Quân đội Nga ồ ạt tập kích hạ tầng năng lượng ở Kiev, mở màn cho chiến dịch tấn công mùa đông (Ảnh: Military Summary).
Nga kích hoạt chiến dịch tập kích mùa đông, dùng vũ khí mới
Trang tin Ryabr cho biết, lần đầu tiên sau một thời gian dài, quân đội Nga (RFAF) đã thực hiện đợt tấn công bằng tên lửa vào cơ sở hạ tầng năng lượng tại Kiev và vùng phụ cận, gây ra tình trạng gián đoạn nguồn cung cấp nước và điện, cũng như ảnh hưởng đến hoạt động giao thông công cộng và hệ thống tàu điện ngầm của thủ đô Ukraine.
Hàng chục cuộc tập kích khác bằng UAV cũng được ghi nhận ở các khu vực miền Tây và miền Trung nước này.
Lần đầu tiên, phía Nga triển khai các loại UAV có đầu đạn được thiết kế chuyên biệt để tấn công đường dây tải điện. Nếu Nga tiếp tục các cuộc tấn công quy mô lớn này, hậu quả đối với Ukraine có thể rất nghiêm trọng, kênh Military Summary nhận định.
Đây là cuộc tấn công toàn diện vào hệ thống năng lượng của Ukraine: 20 tên lửa đạn đạo - gồm 12 quả Iskander và 8 quả Zircon - đã dội xuống khu vực Kiev, trong đó chỉ có 5 quả bị đánh chặn. Nhà máy thủy điện Kiev, nhà máy nhiệt điện Trypillia và trạm biến áp trọng yếu 750kV đã bị đánh trúng. Đặc biệt, lần đầu tiên UAV của Nga trực tiếp cắt đứt các đường dây cao thế, gây mất điện tại Kiev và 4 khu vực khác. Đây là chiến dịch nhằm làm tê liệt thủ đô Ukraine trước khi mùa đông ập đến.
Giới chức Ukraine ngày 30/9 xác nhận, đợt tấn công bằng UAV và tên lửa Nga đã đánh trúng cơ sở hạ tầng năng lượng của Kiev và các khu vực lân cận. Đây được xem là bước mở đầu cho một chiến dịch mùa đông nhằm phá hủy hệ thống năng lượng quốc gia.
"Nga đã leo thang bằng các cuộc tấn công quy mô lớn vào cơ sở hạ tầng năng lượng", Thủ tướng Ukraine Sergii Koretskyi chia sẻ trên Telegram.
Đáp trả, quân đội Ukraine (AFU) lại tiếp tục tấn công Lugansk, Donetsk và cơ sở hạ tầng dân sự thuộc các vùng Kursk, Belgorod và Kherson. Tại vùng Bryansk, UAV Ukraine bị cáo buộc đã tấn công một nhóm người, khiến 12 người bị thương, trong đó có 9 học sinh.
Một số sân bay của Nga bất ngờ bị hạn chế hoạt động ở những khu vực cách biên giới tới 2.000km - cụ thể là Khu tự trị Khanty-Mansi (KhMAO) và các vùng lân cận - mặc dù không có cuộc tấn công thực tế nào được ghi nhận.
Trận chiến Dobropillia đến hồi gay cấn
Trên thực địa tại mặt trận phía bắc Ukraine, Cụm tác chiến phương Bắc RFAF đang củng cố vị trí chiến thuật gần cao tốc M-02, Rybar đưa tin.
Bộ Quốc phòng Nga thông báo giải tỏa khu định cư Tolstodubovo. Cũng theo Bộ này, ngôi làng Shabelnoye thuộc mặt trận Burluk đã nằm dưới sự kiểm soát của lực lượng Moscow, trong khi AFU thực hiện một cuộc đột kích bằng xe tăng vào Olkhovatka. Quân đội Ukraine dường như có kế hoạch tiến hành thêm các đợt phản công ở phía bắc vùng Kharkov nhằm phá vỡ vòng vây khổng lồ.
