Cháy rừng cũng là một trong những nguyên nhân gây ô nhiễm không khí (Ảnh: Reuters).
Theo một báo cáo công bố hôm 30/9 của Tổ chức Giám sát Khí quyển Copernicus (CAMS) thuộc Liên minh châu Âu, 34% dân số toàn cầu bị ảnh hưởng bởi chất lượng không khí "cực kỳ kém" trong khoảng thời gian từ ngày 1/1 đến ngày 15/9.
Báo cáo chỉ ra, 17% dân số thế giới phải hít thở không khí "rất kém", trong khi chỉ có 5% ở mức ozone "tốt".
Châu Á có tỷ lệ phơi nhiễm ô nhiễm ozone cao nhất, với 53% dân số hít thở không khí "cực kỳ kém". Thêm 22% dân số phơi nhiễm ở mức ozone "rất kém".
Lượng khí thải của châu lục này bị thúc đẩy bởi quá trình công nghiệp hóa, phát triển kinh tế và giao thông vận tải, cũng như các vụ cháy rừng và việc đốt phụ phẩm nông nghiệp.
Trong khi đó, 2/3 dân số ở Bắc Mỹ và 45% ở châu Âu phơi nhiễm trước chất lượng không khí "kém" hoặc "rất kém".
Báo cáo cho biết, quy định của EU đã phát huy hiệu quả trong việc giảm khí thải từ các chất gây ô nhiễm không khí, ngoại trừ ozone.
Ian Marnane, một quan chức tại Cơ quan Môi trường châu Âu, cho biết ô nhiễm ozone có liên quan đến 60.000 ca tử vong sớm mỗi năm ở châu Âu.
Nồng độ ozone ở Bắc Mỹ cũng "tương đối không thay đổi" mặc dù đã có các chính sách giảm thiểu khí thải đầy tham vọng.
Tình trạng ô nhiễm ozone trong năm nay một phần bị thúc đẩy bởi các đợt sóng nhiệt phá kỷ lục và các vụ cháy rừng ở châu Âu và Bắc Mỹ.
"Ô nhiễm không khí không dừng lại ở biên giới. Nó có thể di chuyển hàng nghìn km, băng qua các châu lục và đại dương, ảnh hưởng đến chất lượng không khí ở xa nguồn phát thải", Giám đốc CAMS Laurence Rouil phát biểu.
CAMS sử dụng dữ liệu vệ tinh và các mô hình máy tính để theo dõi ô nhiễm không khí và cháy rừng.
Khói từ các vụ cháy rừng, đốt rơm rạ và nấu nướng là những nhân tố đóng góp đáng kể vào tình trạng ô nhiễm không khí ở châu Phi, trong khi bụi từ sa mạc Sahara di chuyển sang tận châu Âu.
Tại châu Phi, 8% dân số phải chịu đựng chất lượng không khí "cực kỳ kém" trong năm. Chỉ số này ở mức "rất kém" hoặc "kém" đối với 19% dân số châu lục.
Một điểm sáng duy nhất là châu Đại Dương, bao gồm Australia và New Zealand, nơi 66% dân số tận hưởng mức ozone "tốt" và 34% sống trong điều kiện "khá".
Báo cáo nhấn mạnh mối quan hệ chặt chẽ giữa biến đổi khí hậu và ô nhiễm không khí.
Khi sức nóng và ánh nắng mặt trời phản ứng với khí thải trong không khí từ cháy rừng, phương tiện giao thông và công nghiệp, chúng tạo ra ô nhiễm ozone ở tầng đối lưu (tầng mặt đất). Loại ô nhiễm này có thể làm tổn thương mô phổi, gây ra các vấn đề về hô hấp, kích phát các đợt hen suyễn và dẫn đến nhiều vấn đề sức khỏe khác.
Mặc dù thế giới đã có tiến triển trong việc giảm thiểu các chất gây ô nhiễm không khí nguy hại nhất trong những thập niên gần đây, ozone vẫn là một bài toán khó giải quyết hơn do biến đổi khí hậu.
