Ngày 25/9, đúng dịp Tết Trung thu, không khí tại xóm Đá (thôn Tống Xá, xã Ý Yên, tỉnh Ninh Bình) rộn ràng hơn thường ngày. Từ sáng sớm, người dân tất bật mua thực phẩm, chuẩn bị gần 40 mâm cỗ cho bữa ăn linh đình diễn ra lúc 16h.
Trước đó một ngày, người dân trong xóm cùng nhau hội tụ tại nhà văn hóa, ăn gần 40 mâm cỗ. Đây là truyền thống được duy trì hàng chục năm qua, nhằm tăng cường sự đoàn kết.
Những hình ảnh người dân xóm Đá dựng rạp, tất bật chuẩn bị cỗ bàn cho ngày hội Trung thu được chia sẻ lên mạng xã hội, thu hút nhiều lượt tương tác.
Người dân dựng rạp, dọn cỗ dịp Trung thu (Ảnh: Nhân vật cung cấp).
Chia sẻ với phóng viên Dân trí, anh Nguyễn Hoà (người dân xóm Đá), cho biết từ ngày còn nhỏ đã được chứng kiến ông bà, bố mẹ nấu nướng, bày cỗ bàn mỗi dịp Tết Trung thu.
Hàng năm, cuối tháng 7 Âm lịch, người dân trong xóm bàn bạc kế hoạch chương trình, dự trù kinh phí, quy mô tổ chức.
"Ngày 14 Âm lịch, bà con dọn gần 40 mâm cỗ, mỗi người tham dự đóng góp 150.000 đồng. Vào ngày Trung thu, thêm 40 mâm cỗ được chuẩn bị từ nguồn kinh phí của thanh niên trong xóm và mạnh thường quân", anh Hoà cho biết.
Nhiều hoạt động vui tươi, sôi nổi được tổ chức cho các em nhỏ (Ảnh: Nhân vật cung cấp).
Mỗi mâm cỗ có giá hơn 700.000 đồng. Thực đơn gồm: Tôm hấp, nộm, thịt gà luộc, xôi, giò... Đáng chú ý nhất trên bàn tiệc món chuối nấu - còn có tên gọi là chuối đánh xéo hay giả chuối.
Đây là món ăn dân dã thường xuất hiện trong các đám tiệc của người dân Nam Định cũ (nay thuộc tỉnh Ninh Bình). Chuối xanh sau khi luộc chín được giã thật nhuyễn, rồi cho vào nồi nước ninh xương. Người nấu vừa đun vừa đánh đều tay để chuối tan quyện với nước xương, tạo thành món ăn sánh mịn, dậy vị ngọt đậm đà.
Anh Hà Thế Nhuần (người dân xóm Đá, thành viên trong ban tổ chức) cho biết, năm nay quy mô sự kiện lớn hơn những năm trước. Rạp rộng hơn 60m2, có sức chứa khoảng 200 người. Tổng chi phí các hạng mục khoảng 80-90 triệu đồng.
Bữa ăn đầu tiên gần 40 mâm tốn khoảng 30 triệu đồng. Chi phí bữa ăn thứ hai diễn ra vào chiều 25/9 do hơn 70 thanh niên trong xóm đóng góp, mỗi người 200.000 đồng, phần còn lại kêu gọi các doanh nghiệp tài trợ thêm,
"Truyền thống tổ chức ăn uống, cắm trại Trung thu ở đây đã có hàng chục năm. Trước đây, người dân chủ yếu làm việc trong xã nên về quê ăn cỗ đông đủ hơn. Hiện nay, nhiều hộ đi làm ăn xa, không phải ai cũng có thể góp vui cùng làng xóm.
Ăn uống không phải quan trọng nhất. Đây là cơ hội cho mọi người gặp gỡ, quây quần, thắt chặt tình cảm làng xóm, láng giềng”, anh nói.
Hàng năm, các em nhỏ có 2 tối vui chơi tưng bừng vào 14 và 15/8 Âm lịch (Ảnh: Nhân vật cung cấp).
Trao đổi với phóng viên Dân trí, bà Nguyễn Thị Nhuận (trưởng thôn Tống Xá, xã Ý Yên, tỉnh Ninh Bình), cho biết vào dịp Trung thu, người dân các xóm trên địa bàn thôn tưng bừng dựng rạp, dọn 2 bữa cỗ với quy mô từ 20-35 mâm.
Ngoài tiệc mặn, mỗi xóm dựng một trại trưng bày mâm ngũ quả, ảnh Bác Hồ... Buổi tối, "chú Cuội, chị Hằng" về dẫn chương trình, tổ chức trò chơi dân gian, múa sư tử, phá cỗ. Năm nay, xã Ý Yên và thôn tặng quà cho 30 trẻ em khuyết tật và có hoàn cảnh khó khăn nhân dịp Tết Trung thu.
"Thông thường, các xóm sẽ ăn 2 bữa. Một bữa do người dân đóng góp, các em nhỏ hoặc người cao tuổi từ 70 tuổi trở lên được miễn phí. Bữa thứ hai do mạnh thường quân và thanh niên trẻ đóng góp", bà Nhuận nói.
Bà Nhuận cho rằng, hoạt động này đã được hình thành từ vài chục năm trước. Quá trình tổ chức góp phần thắt chặt tinh thần đoàn kết của người dân trong thôn, tạo niềm vui cho các em nhỏ.
Hiện, thôn Tống Xá có khoảng 30 xóm với hơn 1.100 hộ dân. Ngoài nông nghiệp, người dân còn làm nghề đúc, sản xuất lư hương, các đồ bằng đồng. Đây là làng nghề đã có truyền thống hơn 1.000 năm tuổi. Sản phẩm không chỉ phục vụ thị trường trong nước mà còn xuất khẩu.