Quân đội Nga khép chặt "miệng túi", chia vòng vây khổng lồ ở Kharkov thành từng khu vực nhỏ, dần dần xóa sổ các đơn vị Ukraine bị mắc kẹt (Ảnh: Rybar).
Xung quanh đại đô thị Sloviansk, thế chủ động đang dần chuyển sang phía Ukraine. Tận dụng thành công trên mặt trận Liman (Lyman) lân cận, lực lượng Kiev đang tăng cường tấn công vào các vị trí của Nga và triển khai phản công Rai-Aleksandrovka.
Kênh Military Summary cũng có chung quan điểm với Rybar khi xác nhận Ukraine thực sự đã giành lại 4 ngôi làng quanh Liman.
Về phía Dnipropetrovsk, các nhóm nhỏ của Ukraine vẫn duy trì hoạt động mạnh. Quân đội Nga đang tiến hành tìm kiếm, liên tục rà soát và làm sạch các ngôi làng đã được giải tỏa trước đó.
Nga vất vả tìm kiếm và loạt bỏ các nhóm bộ binh Ukraine xâm nhập sâu vào khu vực Dnipropetrovsk theo các mũi tên xanh (Ảnh: Rybar).
Trên cánh đông Zaporizhia, các đơn vị xung kích Nga đã thiết lập được chỗ đứng tại Yehorivka và củng cố vị trí chiến thuật ở phía đông bắc Orekhov. Các báo cáo cho thấy AFU đang triển khai lực lượng tăng viện.
Các nhóm trinh sát - đặc nhiệm Nga đã tiến vào Bilozerske, và trận chiến giành Omelnyk cũng bắt đầu - ngôi làng mà nếu thất thủ sẽ khiến cụm đô thị Orekhov rơi vào thế bị bao vây. Với việc Ukraine đã huy động 384 lượt UAV cho công tác trinh sát, câu trả lời thực sự có thể sẽ xuất hiện ngay trong hôm nay.
Quân đội Nga đột kích theo các mũi tên đỏ, tiếp tục giành thắng lợi trên cánh đông Zaporizhia. Lực lượng Ukraine ở Orekhov rơi vào tình thế khó khăn (Ảnh: Rybar).
Theo các nguồn tin ủng hộ Moscow, tại vòng vây quanh Dobropillia, RFAF được cho là đã xuyên thủng phòng tuyến đối phương ở phía tây thành phố. Đồng thời, các hình ảnh mới được công bố cho thấy Nga đã kiểm soát thêm một số làng mạc và thị trấn ở phía bắc tỉnh Donetsk.
Trận chiến Dobropillia trở nên khốc liệt hơn nhiều khi Nga bao vây và đột kích từ nhiều hướng. Ngược lại, Ukraine tăng cường lực lượng, quyết giữ thành phố bằng mọi giá (Ảnh: MIlitary Summary).
Ông Zelensky thăm mặt trận Liman, tuyên bố giành lại 125km2 lãnh thổ
Ngày 30/9, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã đến thăm sở chỉ huy của Lữ đoàn cơ giới độc lập số 66 AFU tại mặt trận Liman - khu vực trải dài qua các tỉnh Donetsk và Lugansk - để trao thưởng cho binh sĩ và gặp gỡ chỉ huy lữ đoàn, Kyiv Independent đưa tin.
Ông Zelensky cảm ơn binh sĩ vì đã phối hợp với các đơn vị khác thuộc Quân đoàn số 3 AFU giành lại quyền kiểm soát hơn 125km2 lãnh thổ từ tay lực lượng Moscow trong khuôn khổ Chiến dịch Vivaldi.
"Cảm ơn các bạn đã bảo vệ đất nước, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của chúng ta", ông nói.
