Sáng 18/8, TPHCM tổ chức hội nghị phản biện xã hội đối với dự thảo quy hoạch tổng thể TPHCM thời kỳ 2025-2050, tầm nhìn 100 năm. Hội nghị có sự tham dự của lãnh đạo HĐND, Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM, Viện Nghiên cứu phát triển thành phố cùng các chuyên gia, nhà khoa học, luật sư và các tầng lớp nhân dân.
Góp ý tại hội nghị, KTS Ngô Viết Nam Sơn cho rằng, thành phố đang đứng trước yêu cầu quản lý một siêu đô thị lớn hơn nhiều so với TPHCM trước đây, đồng thời phải duy trì mục tiêu tăng trưởng 2 con số. Theo chuyên gia, đây là 2 nhiệm vụ khó khăn nhất đối với công tác quy hoạch.

TPHCM đang xây dựng quy hoạch tổng thể với tầm nhìn 100 năm (Ảnh: Q.Huy).
Trong đó, KTS Ngô Viết Nam Sơn nhìn nhận, quy hoạch mới cần hình thành hệ thống logistics đa phương thức để kết nối mô hình đô thị đa cực, đa trung tâm. Hạ tầng giao thông đa phương thức, kết hợp nhiều loại hình vận tải, là yếu tố quan trọng để TPHCM kết nối các đô thị trong vùng và khu vực sản xuất với những đầu mối hạ tầng lớn như sân bay, cảng biển.
"Hiện nay, chi phí logistics của chúng ta còn cao, thậm chí cao hơn chi phí sản xuất nên không hiệu quả. Việc giảm đáng kể chi phí logistics sẽ là động lực quan trọng cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số", KTS Ngô Viết Nam Sơn nhìn nhận.

KTS Ngô Viết Nam Sơn phát biểu góp ý tại hội nghị (Ảnh: Q.Huy).
Dự thảo quy hoạch cũng cần định hướng phát triển giao thông đa phương thức, ưu tiên đường sắt đô thị, đường sắt quốc gia, đường sắt hàng hóa, đồng thời phát triển các trung tâm logistics, kho vận thông minh và đầu mối vận tải đa phương thức. Trong đó, hệ thống cảng biển cần được định hướng kết nối với đường sắt, cao tốc, vành đai, đường thủy nội địa và các hành lang kinh tế quốc tế.
"Việc quy hoạch mạng lưới logistics hiệu quả cũng góp phần chỉnh trang đô thị. Thành phố có cơ hội để di dời một phần cảng Cát Lái xuống Cái Mép, Cần Giờ, kết hợp với hệ thống cảng dọc sông Sài Gòn. Khi đó, tình trạng container chạy khắp đô thị như hiện nay sẽ được khắc phục", KTS Ngô Viết Nam Sơn nói.
TS Trần Văn, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính - Ngân sách của Quốc hội, cho rằng, hồ sơ quy hoạch cần củng cố luận chứng về nhu cầu và khả năng huy động nguồn lực đầu tư, đồng thời xác định rõ thứ tự ưu tiên các công trình, dự án. Ngoài ra, quy hoạch cũng cần làm rõ về nhu cầu vốn gắn với quy mô nền kinh tế, khả năng thu ngân sách và khả năng thu hút nguồn lực.
"Dự thảo quy hoạch chưa chứng minh đầy đủ khả năng hấp thụ nguồn vốn cũng như khả năng triển khai trên thực tế. Trong khi đó, nhiều năm qua, tiến độ giải ngân đầu tư công của TPHCM chưa đạt kế hoạch", TS Trần Văn phân tích.

TS Trần Văn, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính - Ngân sách của Quốc hội (Ảnh: Q.Huy).
Theo chuyên gia, quy hoạch cần chỉ rõ các kịch bản trong trường hợp không huy động được nguồn lực như dự kiến và việc này sẽ tác động thế nào đến mục tiêu phát triển. Chuyên gia nhìn nhận, nếu quy hoạch không tính toán sát khả năng huy động nguồn lực và xác định mức độ ưu tiên cụ thể, việc này có thể dẫn đến những hệ lụy lớn đối với đầu tư và tài chính của thành phố.
Tại hội nghị, GS Nguyễn Văn Phước cho rằng việc hình thành cấu trúc đô thị đa cực, tăng cường liên kết có thể tạo tiền đề để TPHCM hướng tới mục tiêu tăng trưởng 2 con số. Tuy nhiên, quy hoạch cần tính đến sự đa dạng không gian lãnh thổ và khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu.
GS Nguyễn Văn Phước đề nghị quan điểm quy hoạch cần chú trọng tổ chức phát triển dựa trên khả năng chống chịu biến đổi khí hậu, đồng thời phân chia không gian TPHCM thành các nhóm khác nhau. Theo đó, những khu vực có khả năng chống chịu cao có thể bố trí các cực tăng trưởng và hạ tầng chiến lược; những khu vực có mức độ rủi ro cao cần được kiểm soát, hạn chế mật độ và quy mô dân số.