Sau hơn 12 năm thi công với nhiều lần lùi tiến độ, dự án cao tốc Bến Lức - Long Thành đang gấp rút hoàn thiện những khâu cuối cùng.
Hàng triệu người dân TPHCM và các tỉnh thành phía Nam kỳ vọng việc thông xe toàn tuyến sẽ giúp giải tỏa áp lực giao thông đè nặng lên cửa ngõ siêu đô thị nhiều năm qua.
Phương án lưu thông dự kiến
Theo phương án đang được Tổng Công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) xây dựng, cao tốc Bến Lức - Long Thành dự kiến được thông xe toàn tuyến vào đêm 30/9. Đơn vị quản lý sẽ cho các loại ô tô lưu thông, trừ xe quá khổ, quá tải.
Về tốc độ, đoạn tuyến từ đầu dự án (nút giao với cao tốc TPHCM - Trung Lương) đến trước đường dẫn cầu Bình Khánh cho phép tốc độ tối đa 90km/h và tối thiểu 60km/h.
Cao tốc Bến Lức - Long Thành trước ngày thông xe (Ảnh: Nam Anh).
Đoạn từ đầu cầu Bình Khánh đến hết phần đường đầu cầu Phước Khánh có tốc độ tối đa 80km/h và tối thiểu 60km/h. Đoạn tiếp theo cho đến hết phạm vi dự án (từ cầu Phước Khánh đến nút giao Tân Hiệp) quy định tốc độ tối đa 90km/h, tối thiểu 60km/h.
Theo phương án dự kiến, hạng mục nút giao quốc lộ 51 và nút giao Tân Hiệp sẽ kịp hoàn thiện để kết nối đồng bộ cao tốc Bến Lức - Long Thành với Biên Hòa - Vũng Tàu.
Do cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu vẫn chỉ phục vụ ô tô dưới 9 chỗ, các phương tiện cỡ lớn từ hướng Bến Lức - Long Thành vào Biên Hòa - Vũng Tàu sẽ phải rời khỏi cao tốc tại nút giao quốc lộ 51.
Khi đi qua cầu Phước Khánh và Bình Khánh (tĩnh không 55m, cao nhất Việt Nam), tài xế phải chấp hành hướng dẫn của đơn vị vận hành hoặc CSGT. Với cảnh báo gió ngang cấp 7-8, tài xế chủ động giảm tốc độ xuống dưới 60km/h và giữ chắc tay lái để tránh chệch hướng; đặc biệt lưu ý với xe thùng cao, xe container và ô tô khách cỡ lớn.
Cầu Phước Khánh trên tuyến cao tốc Bến Lức - Long Thành (Ảnh: Ngọc Tân).
Khi có lệnh đóng cầu do gió từ cấp 9 trở lên hoặc bão lớn, toàn bộ phương tiện tuyệt đối không được lên cầu mà phải tuân thủ điều tiết, phân luồng để di chuyển xuống đường tránh hoặc vào trạm dừng nghỉ chờ đến khi bão tan.
Về việc phân chia làn đường, các loại phương tiện gồm xe tải trên 7,5 tấn, xe khách trên 29 chỗ bắt buộc di chuyển trên làn số 2 (sát làn dừng khẩn cấp). Nhóm phương tiện này chỉ được chuyển làn khi vượt xe khác hoặc khi làn số 2 tạm đóng để sửa chữa.
Trong khi đó, ô tô con (bao gồm cả xe bán tải pickup cabin kép và xe tải van không quá 7,5 tấn) cùng các phương tiện còn lại được lưu thông trên cả làn số 1 (sát dải phân cách) và làn số 2; trường hợp di chuyển trên làn 1 phải nhường đường cho xe xin vượt theo quy định.
Mảnh ghép của cao tốc Bắc - Nam và Vành đai 3 TPHCM
Theo quy hoạch, tuyến cao tốc Bến Lức - Long Thành nằm trên trục cao tốc Bắc - Nam, kết nối vùng Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ; đồng thời là một phần của Vành đai 3 TPHCM. Với việc thông xe toàn dự án, đường cao tốc Bắc - Nam chính thức thông suốt qua địa giới TPHCM.
Xét về chức năng, cao tốc Bến Lức - Long Thành là tuyến đường nhanh nhất để người dân miền Tây Nam Bộ tiếp cận sân bay Long Thành cũng như đường về Vũng Tàu, cụm cảng Cái Mép - Thị Vải.
Sơ đồ tuyến cao tốc Bến Lức - Long Thành (Đồ họa: Ngọc Tân).
Đối với người dân TPHCM, đoạn cao tốc Bến Lức - Long Thành đi trùng với Vành đai 3 có vai trò như một tuyến đường tránh trung tâm thành phố. Tuyến đường này sẽ giúp hạn chế luồng xe tải lớn lưu thông vào Vành đai 2 TPHCM (theo trục Võ Chí Công - cầu Phú Mỹ - Nguyễn Văn Linh).
Nhiều năm qua, áp lực lưu thông giữa miền Tây và miền Đông hầu như dồn toàn bộ lên trục quốc lộ 1, Nguyễn Văn Linh, Võ Chí Công và cao tốc TPHCM - Long Thành. Mỗi dịp lễ, Tết hay cuối tuần, cảnh ùn ứ kéo dài hàng cây số tại các cửa ngõ thành phố trở thành nỗi ám ảnh của các tài xế.
Trước đó, chủ đầu tư đã đưa 2 đoạn với tổng chiều dài 30km vào khai thác, gồm đoạn phía Tây từ nút giao cao tốc TPHCM - Trung Lương đến nút giao Nguyễn Hữu Thọ (Nguyễn Văn Tạo), và đoạn phía Đông từ nút giao Phước An đến nút giao quốc lộ 51.
Tuy nhiên, đoạn từ nút giao Nguyễn Hữu Thọ đến nút giao Phước An (gồm cầu Bình Khánh, Phước Khánh) chưa thể thông xe khiến dự án không phát huy được hết giá trị.
Việc thông xe toàn tuyến Bến Lức - Long Thành với tổng chiều dài 57,8km là dấu mốc quan trọng, tạo động lực tăng trưởng cho toàn Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
