Từ đầu năm đến nay, trên các mạng xã hội, hơn 117.000 nội dung xấu độc đã bị chặn gỡ; hàng trăm tài khoản, kênh và hội nhóm vi phạm đã bị xử lý. Đây là thống kê từ Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.
Việc rà quét và chặn gỡ thông tin xấu độc tập trung vào ba nền tảng lớn là Facebook, YouTube và TikTok. Dù đã có nhiều giải pháp siết chặt xử lý nhưng thực tế cho thấy những hành vi vi phạm, trong đó có vi phạm bản quyền vẫn diễn ra ngày càng tinh vi và liên tục thay đổi. Điều này đặt ra trách nhiệm của các nền tảng mạng xã hội trong giám sát, kiểm soát nội dung.
Suốt mùa giải FIFA World Cup 2026™, chỉ sau vài giây tìm kiếm, không khó để bắt gặp những video phát lại diễn biến trận đấu. Một số tài khoản cắt ghép hình ảnh thi đấu. Một số khác chèn bình luận để tránh bị hệ thống nhận diện. Thậm chí nhiều tài khoản không phát trực tiếp ngay trên nền tảng mà gắn đường link đưa người xem sang website khác. Ở đó không chỉ có bóng đá mà còn có cá độ, quảng cáo cờ bạc và nhiều nội dung vi phạm pháp luật.
Một livestream bị xóa, một tài khoản bị khóa thì chỉ ít phút sau, tài khoản khác lại xuất hiện. Cuộc chiến chống vi phạm dường như chưa có hồi kết bởi các đối tượng vi phạm lợi dụng nhiều khoảng trống.
Theo Trung tá Lê Anh Tuấn, Phó Trưởng Phòng 5, Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an, các đối tượng lợi dụng những khoảng trống trong cơ chế quản lý hoặc chính sách kiểm duyệt của nền tảng để tiếp tục hoạt động. Việc cơ quan yêu cầu xử lý một tài khoản hoặc một nội dung chỉ là một giải pháp. Cần chủ động rà soát lại cơ chế quản lý, phát hiện những tài khoản, trang, hội nhóm có dấu hiệu vi phạm có hệ thống, có tính chất lặp lại, đồng thời ngăn chặn việc các đối tượng liên tục lập các tài khoản mới để tiếp tục vi phạm.
Theo cơ quan chức năng, phần lớn các nền tảng hiện vẫn dựa vào cơ chế hậu kiểm. Nghĩa là nội dung chỉ bị xử lý sau khi có báo cáo từ người dùng hoặc yêu cầu từ cơ quan quản lý. Trong khi đó, các đối tượng thường hoạt động theo nhóm, liên tục tạo tài khoản mới, thay đổi tên gọi hoặc cách thức đăng tải để né tránh hệ thống phát hiện. Vì thế cần đặt câu hỏi về trách nhiệm của các nền tảng xuyên biên giới.
Theo các chuyên gia, khi một nền tảng có khả năng đề xuất nội dung tới hàng triệu người dùng bằng thuật toán, thì câu chuyện không chỉ dừng ở việc gỡ bỏ khi có yêu cầu, mà cần phải chủ động và trách nhiệm với những nội dung xấu độc, vi phạm pháp luật. Chỉ khi có sự vào cuộc của cơ quan quản lý, các nền tảng và ý thức của người dùng, mới có thể tạo lập môi trường mạng an toàn, văn minh, lành mạnh.
