Đối với ngành thuốc lá, đây có thể là cơ hội để thúc đẩy hiện đại hóa, chuyển dịch từ sản xuất truyền thống sang các hoạt động có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao hơn.
Trao đổi với báo chí, ông Ankur Modi, Phó tổng giám đốc phụ trách Khu vực Nam Á & Đông Dương của Philiip Morris International (PMI), cho rằng tương lai của ngành thuốc lá không chỉ gắn với mục tiêu y tế công cộng mà còn về đổi mới công nghệ, đầu tư và phát triển chuỗi giá trị.
Theo ông, với khuôn khổ quản lý phù hợp, quá trình chuyển đổi này có thể thúc đẩy công nghệ, sản xuất và chuyển giao tri thức, nâng cao hiệu quả quản lý thị trường nicotine, qua đó bảo vệ thanh thiếu niên và hỗ trợ giảm tác hại cho người hút thuốc trưởng thành.
Từ thu hút vốn đến nâng cấp năng lực trong nước
Việt Nam đang chuyển trọng tâm thu hút đầu tư nước ngoài từ số lượng sang chất lượng, kỳ vọng doanh nghiệp FDI không chỉ mang đến vốn mà còn góp phần chuyển giao công nghệ, tri thức, phát triển nguồn nhân lực và hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Trong bối cảnh đó, những chia sẻ của ông Modi gợi mở khả năng ngành thuốc lá có thể chuyển từ sản xuất truyền thống sang chuỗi giá trị rộng hơn, nơi vốn đầu tư đi cùng công nghệ, khoa học và năng lực vận hành mới.
“Việt Nam đã đạt được những bước tiến đáng kể trong lĩnh vực công nghệ và điện tử, trở thành một trung tâm sản xuất quan trọng. Từ góc nhìn này, ngành thuốc lá cũng có thể từng bước chuyển dịch theo hướng ứng dụng công nghệ cao và phát triển các sản phẩm theo xu thế công nghệ”, ông nhận định.
Ông Ankur Modi, Phó Tổng Giám đốc phụ trách Khu vực Nam Á & Đông Dương của PMI (Ảnh: Deccan Chronicle)
Theo đại diện PMI, giá trị của vốn đầu tư không chỉ nằm ở việc xây dựng năng lực sản xuất mà ở khả năng đưa vào Việt Nam nền tảng kỹ thuật - công nghệ trên toàn cầu.
Các sản phẩm không khói của PMI được phát triển từ quá trình đầu tư hàng tỷ USD vào nghiên cứu khoa học, công nghệ sản xuất, đánh giá độc chất học, hệ thống kiểm soát chất lượng và năng lực quản lý sản phẩm trên phạm vi toàn cầu. Theo ông Modi, việc tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị này sẽ có thể tạo cơ hội để Việt Nam thu hút vốn đầu tư, tiếp cận công nghệ, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và thúc đẩy doanh nghiệp trong nước tham gia các khâu có giá trị cao hơn.
Với thiện chí đầu tư và đồng hành Việt Nam phát triển, ông Modi nhấn mạnh: “Trong tương lai, điều chúng tôi mang đến cho Vinataba và Việt Nam là toàn bộ công nghệ và khoa học đằng sau các nhóm sản phẩm này”.
Bên cạnh nhu cầu trong nước, ông cho rằng: “Các sản phẩm này cũng có thể hỗ trợ xuất khẩu. Chuỗi cung ứng toàn cầu chắc chắn sẽ chịu tác động khi Việt Nam tham gia sâu hơn”.
Hiện đại hóa sản phẩm gắn với nâng cao năng lực bảo vệ môi trường và thanh thiếu niên
Bên cạnh đổi mới công nghệ và chuỗi giá trị, hiện đại hóa ngành thuốc lá còn thể hiện ở tiêu chuẩn quản lý sản phẩm. Ông Modi dẫn chứng việc FDA đã cho phép 20 sản phẩm túi ngậm nicotine ZYN được cấp phép thương mại và tiếp thị với tuyên bố “giảm tác hại” so với thuốc lá điếu sau quá trình đánh giá tổng thể các bằng chứng khoa học.
Quyết định của FDA không chỉ dựa trên đánh giá khoa học về sản phẩm mà còn xem xét tác động đối với sức khỏe cộng đồng, môi trường, nguy cơ thanh thiếu niên tiếp cận, sự minh bạch và tuân thủ của doanh nghiệp.
FDA nhấn mạnh không có bất kỳ sản phẩm thuốc lá nào là an toàn tuyệt đối và việc cai hoàn toàn vẫn là tối ưu nhất cho sức khỏe. Việc cấp phép cho ZYN với hàm lượng nicotine 3mg và 6mg đi kèm yêu cầu giám sát chặt chẽ hậu lưu hành trong 5 năm, đặc biệt là nguy cơ gia tăng trong giới trẻ, và có thể bị thu hồi nếu xuất hiện tác động tiêu cực.
Bên cạnh sức khỏe của người hút thuốc và cộng đồng, cơ quan này còn đánh giá tác động môi trường tối thiểu của sản phẩm. Lượng hóa chất độc hại còn lại trong chất thải là rất nhỏ, qua đó hạn chế khả năng phát tán, tồn lưu hoặc tích tụ sinh học trong môi trường.
Một trong những nội dung FDA xem xét là các biện pháp nhằm hạn chế trẻ em vô tình tiếp cận sản phẩm. Toàn bộ 20 sản phẩm túi ngậm nicotine được FDA cấp phép đều sử dụng bao bì chống trẻ em, nhằm giảm nguy cơ trẻ nhỏ vô tình nuốt phải nicotine.
Thực tiễn quốc tế cho thấy tương lai của ngành thuốc lá có thể không chỉ phụ thuộc vào sản phẩm mà còn ở tư duy quản lý. Theo đó, không ít quốc gia đang hướng tới việc xây dựng một môi trường minh bạch, có tính dự báo và tạo động lực đổi mới, đồng thời bảo đảm các mục tiêu sức khỏe cộng đồng và phát triển bền vững.
