Hành khách rời khỏi máy bay Boeing 737 MAX của hãng Flydubai - bay từ Dubai đến Tel Aviv - sau khi máy bay hạ cánh xuống sân bay Tabuk ở Ả rập Xê út vào ngày 30/9 (Ảnh: Times of Israel).
Vào ngày 30/9, một thảm họa kinh hoàng đã được ngăn chặn kịp thời trên chuyến bay của hãng hàng không Flydubai tới Tel Aviv. Hành khách và phi hành đoàn đã dũng cảm lao vào buồng lái, giành lại quyền kiểm soát máy bay trước khi thảm họa xảy ra.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết một phi công đã đâm đồng nghiệp của mình trên chuyến bay và tìm cách "phá hoại hệ thống máy bay". Hành động này khiến máy bay lao xuống hàng nghìn mét chỉ trong vòng 2 phút, gây ra cảnh hoảng loạn và buộc chuyến bay phải hạ cánh khẩn cấp tại Ả rập Xê út.
Danh tính của phi công bị cáo buộc âm mưu làm rơi máy bay hiện vẫn chưa được công bố.
Phi công còn lại, được xác định là Smit Machchhar người Ấn Độ, đã chống trả và "ngăn chặn thành công một thảm họa tương tự vụ khủng bố 11/9".
“Điểm khác biệt giữa vụ việc này và các vụ tấn công thảm khốc khác là lần này, phe thiện đã giành chiến thắng", ông Netanyahu nói.
Người phát ngôn của hãng hàng không cho biết phi hành đoàn Flydubai đang làm nhiệm vụ đã "khống chế thành công" tình hình trên máy bay và hạ cánh an toàn xuống sân bay Tabuk của Ả rập Xê út. Tại đây, hành khách đã được chuyển sang một chuyến bay khác để trở về Israel.
Thủ tướng Netanyahu cho biết nghi phạm đã bị bắt giữ và đang bị giới chức Ả rập Xê út thẩm vấn. Tuy nhiên, vẫn còn những câu hỏi chưa được giải đáp về diễn biến vụ việc cũng như động cơ khiến phi công khơi mào vụ ẩu đả đẫm máu này.
Chuyện gì đã xảy ra trên máy bay?
Hành khách mặc áo dính máu trên chuyến bay của hãng Flydubai từ Dubai đến Tel Aviv vào thời điểm xảy ra vụ việc (Ảnh: Times of Israel).
Chuyến bay FZ1073 của hãng hàng không Flydubai khởi hành từ Dubai lúc 6h05 giờ địa phương và bay về phía tây tới điểm đến gần Tel Aviv. Dữ liệu theo dõi chuyến bay cho thấy, khoảng 2 giờ sau khi cất cánh, máy bay bắt đầu giảm độ cao nhanh chóng và chuyển hướng đột ngột về phía bắc. Máy bay đã hạ độ cao khoảng 5.300m chỉ trong chưa đầy 2 phút.
Chuyến bay đã phát tín hiệu khẩn cấp lúc 8h31, chỉ vài phút trước khi phát mã 7500 - mã của Tổ chức Hàng không Dân dụng Quốc tế dùng để báo hiệu tình trạng máy bay bị không tặc.
Các hành khách mô tả cảnh tượng hỗn loạn trên máy bay khi máy bay lao chúi mũi xuống.
“Chúng tôi cảm thấy máy bay đột ngột rơi xuống và bắt đầu xoay nhẹ. Mọi người đều la hét, trẻ em khóc thét. Lúc đó, tôi chắc mẩm mình sắp chết rồi”, hành khách Mika Bauman nhớ lại.
Trong khi đó, những hành khách khác đã chủ động lao vào buồng lái để khống chế kẻ tấn công.
Yaniv Hayoun đã kể lại với Thủ tướng Netanyahu về việc anh cùng các hành khách khác khống chế kẻ tấn công bằng cách siết cổ và lôi người này ra khỏi buồng lái. Hayoun cho biết sau đó anh đã nắm lấy cần điều khiển để hỗ trợ ổn định lại máy bay.
Một người phát ngôn của Thủ tướng Israel nói với Reuters rằng, những hành khách xông vào buồng lái đã bắt gặp cơ phó đang đập phá bảng điều khiển của máy bay.
Shota Musaev, một nha sĩ có mặt trên chuyến bay, chia sẻ rằng ông đã trói kẻ tấn công bằng dây tai nghe và dây rút nhựa, rồi bắt đầu sơ cứu cho phi công bị thương.
Ngay cả khi kẻ tấn công đã bị khống chế, các hành khách vẫn vô cùng hoảng sợ.
"Bên dưới chúng tôi chỉ toàn là sa mạc. Chúng tôi lo sợ sẽ bị đưa đến một quốc gia thù địch hoặc phải hạ cánh giữa sa mạc. Chúng tôi không biết phải tin vào ai", hành khách Assaf Rajuan cho biết.
Máy bay đã hạ cánh như thế nào?
Trong một diễn biến đầy bất ngờ khác, trên chuyến bay có những người biết lái máy bay và đã có thể đưa máy bay hạ cánh an toàn.
