Ngày 16/9, Sở Y tế TPHCM cho biết trong chương trình kết nối bệnh viện với trạm y tế, mỗi trạm y tế sẽ không hoạt động đơn lẻ mà có cả mạng lưới bệnh viện đồng hành.
Bệnh viện đa khoa đồng hành toàn diện
Theo đó, bệnh viện đa khoa được phân công phụ trách cố định một số trạm y tế, hỗ trợ toàn diện và thường xuyên theo địa bàn. Trong khi đó, các bệnh viện chuyên khoa đầu ngành xây dựng mạng lưới hỗ trợ trạm y tế theo từng lĩnh vực chuyên môn trên phạm vi toàn thành phố.
Mô hình này nhằm đưa tri thức, kinh nghiệm và năng lực chuyên môn của hệ thống bệnh viện đến gần y tế cơ sở hơn, giúp người dân được chăm sóc liên tục theo hành trình từ cộng đồng đến bệnh viện và từ bệnh viện trở về cộng đồng.
Mỗi bệnh viện đa khoa được phân công một số trạm y tế để đồng hành thường xuyên, lâu dài, trở thành điểm tựa chuyên môn trực tiếp của các trạm.
Trước hết, bệnh viện có trách nhiệm nâng cao năng lực cho trạm y tế thông qua khảo sát nhu cầu, đào tạo, cập nhật kiến thức, chuyển giao kỹ thuật phù hợp và luân phiên bác sĩ xuống làm việc tại trạm.
Mục tiêu không chỉ là tăng số lượt bác sĩ bệnh viện xuống hỗ trợ, mà sau mỗi giai đoạn, trạm y tế phải thực hiện được thêm các kỹ thuật và giải quyết được nhiều vấn đề sức khỏe mà trước đây chưa đáp ứng được.
Người dân khám chữa bệnh tại Trạm Y tế phường Linh Xuân (Ảnh: Trạm Y tế phường Linh Xuân).
Bên cạnh đó, bệnh viện và trạm y tế cần thiết lập kênh liên lạc chuyên môn trực tiếp để tư vấn, hội chẩn từ xa, hỗ trợ xử trí những trường hợp vượt quá kinh nghiệm của bác sĩ tuyến cơ sở. Khi cần hỗ trợ, bác sĩ trạm phải biết rõ liên hệ với ai, bằng cách nào và thời gian phản hồi ra sao.
Một nội dung quan trọng khác là kết nối hành trình người bệnh theo hai chiều. Những trường hợp vượt khả năng chuyên môn của trạm y tế được tư vấn, chuyển đến đúng cơ sở; ngược lại, người bệnh sau điều trị ổn định tại bệnh viện được kết nối trở về trạm để tiếp tục quản lý bệnh mạn tính, phục hồi chức năng, theo dõi sau xuất viện và chăm sóc tại cộng đồng.
Như vậy, bệnh viện đa khoa không chỉ "hỗ trợ trạm y tế", mà cùng nâng cao năng lực chăm sóc sức khỏe ban đầu tại các trạm được phân công.
Bệnh viện chuyên khoa đưa chuyên môn về cơ sở
Với bệnh viện chuyên khoa, thay vì phân công cố định theo từng nhóm trạm, các bệnh viện đầu ngành sẽ xây dựng mạng lưới hỗ trợ chuyên môn theo lĩnh vực của mình, kết nối trực tiếp với trạm y tế trên toàn thành phố.
Các chuyên khoa như sản, nhi, tim mạch, ung bướu, tâm thần, mắt, tai mũi họng, da liễu, phục hồi chức năng... cần xây dựng "gói hỗ trợ chuyên khoa cho trạm y tế", tập trung vào những bệnh lý thường gặp mà tuyến cơ sở cần phát hiện và xử trí sớm.
Các hoạt động chủ yếu gồm đào tạo, tư vấn và hội chẩn từ xa, chuyển giao kỹ thuật phù hợp; đồng thời hỗ trợ sàng lọc, phát hiện sớm và chuyển tuyến đúng chuyên khoa.
Điểm cốt lõi là hình thành đường dây chuyên môn trực tiếp giữa chuyên gia bệnh viện và bác sĩ trạm y tế. Khi gặp trường hợp nghi ngờ bệnh lý chuyên khoa, bác sĩ cơ sở có thể trao đổi để xác định hướng xử trí: tiếp tục theo dõi tại trạm, thực hiện thêm xét nghiệm hoặc chuyển người bệnh đến bệnh viện.
Theo Sở Y tế, bệnh viện chuyên khoa không chỉ tiếp nhận người bệnh khi bệnh đã nặng, mà cần từng bước đưa năng lực chuyên môn về cộng đồng, giúp y tế cơ sở phát hiện bệnh sớm, xử trí ban đầu tốt hơn và chuyển tuyến đúng lúc.
Sau khi người bệnh điều trị ổn định, những trường hợp không còn cần chăm sóc chuyên sâu sẽ được kết nối trở lại trạm y tế để tiếp tục theo dõi, quản lý bệnh mạn tính, phục hồi chức năng và chăm sóc sau xuất viện.
Hình thành mạng lưới hỗ trợ nhiều tầng
Theo mô hình này, mỗi trạm y tế có một bệnh viện đa khoa đồng hành chính nhưng đồng thời được tiếp cận mạng lưới bệnh viện chuyên khoa của thành phố.
Hai lớp hỗ trợ được hình thành: bệnh viện đa khoa - trạm y tế, hỗ trợ toàn diện, thường xuyên theo địa bàn; và bệnh viện chuyên khoa - trạm y tế, hỗ trợ theo từng lĩnh vực chuyên môn trên toàn mạng lưới.
Như vậy, khi bác sĩ trạm y tế quản lý người bệnh tăng huyết áp, đái tháo đường, phía sau có bệnh viện đa khoa đồng hành. Với các vấn đề về sản khoa, nhi khoa, tâm thần, mắt, ung bướu..., bác sĩ có thể tiếp cận mạng lưới chuyên gia tương ứng của thành phố.
Đây là bước chuyển từ "phân công bệnh viện hỗ trợ trạm y tế" sang xây dựng mạng lưới chuyên môn bao phủ y tế cơ sở.
Mục tiêu cuối cùng là không để bất kỳ trạm y tế nào hoạt động đơn độc. Khi người dân đến trạm y tế, phía sau cơ sở này không chỉ là một bác sĩ hay một đơn vị nhỏ, mà là mạng lưới bệnh viện đa khoa và chuyên khoa cùng hỗ trợ.
Đưa năng lực bệnh viện về trạm y tế không có nghĩa là đưa tất cả chuyên gia xuống cơ sở, mà quan trọng hơn là làm cho tri thức, kinh nghiệm và năng lực chuyên môn của cả hệ thống luôn hiện diện phía sau bác sĩ y tế cơ sở khi người dân cần.
