Giá vàng thế giới vừa khép lại tháng 7 với diễn biến tích cực hiếm hoi sau chuỗi giảm kéo dài. Hợp đồng vàng giao tháng gần nhất trên sàn New York chốt tháng ở mức 4.049,1 USD/ounce, tăng 0,7% so với cuối tháng trước và chấm dứt chuỗi giảm liên tiếp kéo dài 4 tháng.
Mức tăng này chưa đủ để xóa đi cú điều chỉnh mạnh gần 30% kể từ vùng đỉnh đầu năm. Tuy nhiên, theo các chuyên gia của WisdomTree và Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), thị trường đang đồng thời xuất hiện nhiều tín hiệu đáng chú ý, giúp nhà đầu tư đánh giá liệu vàng đã bước vào giai đoạn tạo đáy hay mới chỉ hồi phục ngắn hạn.

Sau nhiều tháng giảm liên tiếp, giá vàng khép lại tháng 7 với mức tăng nhẹ (Ảnh: Bloomberg).
Dòng tiền đầu cơ quay lại
Tín hiệu đầu tiên đến từ sự khác biệt trong hành động của các nhóm nhà đầu tư. Theo WisdomTree, lượng hợp đồng mua ròng của giới đầu cơ trên thị trường kỳ hạn đã phục hồi đáng kể trong tháng 7, tiến gần mức trung bình nhiều năm. Điều này cho thấy một bộ phận nhà đầu tư ngắn hạn bắt đầu quay lại tìm kiếm cơ hội khi giá vàng giảm sâu.
Ngược lại, các quỹ đầu tư vàng niêm yết trên sàn vẫn tiếp tục bị rút vốn. Riêng trong quý II, các quỹ vàng ghi nhận lượng rút ròng khoảng 45 tấn, tương đương gần 4 tỷ USD. Diễn biến trái chiều này phản ánh tâm lý thị trường vẫn còn phân hóa. Trong khi dòng tiền đầu cơ bắt đầu đặt cược vào khả năng tạo đáy, các nhà đầu tư dài hạn vẫn dè dặt trước triển vọng lãi suất cao và đồng USD mạnh.
Đồng USD lấy lại ảnh hưởng
Một tín hiệu khác là mối quan hệ truyền thống giữa vàng với đồng USD và lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ đang dần trở lại. Thông thường, khi lợi suất trái phiếu thực tế tăng hoặc đồng USD mạnh lên, vàng sẽ chịu áp lực giảm giá vì đây là tài sản không mang lại lãi suất.
Các chuyên gia của Sucden Financial nhận định, đợt phục hồi của vàng trong tháng 7 chủ yếu diễn ra khi đồng USD hạ nhiệt sau những số liệu kinh tế Mỹ thấp hơn kỳ vọng. Tuy nhiên, lợi suất trái phiếu vẫn duy trì ở mức cao nên đà tăng của vàng chưa thực sự bền vững.
Điều đó cho thấy diễn biến của đồng USD và lợi suất trái phiếu nhiều khả năng vẫn sẽ là 2 biến số quyết định hướng đi của giá vàng trong thời gian tới.
Fed chưa bật đèn xanh
Chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tiếp tục là yếu tố mà thị trường theo dõi sát sao. Tại cuộc họp cuối tháng 7, Fed giữ nguyên lãi suất nhưng phát đi ít tín hiệu hơn về các bước đi tiếp theo. Điều này khiến nhà đầu tư tập trung nhiều hơn vào dự báo lãi suất của các thành viên Fed.
Theo dự báo hiện nay, một nửa số thành viên Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) vẫn cho rằng sẽ có ít nhất một lần tăng lãi suất từ nay đến cuối năm. Trong khi đó, công cụ FedWatch của CME Group cho thấy thị trường đang đánh giá khả năng Fed tiếp tục tăng lãi suất trong tháng 9 ở mức khoảng 63%.
Lạm phát cũng chưa hoàn toàn hạ nhiệt khi chỉ số chi tiêu tiêu dùng cá nhân lõi (Core PCE) - thước đo lạm phát được Fed đặc biệt theo dõi - vẫn ở mức cao. Điều này đồng nghĩa áp lực lên giá vàng chưa biến mất.
Lực đỡ từ ngân hàng Trung ương
Một trong những yếu tố giúp nhiều chuyên gia vẫn giữ quan điểm tích cực với vàng là lực mua bền bỉ từ các ngân hàng Trung ương. Dù WGC vừa điều chỉnh giảm đáng kể số liệu mua vàng trong quý I sau khi cập nhật phương pháp thống kê, xu hướng chung không thay đổi. Trong nửa đầu năm nay, các ngân hàng Trung ương và tổ chức chính thức vẫn mua ròng khoảng 345 tấn vàng.
Khảo sát mới nhất của WGC cho thấy gần 9/10 ngân hàng Trung ương tin rằng lượng vàng dự trữ của khu vực chính thức sẽ tiếp tục tăng trong 12 tháng tới. Đặc biệt, 45% số đơn vị được hỏi cho biết có kế hoạch gia tăng dự trữ, trong khi chỉ 1% dự kiến bán ra. Điều này cho thấy nhu cầu tích trữ vàng của các ngân hàng Trung ương vẫn là lực đỡ quan trọng đối với thị trường trong dài hạn.
Bất ổn vẫn hiện hữu
Ngoài các yếu tố tiền tệ, những rủi ro địa chính trị và tài khóa cũng tiếp tục củng cố vai trò trú ẩn của vàng. Căng thẳng tại Trung Đông đẩy giá dầu tiến sát mốc 100 USD/thùng, làm gia tăng lo ngại lạm phát có thể quay trở lại. Trong khi đó, nợ công ở nhiều nền kinh tế lớn tiếp tục tăng cao, khiến các chính phủ đứng trước bài toán cân bằng giữa kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng.
Theo các chuyên gia Christopher Gannatti và Aneeka Gupta của WisdomTree, chính những rủi ro mang tính dài hạn này có thể khiến nhu cầu nắm giữ vàng duy trì ở mức cao, ngay cả khi lãi suất chưa giảm.
Đáy đã hình thành?
Việc giá vàng chấm dứt chuỗi giảm kéo dài 4 tháng là một tín hiệu tích cực, nhưng chưa đủ để khẳng định thị trường đã bước vào chu kỳ tăng mới. Thực tế, nhiều yếu tố gây áp lực lên vàng vẫn hiện hữu. Đồng USD vẫn ở vùng cao, lợi suất trái phiếu Mỹ chưa giảm đáng kể và các quỹ đầu tư vàng vẫn tiếp tục rút vốn, cho thấy sự thận trọng vẫn chiếm ưu thế trên thị trường.
Ở chiều ngược lại, dòng tiền đầu cơ đang quay trở lại, nhu cầu mua vàng của các ngân hàng Trung ương vẫn bền bỉ và những bất ổn địa chính trị chưa có dấu hiệu sớm chấm dứt. Đây là những yếu tố có thể tạo nền hỗ trợ cho giá vàng trong trung và dài hạn.