Mưa sao băng Perseid xảy ra khi Trái Đất đi qua dòng mảnh vụn do sao chổi 109P/Swift-Tuttle để lại. Các mảnh vụn này khi lao vào bầu khí quyển Trái Đất với tốc độ rất cao, khoảng 60km/giây, sẽ bốc cháy và tạo thành những vệt sáng trên bầu trời đêm mà chúng ta gọi là sao băng.
Mưa sao băng Perseid sẽ có thể quan sát rõ ở Bắc bán cầu trong tuần này. Các nhà thiên văn học cho biết điều kiện quan sát năm nay khá lý tưởng do thời điểm cực đại trùng với pha trăng non.
Trong điều kiện bầu trời tối và quang đãng, có thể quan sát khoảng 50-100 sao băng mỗi giờ.
Những vệt sao băng Perseid xuất hiện trên bầu trời vòm đá Durdle Door (Anh) vào năm 2025 (Ảnh: Josh Dury).
Mưa sao băng dự kiến đạt cực đại vào đêm thứ tư (12/8) và rạng sáng thứ năm (13/8), trùng thời điểm với nhật thực toàn phần xảy ra vào ngày 12/8.
Tuy nhiên, trong khi nhật thực toàn phần chỉ có thể quan sát được trên một phạm vi nhất định, mưa sao băng Perseid có thể được nhìn thấy tại hầu hết các khu vực thuộc Bắc bán cầu. Nhật thực toàn phần ngày 12/8 không quan sát được tại Việt Nam.
Mặt Trăng sẽ ở pha trăng non vào thời điểm xảy ra mưa sao băng, nên bầu trời ban đêm gần như không bị ánh trăng làm ảnh hưởng. Đây là điều kiện thuận lợi để quan sát các vệt sao băng mờ.
“Ánh trăng có thể khiến những vệt sao băng mờ bị che khuất. Trăng non nghĩa là hầu như không có ánh sáng từ Mặt Trăng, giúp bầu trời trở nên tối hơn để bạn quan sát mưa sao băng rõ nét hơn”, nhà thiên văn học Aparna Venkatesan thuộc Đại học San Francisco (Mỹ), bình luận.
Việt Nam có quan sát được mưa sao băng Perseid hay không?
Việt Nam nằm trong khu vực Bắc bán cầu nên hoàn toàn có thể quan sát được mưa sao băng Perseid.
Tại Việt Nam, thời điểm thuận lợi để quan sát mưa sao băng Perseid là sau nửa đêm 12/8 và rạng sáng 13/8, đặc biệt từ khoảng 1h đến trước bình minh. Điểm bức xạ của mưa sao băng nằm về phía Đông Bắc, nhưng các vệt sao băng có thể xuất hiện ở nhiều khu vực khác nhau trên bầu trời.
Mọi người có thể quan sát mưa sao băng bằng mắt thường mà không cần sử dụng ống nhòm hay bất kỳ thiết bị hỗ trợ nào khác.
Hình ảnh mưa sao băng Perseid xuất hiện trên bầu trời nước Anh vào năm 2024 (Video: Magic Carpet Media).
Aparna Venkatesan cho biết để quan sát sao băng rõ nét hơn, mọi người nên tìm những khu vực quang đãng và không có ánh đèn thành phố. Thời gian tốt nhất để quan sát mưa sao băng là từ sau nửa đêm đến lúc bình minh.
“Hãy nhìn lên trời và dành ra từ 20 phút đến nửa tiếng để mắt thích nghi với bóng tối. Bạn chỉ nên quan sát tập trung vào một khu vực trên bầu trời để có thể nhìn thấy những vệt sáng rực rỡ lướt qua”, Aparna Venkatesan chia sẻ về cách tốt nhất để quan sát mưa sao băng.