Thủ tướng Netanyahu và hãng hàng không Flydubai xác nhận các phi công dự bị đang ngồi ở khoang hành khách đã kịp thời giành lại quyền kiểm soát máy bay. Chuyến bay sau đó đã chuyển hướng đến sân bay Tabuk của Ả rập Xê út và hạ cánh lúc 9h54
Ông David Soucie, chuyên gia phân tích an toàn hàng không, cho biết việc có thêm phi công đang làm nhiệm vụ trên chuyến bay là điều khá hiếm gặp, "trừ khi họ đang được điều chuyển để thực hiện các chuyến bay khác".
Yaniv Hayun, một trong những người đã giúp khống chế kẻ tấn công trên chuyến bay của hãng Flydubai từ Các Tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất đến Israel, chia sẻ cảm xúc sau khi đến Sân bay Quốc tế Ben Gurion (Israel) vào ngày 30/9 (Ảnh: Reuters).
Chuyện gì đã xảy ra với các phi công?
Đoạn video được chia sẻ trên mạng xã hội đã ghi lại cảnh tượng kinh hoàng bên trong máy bay sau vụ tấn công. Một phi công bị thương nặng đang nằm trên sàn máy bay, gương mặt lộ rõ vẻ đau đớn.
Người đàn ông được nhìn thấy đang ôm chặt lấy cơ thể mình bằng đôi tay đẫm máu. Phi công có vẻ đang đau đớn nhưng vẫn còn tỉnh táo. Một số hành khách đang hỗ trợ và theo dõi các chỉ số sức khỏe của ông.
Ngay bên cạnh, dưới sự canh chừng của vài người đàn ông, là một phi công khác - người mà các hành khách trên chuyến bay cáo buộc là kẻ tấn công. Người này cũng bị thương, đang nằm nghiêng với chiếc áo sơ mi trắng thấm đẫm máu ở vùng bụng.
Hành khách Musaev nhớ lại rằng phi công bị đâm trên chuyến bay đã bị "mất máu ồ ạt" và "trọng thương". "Cơ thể ông ấy chằng chịt những vết cắt - ở đầu và tay”, ông Musaev cho biết.
Ông Netanyahu xác định danh tính phi công bị đâm là Smit Machchhar, đồng thời ca ngợi vị cơ trưởng này là một "người hùng thực thụ", người đã thể hiện "lòng dũng cảm phi thường" và cứu mạng 174 người.
"Dù bị đâm và trọng thương, ông ấy vẫn chống trả, kháng cự, mở cửa buồng lái và tạo điều kiện cho hành khách cùng phi hành đoàn khống chế kẻ tấn công, qua đó ngăn chặn một thảm họa kinh hoàng trên không", ông Netanyahu viết trên mạng xã hội.
Hãng hàng không hàng đầu của Ả rập Xê út cho biết cả cơ trưởng và cơ phó của chuyến bay đều đã được đưa đến bệnh viện.
Kẻ tấn công là ai?
Một thông tin vẫn chưa được làm rõ là danh tính của phi công bị cáo buộc đã tấn công cơ trưởng. Hiện cũng chưa biết động cơ hay loại vũ khí mà phi công này đã sử dụng trong vụ xô xát bạo lực.
Một quan chức Israel cho biết nghi phạm tấn công là công dân Oman. Oman và Israel không có quan hệ ngoại giao chính thức, và hiện chưa rõ làm thế nào phi công Oman này lại được cấp phép bay đến Israel.
Một quan chức Israel xác nhận nhiều cơ quan của nước này - bao gồm Shin Bet, Mossad, quân đội và Bộ Giao thông Vận tải - đang tham gia điều tra vụ việc liên quan đến hãng hàng không Flydubai.
Theo quan chức này, một trong những vấn đề trọng tâm đang được xem xét là lý do tổ bay lại có sự góp mặt của một phi công từ quốc gia không có quan hệ ngoại giao với Israel.
Một cuộc điều tra cũng sẽ được tiến hành tại Ả rập Xê út, nơi đang giữ nghi phạm tấn công. Ả rập Xê út là một quốc gia Vùng Vịnh khác không có quan hệ ngoại giao chính thức với Israel.
Israel áp dụng các quy trình an ninh hàng không nghiêm ngặt nhất thế giới, sau khi từng đối mặt với lịch sử các vụ không tặc và tấn công tại nhà ga sân bay. Hành khách bắt buộc phải trải qua quy trình sàng lọc sơ bộ và thẩm vấn, bên cạnh việc kiểm tra hộ chiếu nhiều lần, soi chiếu hành lý bằng công nghệ tiên tiến và đôi khi là cả quy trình quét toàn thân.
Các hãng hàng không nước ngoài phải được Trung tâm Điều hành An ninh Hàng không Israel cấp phép trước khi thực hiện các chuyến bay đến và đi từ các sân bay của nước này.
Ông Marco Chan, giảng viên cấp cao về vận hành hàng không tại Đại học Kingston (London), cho biết các điều tra viên nhiều khả năng sẽ kiểm tra thiết bị ghi dữ liệu chuyến bay và thiết bị ghi âm buồng lái trước tiên.
Ngoài ra, họ cũng sẽ thẩm vấn phi hành đoàn, các phi công không trong ca trực và hành khách, đồng thời xác định cách thức mở cửa buồng lái, nguồn gốc của vũ khí trên máy bay, cũng như hồ sơ y tế và quá trình đào tạo của phi công.