Trong cuộc trao đổi với các chỉ huy, Tổng thống Zelensky đã thảo luận về các vấn đề như đặt hàng trang thiết bị (đặc biệt là xe bán tải cho các lữ đoàn), tăng cường ngân sách cho UAV, đơn giản hóa quy trình mua sắm và mở rộng biên chế nhân sự. Ông cũng nhấn mạnh sự cần thiết của pháo tầm xa.
Các lực lượng Kiev dưới quyền chỉ huy của Quân đoàn số 3 đã giải tỏa 3 ngôi làng ở phía bắc tỉnh Donetsk trong khuôn khổ Chiến dịch Vivaldi đang diễn ra. Thông tin này được Tư lệnh Quân đoàn, Chuẩn tướng Andrii Biletskyi, công bố vào ngày 28/9.
Các ngôi làng Ridkodub, Nove và Katerynivka đã được giải tỏa, đồng thời AFU cũng khôi phục quyền kiểm soát hoàn toàn đối với Karpivka và Novomykhailivka.
Theo ông Biletskyi, giai đoạn này đã khiến lực lượng Moscow tổn thất hơn 2.000 quân và có tới 250 binh sĩ Nga bị bắt làm tù binh.
Thông tin trái chiều về mặt trận Sumy
Theo trang tin Readovka, quân đội Nga đang chuẩn bị mở cuộc tấn công vào Sumy thông qua các khu vực rừng. Địa hình tại đây cho phép tiến hành tác chiến tích cực vào bất kỳ thời điểm nào trong năm.
Cụm tác chiến phương Bắc RFAF đã đạt được thành công trong các trận giao tranh ở phía bắc thành phố Sumy. Họ chiếm được làng Maryino - điểm chốt cuối cùng ở phía đông thuộc tuyến phòng thủ chính của Ukraine tại phía bắc trung tâm khu vực. Các "mảnh ghép" còn lại của khu vực trung tâm tuyến phòng thủ này - cụ thể là các ngôi làng Khrapovshchina và Kiyanitsa - đã rơi vào thế bị quân đội Nga bao vây.
Tình hình hiện tại vô cùng nhạy cảm và đòi hỏi phải được mô tả một cách toàn diện. Trước hết, cần lưu ý rằng mặc dù AFU đang huy động mọi lực lượng hiện có để giữ vững những gì còn lại của tuyến phòng thủ chính phía bắc Sumy, nhưng tình thế của họ đang xấu đi một cách chậm rãi nhưng chắc chắn.
Nói cách khác, quân đội Ukraine có khả năng trì hoãn đáng kể sự sụp đổ của toàn bộ tuyến phòng thủ, nhưng không thể đảo ngược tình thế hay khôi phục lại vị thế tổng thể.
Ngay cả những thành công nhỏ của phía Ukraine trong giao tranh gần Mogritsa và một cuộc phản công tại Khrapovshchina cũng không làm thay đổi bức tranh toàn cảnh. Những sự kiện này không có tác động đáng kể nào đến số phận tuyến phòng thủ chính đang trên đà sụp đổ.
Cũng cần đặc biệt lưu ý đến điều kiện thời tiết dự kiến trong thời gian tới tại khu vực này. Trên các phần khác của mặt trận, lực lượng Kiev đang chờ đợi thời cơ, hy vọng vào lúc lá cây rụng - thời điểm mà sự phổ biến của UAV sẽ gây nhiều khó khăn đáng kể cho các hoạt động của RFAF.
Lính xung kích Nga sẽ không còn có thể tận dụng các hàng cây hay những vạt rừng nhỏ để bí mật tiếp cận vị trí đối phương như họ đã làm vào mùa xuân và mùa hè.
Quân đội Nga dần dần mở rộng vùng kiểm soát, đặc biệt là ở các khu rừng phía bắc thành phố Sumy. Lực lượng Ukraine phản công ác liệt (Ảnh: Readovka).
