Phó Thủ tướng Nga Alexander Novak mới đây thông báo nước này chính thức áp dụng lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel từ tháng 7, đồng thời triển khai kế hoạch nhập khẩu nhiên liệu để ổn định nguồn cung trong nước.
"Hôm nay (ngày 8/7), lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel đã có hiệu lực. Biện pháp này sẽ giúp tăng nguồn cung cho thị trường nội địa", ông Novak phát biểu trong cuộc họp chính phủ được truyền hình trực tiếp, đồng thời thừa nhận người dân đang ngày càng lo ngại về tình trạng thiếu nhiên liệu tại nhiều trạm xăng.
Trước đó, đầu tháng 7, Tổng thống Vladimir Putin cho biết Nga đang xem xét áp dụng lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel. Quyết định này sẽ có hiệu lực đến hết ngày 31/7.
Thị trường nhiên liệu Nga chịu sức ép lớn sau nhiều tháng các cơ sở hạ tầng năng lượng liên tục trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (UAV). Nhiều nhà máy lọc dầu và kho chứa nhiên liệu đã bị hư hại, khiến hoạt động sản xuất và phân phối bị gián đoạn.
Theo các số liệu công bố, sản lượng xăng của Nga đã giảm khoảng 25% do hàng loạt nhà máy lọc dầu phải tạm dừng hoạt động. Nguồn cung suy giảm khiến nhiều địa phương áp dụng biện pháp hạn chế bán nhiên liệu, trong khi giá xăng tại nhiều khu vực cũng tăng mạnh.
Không chỉ thị trường nội địa bị ảnh hưởng, xuất khẩu dầu diesel của Nga cũng giảm. Trong tháng 6, lượng dầu diesel xuất khẩu bằng đường biển giảm gần 40% so với tháng trước, xuống còn khoảng 1,8 triệu tấn.
Một tàu dầu thả neo tại thành phố cảng Nakhodka, Nga (Ảnh: Reuters).
Theo báo cáo mới nhất của Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế vĩ mô và Dự báo ngắn hạn Nga (TsMAKP), triển vọng kinh tế Nga tiếp tục xấu đi khi cơ quan này hạ dự báo tăng trưởng năm nay xuống còn 0,5-0,7%, thấp hơn đáng kể so với mức 0,9-1,3% đưa ra trước đó một tháng.
Theo TsMAKP, đà tăng của giá dầu không còn đủ sức tạo cú hích cho nền kinh tế như kỳ vọng. "Dự báo xuất khẩu dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ của Nga giai đoạn 2026-2029 đã được điều chỉnh theo hướng giảm. Riêng trong năm nay, kim ngạch xuất khẩu được dự báo sẽ thấp hơn năm 2025", các chuyên gia TsMAKP cho biết trong báo cáo, dù không công bố con số cụ thể.
Diễn biến trên trái ngược với kỳ vọng trước đó của nhiều tổ chức quốc tế. Khi xung đột tại Trung Đông leo thang và nguy cơ gián đoạn nguồn cung qua eo biển Hormuz đẩy giá dầu tăng mạnh, Nga từng được xem là một trong những quốc gia hưởng lợi lớn nhất với vị thế là một trong những nhà sản xuất dầu hàng đầu thế giới. Giá dầu Brent đã tăng gần 60% chỉ trong vòng 2 tháng.
Tuy nhiên, TsMAKP cho rằng rủi ro địa chính trị đối với ngành năng lượng trong nước đã làm suy giảm đáng kể lợi ích từ đà tăng của giá dầu.
"Khi cập nhật các giả định cho kịch bản cơ sở của tăng trưởng kinh tế - xã hội, yếu tố được cân nhắc nhiều nhất là nguy cơ sản lượng và xuất khẩu dầu của Nga tiếp tục suy giảm do các cuộc tấn công mới nhằm vào hệ thống cảng biển và nhà máy lọc dầu", báo cáo nêu rõ.
Chính phủ Nga vẫn duy trì dự báo kinh tế tăng trưởng 1,3% trong năm nay. Bộ trưởng Tài chính Anton Siluanov cũng cho biết nguồn thu ngân sách đã tăng thêm khoảng 200 tỷ ruble nhờ giá dầu leo thang, qua đó bù đắp một phần khoản thâm hụt ghi nhận trong 2 tháng trước đó.
