323 người tử vong do bệnh dại trong 4 năm
Ngày 26/9, Bộ Y tế phối hợp Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng UBND tỉnh Đắk Lắk tổ chức lễ mít tinh và diễn tập liên ngành phòng, chống bệnh dại cấp quốc gia.
Diễn tập phòng, chống bệnh dại (Ảnh: Uy Nguyễn).
Theo Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, giai đoạn 2022-2025, cả nước ghi nhận 323 người tử vong do bệnh dại. Riêng năm 2025 có 77 ca, cao hơn 3,8% so với mức bình quân giai đoạn 2017-2021. Chỉ trong 6 tháng đầu năm nay, cả nước tiếp tục ghi nhận 42 ca tử vong do bệnh dại.
Mỗi năm, khoảng 950.000 người phải tiêm vắc xin phòng dại sau khi bị chó, mèo cắn hoặc cào, với tổng chi phí khoảng 1.000 tỷ đồng.
Cục Chăn nuôi và Thú y cho biết cả nước hiện có khoảng 7,6 triệu chó, mèo nhưng tỷ lệ tiêm phòng mới đạt 49,71%. Trong giai đoạn từ năm 2022 đến ngày 21/9, cả nước ghi nhận ít nhất 1.119 ổ dịch dại, với 1.482 động vật mắc bệnh và 2.069 con chết, phải tiêu hủy.
Chia sẻ tại lễ mít tinh, bà Đặng Thị Thủy, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Đắk Lắk, cho biết tỉnh Đắk Lắk sau sáp nhập thuộc nhóm 5 địa phương có diện tích lớn nhất cả nước. Trong khi đó, lực lượng thú y cơ sở, phương tiện phục vụ công tác phòng, chống dịch còn hạn chế, gây nhiều khó khăn trong quản lý, kiểm soát đàn chó, mèo.
Bà Đặng Thị Thủy, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đắk Lắk (Ảnh: Uy Nguyễn).
Theo bà Thủy, một trong những vấn đề đáng lo ngại là việc quản lý tổng đàn, nhất là tại khu vực nông thôn, vùng có đông đồng bào dân tộc thiểu số. Tỷ lệ tiêm phòng đã được quan tâm nhưng chưa đạt yêu cầu, trong khi tình trạng người dân nuôi chó, mèo nhưng thả rông vẫn còn phổ biến.
Bà Thủy thừa nhận bản thân rất sợ chó thả rông. Trong nhiều lần đi cơ sở, bà từng gặp cảnh chó từ trong nhà dân bất ngờ nhào ra và có lần bị mèo cào.
"Không biết nguồn gốc chó, mèo ra sao nên tôi phải đi tiêm phòng ngừa bệnh dại. Thiếu cảnh giác, chủ quan sẽ rất nguy hiểm", bà Thủy chia sẻ.
Theo bà, thực tế một số người dân vẫn chủ quan, không đi tiêm phòng sau khi bị chó, mèo cắn, cào, dẫn đến những hậu quả đáng tiếc.
Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Đắk Lắk cho rằng ngành chức năng sẽ tăng cường phối hợp quản lý đàn chó, mèo; đẩy mạnh tiêm phòng và tuyên truyền với những hành động cụ thể.
Kiểm soát bệnh dại trên chó, mèo là giải pháp căn cơ
Các đại biểu ngành y tế và nông nghiệp nhận định công tác phòng, chống bệnh dại vẫn còn nhiều tồn tại. Nguồn truyền bệnh trên đàn chó chưa được kiểm soát triệt để; việc quản lý hộ nuôi, tổng đàn và chó thả rông còn hạn chế; tỷ lệ tiêm phòng chưa đạt ngưỡng yêu cầu.
Công tác giám sát cũng chưa bao phủ đầy đủ địa bàn và chưa gắn chặt với các biện pháp xử lý. Nhiều trường hợp phơi nhiễm không truy tìm được con vật; tỷ lệ lấy mẫu còn thấp.
Tiêm vắc xin cho đàn chó ở nông thôn (Ảnh: Uy Nguyễn).
Dữ liệu về đàn chó, mèo và tình hình tiêm phòng chưa đồng bộ; số liệu tổng đàn và số lượng được tiêm phòng có nơi chưa thống nhất. Trong khi đó, nguồn lực tại cơ sở chưa tương xứng, nhân lực thú y cấp xã thiếu.
Tại một số nơi, tình trạng người dân không khai báo, không tiêm phòng cho chó, mèo, thả rông hoặc không rọ mõm vẫn xảy ra. Một bộ phận người bị chó, mèo cắn còn chủ quan, điều trị muộn hoặc sử dụng những phương pháp không được khuyến cáo.
Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương đặt mục tiêu đến năm 2030 không còn người tử vong vì bệnh dại. Trong đó, kiểm soát bệnh dại trên đàn chó được xác định là giải pháp căn cơ, còn điều trị dự phòng sau phơi nhiễm là biện pháp cứu người không thể trì hoãn.
Ngân sách địa phương được định hướng ưu tiên hỗ trợ vắc xin, chi phí tiêm phòng tại các ổ dịch, vùng nghèo, vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và khu vực biên giới.