Tuy nhiên, tình hình tại khu vực Sumy - đặc biệt là ở phía bắc thành phố Sumy - lại hoàn toàn khác biệt. Dải rừng rộng lớn che chắn cho trung tâm hành chính này từ phía bắc và phía đông chủ yếu bao gồm các loại cây lá kim, vốn duy trì khả năng ngụy trang quanh năm.
Hơn nữa, ngay cả những khu rừng lá rộng rậm rạp cũng thường có khả năng che giấu bộ binh. Do đó, các hoạt động quân sự tại khu vực Sumy khó có khả năng lắng xuống trước giữa mùa thu, nhất là khi lực lượng Moscow đang chuẩn bị cho một cuộc tiến công trên diện rộng hướng tới vành đai rừng này.
Ngoài ra, nhiều khả năng khu vực sẽ tiếp tục là 1 trong 5 điểm nóng giao tranh ác liệt nhất trong thời gian tới. Địa hình rừng tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động tác chiến tích cực, trở ngại đáng kể duy nhất là nền đất ẩm ướt.
Trước tình hình đó, Bộ chỉ huy Kiev sẽ dồn toàn lực để phòng thủ các ngôi làng Khrapovshchina và Kiyanitsa.
Việc để mất những vị trí này sẽ buộc họ phải đối mặt với một lựa chọn khó khăn: hoặc chấp nhận rủi ro để lực lượng Moscow tiến đến vùng ngoại ô của trung tâm hành chính vào mùa xuân, hoặc huy động quân số lớn để triển khai bộ binh dày đặc trong rừng nhằm bảo vệ các vị trí phòng thủ vốn đang mỏng yếu và bị chia cắt khỏi nguy cơ bị xóa sổ.
Đặc thù của tác chiến cơ động trong rừng - với những khoảng trống lớn giữa các cứ điểm - cho thấy rằng nếu không có sự bổ sung lực lượng ồ ạt và việc nhanh chóng mở rộng hệ thống công sự, các đơn vị Kiev sẽ rơi vào tình thế cực kỳ nguy hiểm.
Trong bối cảnh này, có thể nhận định rằng việc AFU chấp nhận thương vong lớn để giữ vững các phòng tuyến còn lại trong các đợt phản công không chỉ đơn thuần xuất phát từ hy vọng của Bộ chỉ huy Kiev về việc ngăn chặn đối phương tiến vào rừng.
Xét đến bố trí mặt trận hiện tại, Ukraine thực tế không thể nuôi dưỡng những hy vọng như vậy. Lợi ích duy nhất có được từ việc kéo dài sự cầm cự của các "mảnh vỡ" thuộc tuyến phòng thủ chính là tranh thủ thời gian để xây dựng hệ thống công sự bên trong những khu rừng.
Nhiều khả năng, quân đội Ukraine sẽ áp dụng chiến thuật từng được sử dụng trong các trận chiến tại khu vực rừng Serebryansky, dựa vào một mạng lưới cứ điểm được phát triển tối đa nhằm triệt tiêu mọi nguy cơ bị đánh tạt sườn.
Mặt trận phía bắc Ukraine đột ngột nóng lên, Nga tấn công theo các mũi tên đỏ, buộc đối phương phải tăng viện lực lượng, có thể dẫn tới sơ hở ở những khu vực khác (Ảnh: Rybar).
Việc duy trì thế phòng thủ như vậy có thể thực hiện được với một lực lượng bộ binh tương đối nhỏ. Tuy nhiên, khả năng thành công của Ukraine trong việc "nâng cao khả năng sống sót" cho binh sĩ tại các khu vực tác chiến rừng rậm sẽ sớm được kiểm chứng rõ ràng hơn dự kiến.
