Một ngôi mộ cổ được phát hiện tại thành cổ Chan Chan đang lưu giữ hài cốt của 38 người cùng các hiện vật bằng kim loại, đồng và vàng. Từ những dấu tích này giúp các chuyên gia làm sáng tỏ những nghi thức mai táng của xã hội tiền Inca.
Ngôi mộ cổ 600 năm gần như còn nguyên vẹn không bị đào trộm (Ảnh: Reuters).
Bên dưới lớp đất đá lấp ở khu phức hợp có tường bao Utzh An - nơi từng là đại cung điện Chimu, một nhóm các nhà khảo cổ Peru đã phát hiện một nền mộ táng gần như còn nguyên vẹn. Phát hiện được thực hiện tại khu vực từng là kinh đô của vương quốc Chimu ở bờ biển phía Bắc Peru.
Ngôi mộ cổ có dạng hình vuông với mỗi cạnh dài gần 17m, cao khoảng 5m, gồm một phòng trung tâm và hai phòng bên. Tại đây, các nhà khảo cổ tìm thấy hài cốt của một nhân vật chính. Người này có thể là thành viên tầng lớp tinh hoa Chimu.
Hai bên gian mộ trung tâm là hai phòng phụ. Một phòng gần như trống, trong khi phòng còn lại chứa khoảng 20 bộ hài cốt cùng nhiều hiện vật khác. Trong quá trình khai quật phần nền mai táng, các nhà khảo cổ tiếp tục phát hiện thêm 17 bộ hài cốt. Tổng số người được xác định tại khu mộ lên ít nhất 38.
Trên hộp sọ của nhân vật chính có dấu vết sắc tố đỏ. Các chuyên gia sẽ phải tiến hành phân tích để xác định liệu đây có phải chu sa - một loại khoáng vật tự nhiên có màu đỏ tươi chứa thủy ngân sulfide hay không. Một số thi thể khác cũng có dấu vết đổi màu tương tự.
Ngoài ra, các nhà khảo cổ đồng thời thu được vũ khí bằng kim loại cùng nhiều hiện vật bằng đồng và vàng.
Nhà khảo cổ Jorge Meneses Bartra - người phụ trách cuộc nghiên cứu - đánh giá, phát hiện này có ý nghĩa rất quan trọng bởi thông thường những gì con người biết về khu mộ của tầng lớp tinh hoa trong xã hội Chimu đều đến từ các ngôi mộ cổ từng bị đào trộm. Đến nay, nhiều món vật xuất hiện tại bảo tàng hoặc các bộ sưu tập tư nhân.
Theo ông Meneses, giới nghiên cứu trước đây thiếu những dữ liệu khoa học đầy đủ về người được chôn cất cũng như mối liên hệ giữa họ với các hiện vật tùy táng.
Ngôi mộ cổ thuộc về nền văn hóa Chimu, nằm dọc bờ biển phía Bắc Peru trong khoảng từ năm 900 đến năm 1470, trước thời kỳ người Inca mở rộng lãnh thổ. Chan Chan từng là trung tâm chính trị và là một trong những biểu tượng quyền lực lớn nhất của vương quốc này.
Các thành viên thuộc tầng lớp cai trị được chôn cất trên những nền mộ nằm bên trong khu phức hợp lớn có tường bao quanh. Chính vì vậy, những vũ khí, kim loại quý và sắc tố được tìm thấy trong ngôi mộ có ý nghĩa vượt xa giá trị vật chất.
Các phân tích trong phòng thí nghiệm sẽ giúp xác định mối liên hệ giữa những hiện vật này với từng cá nhân, tìm hiểu hệ thống thứ bậc giữa những người được chôn cất và đánh giá liệu phát hiện mới có làm thay đổi nhận thức trước đây về tầng lớp tinh hoa Chimu hay không.
Khu vực được bảo vệ của Chan Chan rộng 1.414ha, nhưng mới chỉ một phần nhỏ trong số đó được khai quật. Nhà khảo cổ Meneses cho biết, khoảng 7% tổng diện tích khu vực này được khai quật nên trong thành cổ vẫn còn rất nhiều điều để tìm hiểu.
Hiện dự án chủ yếu tập trung nghiên cứu các bức tường bao quanh 9 khu phức hợp có tường thành, trong khi phần lớn diện tích bên trong vẫn chưa được khảo sát.
Công tác khai quật sẽ kết thúc trong khoảng một tuần nữa. Sau đó các chuyên gia sẽ bắt đầu phân tích trong phòng thí nghiệm. Tiếp theo là công tác bảo tồn và đóng cửa các khu vực khai quật trước khi những trận mưa lớn dự kiến xuất hiện vào tháng 11 tới đây.
Ngôi mộ đã chờ đợi 600 năm để được phát hiện. Còn giờ đây, các nhà khảo cổ đang phải chạy đua với thời gian để tìm hiểu những câu chuyện còn ẩn giấu bên trong.
