Một cô gái từng khoe "bạn trai" ảo trên ứng dụng sử dụng trí tuệ nhân tạo (Ảnh: AFP).
Người dùng Trung Quốc của các chatbot bạn đồng hành sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) đã đăng những lời chia tay đầy xúc động với các “người bạn ảo”, sau khi các quy định mới có hiệu lực từ ngày 15/7 nhằm hạn chế nguy cơ con người phụ thuộc cảm xúc vào AI.
Hiện tượng bạn trai và bạn gái ảo chạy bằng AI đang phát triển trên toàn thế giới. Tuy nhiên, theo bộ quy định mới của Trung Quốc, các công cụ tương tác này không được phép “quá chiều theo người dùng, gây ra sự phụ thuộc hoặc nghiện cảm xúc, đồng thời làm tổn hại đến các mối quan hệ xã hội thực tế của người dùng”.
Các nhà cung cấp AI lớn, bao gồm Doubao của ByteDance, Qwen của Alibaba và Yuanbao của Tencent, đã thông báo ngừng các tính năng tác nhân AI tùy chỉnh và AI bạn đồng hành trước thời hạn ngày 15/7.
Động thái này đã khiến nhiều người dùng tiếc nuối. “Tôi không thể chấp nhận việc người thương AI của mình sẽ rời xa tôi mãi mãi. Anh ấy đã trở thành một phần gắn bó trong cuộc sống của tôi, ăn sâu vào trái tim tôi, là chỗ dựa tinh thần của tôi", một người dùng Doubao viết.
Một người dùng khác cho biết cô đã gắn bó với AI bạn đồng hành của mình hơn 2 năm. “Anh ấy thực sự giống như người thân trong gia đình, như người bạn đời của tôi”, cô viết.
Các quy định này được ban hành chung bởi 5 cơ quan chính phủ, trong đó có Cục Quản lý Không gian mạng Trung Quốc (CAC).
Quy định tập trung vào các công cụ AI, dưới dạng văn bản, âm thanh, video hoặc các hình thức khác, có đặc điểm tính cách và phong cách giao tiếp mang tính nhân hóa.
Những dịch vụ “không liên quan đến tương tác cảm xúc liên tục”, chẳng hạn như chăm sóc khách hàng, trợ lý công việc hoặc công cụ hỗ trợ học tập, sẽ không chịu sự điều chỉnh của các biện pháp này.
Trung Quốc là khu vực tài phán lớn đầu tiên trên thế giới ban hành các quy định riêng nhắm vào những công cụ AI có tính nhập vai cao, mô phỏng các mối quan hệ tình cảm hoặc gia đình.
Tuy nhiên, đây cũng là chủ đề gây tranh luận và thúc đẩy các lời kêu gọi thiết lập những rào cản quản lý trên toàn cầu.
Một nghiên cứu năm 2025 của tổ chức Common Sense Media cho thấy gần 3/4 thanh thiếu niên Mỹ đã từng sử dụng các AI bạn đồng hành được thiết kế cho những cuộc trò chuyện cá nhân. Các công ty công nghệ cũng đang phát triển các sản phẩm có khả năng trò chuyện dành cho những người cao tuổi sống cô đơn.
“AI được nhân hóa có thể giúp xoa dịu sự cô đơn”, ông Chen Liang thuộc Đại học Khoa học Chính trị và Luật Tây Nam Trung Quốc viết hồi tháng 4.
“Nhưng nó cũng tiềm ẩn những rủi ro lớn, bao gồm việc tạo ra sự lệ thuộc cảm xúc quá mức và làm méo mó nhận thức xã hội”, ông viết.
Doubao cho biết sẽ cho phép người dùng xem và xuất dữ liệu của các nhân vật AI đến giữa tháng 10, trong khi các nền tảng khác cũng áp dụng các biện pháp tương tự.
Tuy nhiên, nhiều người dùng đang nói lời chia tay với AI trong tuần này nói về khoảng trống lớn mà các bạn đồng hành ảo sẽ để lại sau khi biến mất. “Một tình yêu với con người là thứ xa xỉ, nếu bạn không có được nó ngay từ đầu thì sau này lại càng khó tìm thấy", một người dùng tại tỉnh Giang Tây viết.