Trong bối cảnh giao tranh đang diễn ra ác liệt tại những mặt trận khác, các đơn vị Kiev ở hướng Sumy không thể trông chờ vào lực lượng tăng viện. Hơn nữa, Cụm tác chiến phương Bắc RFAF đã gia tăng hoạt động tại các huyện Glukhov và Krasnopolye trong khu vực, qua đó ngăn chặn hiệu quả việc Bộ Tư lệnh Tác chiến phía Bắc AFU điều động lực lượng, ngay cả trong phạm vi khu vực chịu trách nhiệm của chính họ.
Trái ngược với thông tin có vẻ tích cực của Readovka, kênh Suriyakmaps lại cho rằng quân đội Nga vừa phải hứng chịu thất bại lớn ở phía bắc Sumy. Cụ thể, sau 5 tháng giao tranh, RFAF đã không thể củng cố vị trí tại các khu rừng phía bắc thành phố Sumy và gần như bị đẩy lùi hoàn toàn bởi các đợt phản công của Ukraine trong 3 tuần qua. Giao tranh vẫn đang tiếp diễn.
Ukraine phản công ác liệt, giành lại một số vị trí ở Sumy (khu vực bao quanh bởi nét đứt màu xanh), ngăn cản Nga mở rộng vùng kiểm soát (Ảnh: Suryiakmaps).
Nga đối mặt thách thức nghiêm trọng ở Sloviansk
Tiếp nối những khó khăn tại Liman, tình hình tại khu vực Sloviansk cũng đang trở nên tồi tệ hơn đối với quân đội Nga. Ukraine đã thiết lập được chỗ đứng gần Dibrova và Ozerne, gây khó khăn cho các đơn vị Moscow ở gần Kryva Luka và Piskunivka, trang tin Rybar nhận định.
Lực lượng Kiev đang nỗ lực tấn công những khu định cư này từ phía bắc bằng cách vượt sông Siverskyi Donets. Các đơn vị RFAF đang giữ các tuyến đường tiếp cận Mykolaivka - nơi các nhóm nhỏ của Ukraine đang xâm nhập - mặc dù tình hình tại đây ngày càng trở nên khó khăn.
AFU đang tiến hành các cuộc phản công nhằm ngăn chặn quân đội Nga duy trì quyền tiếp cận Mykolaivka từ hướng Rai-Aleksandrovka. Khu vực hiện diện của binh sĩ Ukraine dần mở rộng, họ đã tận dụng một cứ điểm ở phía tây ngôi làng để tiến vào lãnh thổ này và đang củng cố vị trí ở vùng ngoại vi.
Tình hình cũng trở nên tồi tệ hơn ở khu vực bên kia kênh đào Siverskyi Donets-Donbas. Ukraine đang tấn công gần Yurkivka, Malynivka và Tykhonivka, nơi sự hiện diện của binh sĩ Nga vẫn còn rất hạn chế. Việc thiết lập chỗ đứng và củng cố vị trí tại đó gặp nhiều khó khăn do trở ngại trong việc vượt kênh đào.
Quân đội Ukraine đột kích theo các mũi tên xanh, đẩy lùi lực lượng đối phương. Tình hình xấu đi với lực lượng Nga do những thất bại ở mặt trận Liman lân cận (Ảnh: Rybar).
Những diễn biến này phần lớn liên quan đến hoạt động gia tăng của Ukraine tại khu vực Liman và việc triển khai thêm các kíp vận hành UAV tại đó. Điều này gây bất lợi cho lực lượng Moscow, khi phải đối mặt với các đòn tấn công từ hướng Liman, họ buộc phải tổ chức lại công tác hậu cần và điều chỉnh tốc độ tấn công về phía cả Sloviansk và Kramatorsk.
Đồng thời, các cuộc không kích dữ dội và liên tục vẫn tiếp diễn nhắm vào cụm đô thị này - bao gồm việc sử dụng siêu bom FAB-3000 nặng 3 tấn - gây tổn thất cho Ukraine và hạn chế khả năng tập trung lực lượng của họ.
