Gà lôi lam mào trắng trở về quê hương Quảng Trị
Ngày 4/8, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị cùng Trung tâm Bảo tồn Thiên nhiên Việt (Viet Nature) tổ chức tiếp nhận 10 gà lôi lam mào trắng (5 trống, 5 mái) trở về quê hương.
Chúng được đưa về Trung tâm nhân nuôi các loài Trĩ quý hiếm tại bản Bang. Đây là dấu mốc quan trọng trong nỗ lực lâu dài nhằm phục hồi loài chim đặc hữu của Việt Nam, được Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên quốc tế (IUCN) đánh giá ở tình trạng rất nguy cấp và có thể đã tuyệt chủng ngoài tự nhiên.
Gà lôi lam mào trắng đưa từ Đức về Trung tâm nhân nuôi các loài trĩ quý hiếm tại Bản Bang, xã Kim Ngân. Ảnh: Viet Nature
Trước mắt, đàn gà sẽ được chăm sóc, theo dõi và thích nghi với khí hậu địa phương; hình thành các cặp sinh sản; tạo ra những thế hệ sinh tại Việt Nam, được bố mẹ nuôi dưỡng tự nhiên. Việc tái hoang dã sẽ được tiến hành thận trọng, dự kiến vào năm 2028.
Ông Đoàn Hoài Nam, Phó cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, cho rằng sự trở về của gà lôi lam mào trắng là bước khởi đầu quan trọng, bởi đích đến là tạo đủ điều kiện để loài trở lại tự nhiên, sinh sản và tồn tại lâu dài, bền vững trong hệ sinh thái quê hương.
Mỗi chuồng nuôi một cặp. Ảnh: Viet Nature
Gà lôi lam mào trắng (Lophura edwardsi) là loài chim đặc hữu của miền Trung, từng phân bố tại các khu rừng đất thấp từ Hà Tĩnh đến Huế. Gà trống nổi bật với bộ lông xanh lam sẫm, mào trắng và vùng da đỏ quanh mắt; gà mái màu nâu trầm.
Sau nhiều thập kỷ chiến tranh, mất rừng và săn bắt, gà lôi lam mào trắng gần như biến mất khỏi tự nhiên. Ghi nhận cuối cùng về loài trong tự nhiên là vào năm 2000 tại Quảng Trị. Hiện loài được xếp ở mức rất nguy cấp và có thể đã tuyệt chủng ngoài tự nhiên trong Danh mục đỏ của IUCN.
Một con gà trống mào trắng. Ảnh: Viet Nature
Từ năm 2011, Viet Nature cùng các ban quản lý rừng và đối tác đã triển khai hàng chục nghìn ngày đặt bẫy ảnh tại những khu vực còn sinh cảnh phù hợp nhưng chưa tìm thấy bằng chứng loài còn tồn tại ngoài tự nhiên. Nỗ lực vì thế chuyển dần từ "tìm kiếm cá thể cuối cùng" sang phục hồi chủ động, bảo vệ sinh cảnh, gìn giữ nguồn gen, nhân nuôi tại Việt Nam, tập cho chim thích nghi với đời sống hoang dã và chuẩn bị tái thả.
Hiện quần thể nuôi nhốt trên thế giới còn hơn 1.000 gà lôi lam màu trắng tại các cơ sở bảo tồn ở châu Âu, Nhật Bản và Mỹ.
Đắc Thành
