Bệnh nhân T.M.Đ. (40 tuổi, Hà Nội) trước đó hoàn toàn khỏe mạnh. Khoảng một tháng trước khi đến bệnh viện, anh tình cờ phát hiện một khối bất thường nhỏ dưới da ở mặt trong đùi trái.
Khối này không gây đau, thỉnh thoảng chỉ ngứa nhẹ. Bên cạnh đó, anh đôi lúc xuất hiện những cơn đau bụng không rõ nguyên nhân.
Lo lắng trước dấu hiệu bất thường, anh Đ. đến bệnh viện thăm khám.
Bệnh nhân được bác sĩ thăm khám vùng đùi (Ảnh: Bệnh viện cung cấp).
Kết quả siêu âm vùng mặt trong đùi trái cho thấy một khối giảm âm, kích thước khoảng 3,2x4cm. Khi phẫu thuật lấy bỏ tổn thương, các bác sĩ phát hiện một ấu trùng màu trắng, dẹt, dài khoảng 7cm, nghi là ấu trùng sán nhái.
Mẫu bệnh phẩm sau đó được gửi phân tích sinh học phân tử, xác định ký sinh trùng thuộc giống Spirometra.
Tại Phòng khám Ký sinh trùng, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, các bác sĩ không ghi nhận những yếu tố phơi nhiễm thường gặp như ăn thịt sống, ăn thực phẩm chưa được nấu chín kỹ hoặc sử dụng thịt động vật đắp lên vết thương hở.
Tuy nhiên, người bệnh cho biết hơn một tháng trước từng đi tắm suối cùng bạn bè. Trong quá trình bơi lội, anh có thể đã vô tình uống phải nước suối.
PGS.TS Lê Trần Anh, Phòng khám Ký sinh trùng, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, cho biết bệnh ấu trùng sán nhái là bệnh ký sinh trùng do ấu trùng của sán thuộc giống Spirometra gây ra.
Con người có thể nhiễm ấu trùng khi uống phải nước có chứa các loài giáp xác nhỏ thuộc nhóm Cyclops mang ấu trùng, hoặc ăn phải các vật chủ chứa ấu trùng chưa được nấu chín.
Một nguy cơ khác là sử dụng mô của động vật như ếch, nhái để đắp lên vùng da tổn thương hoặc mắt theo các tập quán dân gian.
Sau khi xâm nhập vào cơ thể, ấu trùng có khả năng di chuyển qua các mô và đến nhiều vị trí khác nhau. Mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào vị trí ký sinh và số lượng ấu trùng trong cơ thể.
Mẫu ấu trùng sán nhái lấy ra từ đùi bệnh nhân (Ảnh: Bệnh viện cung cấp).
Từ trường hợp trên, PGS.TS Lê Trần Anh khuyến cáo người dân không nên chủ quan với những khối hoặc nốt bất thường xuất hiện dưới da không rõ nguyên nhân.
Để phòng nhiễm ấu trùng sán nhái và các bệnh ký sinh trùng khác, người dân cần sử dụng nguồn nước sạch, uống nước đã được đun sôi hoặc xử lý an toàn; không ăn thịt ếch, nhái, rắn và các loại động vật khác khi còn sống hoặc chưa được nấu chín kỹ.
Đặc biệt, người dân không nên sử dụng thịt hoặc bộ phận của động vật chưa được nấu chín để đắp lên vết thương hở, vùng da tổn thương hoặc mắt theo các phương pháp dân gian truyền miệng.
Khi có dấu hiệu bất thường hoặc nghi ngờ nhiễm ký sinh trùng, cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị phù hợp.
