Cây chùm ngây có thể mang lại lợi ích chống viêm và chống oxy hóa, như tăng cường sức khỏe gan, tim và da, cũng như hỗ trợ kiểm soát huyết áp, mức cholesterol và đường huyết.
Chùm ngây được sử dụng trong các bài thuốc thảo dược truyền thống suốt hàng ngàn năm qua tại Ấn Độ. Hầu hết các bộ phận của cây, bao gồm vỏ, quả và lá, đều có thể ăn được hoặc dùng làm nguyên liệu trong các bài thuốc.
Trên thực tế, các nhà nghiên cứu đã tìm thấy hơn 90 hợp chất thực vật có hoạt tính sinh học có thể giúp bảo vệ cơ thể khỏi stress oxy hóa, tình trạng viêm, nấm và ung thư, cùng nhiều lợi ích khác.
Lá chùm ngây giàu dinh dưỡng, chứa nhiều hợp chất chống oxy hóa (Ảnh minh họa: iStock).
Dưới đây là 5 lợi ích sức khỏe của chùm ngây đã được khoa học chứng minh theo Healthline:
Lá chùm ngây là nguồn cung cấp tuyệt vời nhiều loại vitamin và khoáng chất. Một cốc lá tươi đã thái nhỏ (21g) cung cấp 13 calo, 2g protein, các vitamin B6, C, ngoài ra còn có sắt, riboflavin (B2), vitamin A (từ beta-carotene), magie.
Ở các nước phương Tây, lá chùm ngây khô thường được bán dưới dạng thực phẩm bổ sung, ở dạng bột hoặc viên nang.
So với lá, quả chùm ngây thường chứa ít vitamin và khoáng chất hơn. Tuy nhiên, chúng lại đặc biệt giàu vitamin C. Một cốc quả tươi thái lát (100g) cung cấp tới 157% nhu cầu hàng ngày của cơ thể.
Bên cạnh đó, lá chùm ngây cũng có thể chứa hàm lượng cao các chất kháng dinh dưỡng như oxalate và phytate, có thể làm giảm khả năng hấp thụ khoáng chất và protein.
Một điều cần lưu ý nữa là việc sử dụng thực phẩm bổ sung chùm ngây dạng viên nang sẽ không cung cấp một lượng lớn dưỡng chất. Hàm lượng này là không đáng kể so với lượng dưỡng chất bạn nạp vào cơ thể khi áp dụng chế độ ăn uống cân bằng dựa trên các loại thực phẩm tự nhiên, nguyên bản.
Giàu chất chống oxy hóa
Chất chống oxy hóa là các hợp chất có tác dụng chống lại các gốc tự do trong cơ thể. Nồng độ gốc tự do cao có thể gây ra stress oxy hóa, tình trạng có liên quan đến các bệnh mãn tính như bệnh tim, đái tháo đường và ung thư.
Nhiều hợp chất chống oxy hóa có nguồn gốc thực vật, như flavonoid, phenolic, carotenoid và axit ascorbic, đã được tìm thấy trong lá của cây chùm ngây.
Các nhà nghiên cứu ghi nhận rằng những hợp chất chống oxy hóa trong lá chùm ngây có thể đặc biệt hữu ích trong việc chống lại stress oxy hóa do tiếp xúc với tia cực tím (UV), tác nhân có thể dẫn đến ung thư da.
Một số hợp chất flavonoid như quercetin và myricetin cũng có thể giúp kiểm soát huyết áp, trong khi axit oleic có thể giúp hạ huyết áp.
Có thể làm giảm lượng đường trong máu
Lượng đường trong máu cao làm tăng nguy cơ mắc nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, chẳng hạn như đái tháo đường và bệnh tim. Vì lý do này, việc kiểm soát lượng đường trong máu là rất quan trọng.
Các tác giả của một bài tổng quan năm 2020 (bao gồm 7 nghiên cứu trên người và 23 nghiên cứu trên động vật) đã phát hiện ra rằng lá chùm ngây giúp giảm lượng đường trong máu, một yếu tố then chốt trong việc kiểm soát bệnh đái tháo đường. Trong các nghiên cứu trên người, sản phẩm bổ sung dạng bột lá thường được sử dụng.
Những tác dụng này có thể là nhờ vào một số hợp chất thực vật như quercetin, kaempferol, glucomoringin, axit chlorogenic và isothiocyanate.
Tuy nhiên, phần lớn bằng chứng hiện có vẫn đến từ các nghiên cứu trên động vật. Do đó, cần có thêm nhiều nghiên cứu nữa để khẳng định rõ ràng vai trò của lá chùm ngây trong việc kiểm soát bệnh đái tháo đường.
Có thể giảm viêm
Viêm là phản ứng tự nhiên của cơ thể đối với tình trạng nhiễm trùng hoặc chấn thương.
Đây là cơ chế bảo vệ thiết yếu, nhưng nếu tình trạng viêm kéo dài, nó có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe mãn tính như bệnh tim và ung thư.
Nhiều loại trái cây, rau củ, thảo mộc và gia vị chứa các hợp chất có đặc tính chống viêm. Tuy nhiên, mức độ hiệu quả của chúng phụ thuộc vào loại và hàm lượng các hợp chất chống viêm mà chúng chứa. Một số hợp chất trong cây chùm ngây có thể mang đặc tính chống viêm, bao gồm phenol, alkaloid, flavonoid, carotenoid, β-sitosterol...
Một nghiên cứu năm 2019 cho thấy lá chùm ngây chứa hàm lượng các hợp chất chống viêm và chống oxy hóa cao nhất so với hạt và quả của cây.
Tuy nhiên, cho đến nay, các nghiên cứu mới chỉ dừng lại ở mức độ thử nghiệm trong ống nghiệm và trên động vật. Cần có thêm các nghiên cứu trên người để hiểu rõ hơn về những lợi ích chống viêm tiềm năng của cây chùm ngây.
Có thể giúp giảm cholesterol
Theo Quỹ Tim mạch Anh, nồng độ cholesterol cao có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim và đột quỵ.
Các nghiên cứu cho thấy chùm ngây có khả năng giúp cải thiện tình trạng mỡ máu cao, nghĩa là loại cây này có khả năng giúp giảm mức cholesterol và triglyceride.
Một số nghiên cứu ghi nhận rằng chùm ngây có thể làm tăng cholesterol HDL (loại cholesterol "tốt") đồng thời làm giảm mức LDL (cholesterol "xấu").
Tuy nhiên, cần có thêm các nghiên cứu trên người để hiểu rõ hơn về khả năng hỗ trợ giảm mỡ máu của loại cây này.
Một số nghiên cứu ghi nhận tương đối ít tác dụng phụ. Dù vậy, các tác giả của một bài tổng quan năm 2021 lưu ý rằng phụ nữ mang thai có thể không an toàn khi sử dụng loại cây này. Họ cũng cảnh báo rằng chùm ngây có thể tương tác với các loại thuốc điều trị bệnh đái tháo đường, huyết áp và rối loạn tuyến giáp.
Nếu bạn đang mắc bệnh lý nền, hãy tham khảo ý kiến chuyên gia y tế trước khi sử dụng cây chùm ngây.
