Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres (Ảnh: Reuters).
Theo Reuters, ông Guterres đã sử dụng bài phát biểu cuối cùng trước Đại hội đồng Liên hợp quốc để kêu gọi các nhà lãnh đạo thế giới kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI), chấm dứt xung đột, tập trung vào biến đổi khí hậu và cải tổ các thể chế của Liên hợp quốc.
Cựu Thủ tướng Bồ Đào Nha, người sẽ kết thúc nhiệm kỳ 5 năm thứ 2 vào ngày 31/12, một lần nữa kêu gọi giám sát toàn cầu đối với các rủi ro của AI, trong bối cảnh Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc gồm 15 thành viên chuẩn bị tổ chức một phiên họp với sự tham gia của các lãnh đạo trong lĩnh vực AI để nghe báo cáo về công nghệ đầy sức mạnh này.
Các đại biểu đã vỗ tay khi ông Guterres ủng hộ giải pháp 2 nhà nước cho người Israel và Palestine, yêu cầu “những bên gây ô nhiễm phải bù đắp” cho biến đổi khí hậu, đồng thời thúc đẩy cải cách các thể chế quốc tế, những mục tiêu ông theo đuổi trong suốt 10 năm lãnh đạo Liên hợp quốc.
Bài phát biểu khép lại nhiệm kỳ kéo dài một thập niên của ông Guterres, trong đó ông tìm cách định vị Liên hợp quốc là bên trung gian hòa giải trong các cuộc xung đột và là diễn đàn quản trị những công nghệ mới nổi.
“Những quốc gia dẫn đầu cuộc cách mạng công nghệ này phải chia sẻ thông tin về các rủi ro an toàn mới nổi, hợp tác trong thử nghiệm và đánh giá, đồng thời hướng tới các biện pháp bảo vệ chung nhằm bảo vệ tất cả chúng ta”, ông Guterres nói với Đại hội đồng.
Ông kêu gọi các nhà lãnh đạo có mặt tại New York “thúc đẩy điều kiện để AI phát triển với tốc độ có trách nhiệm và bổ sung các biện pháp bảo vệ cần thiết nhằm ứng phó với rủi ro”, đồng thời “hướng tới một khuôn khổ đa phương về quản lý rủi ro AI, được hỗ trợ bởi cơ chế giám sát đáng tin cậy và độc lập”.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent hôm 20/9 cho biết Washington đã đề xuất một cơ chế thông báo mới về an toàn AI để Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình xem xét tại hội nghị thượng đỉnh trong tuần này.
Ông Guterres từ lâu đã thúc đẩy việc quản trị AI trên phạm vi toàn cầu. Năm 2023, Liên hợp quốc thành lập một cơ quan cố vấn về AI gồm 39 thành viên, trong đó có lãnh đạo các công ty công nghệ, quan chức chính phủ và học giả đến từ những nước như Mỹ, Nga và Nhật Bản.
Về Trung Đông, ông Guterres kêu gọi “giảm leo thang và đối thoại”.
“Chúng ta hãy cùng nhau gửi đi một thông điệp rõ ràng từ hội trường này: Giao tranh phải chấm dứt. Viện trợ nhân đạo phải được đưa vào. Các quyền và tự do hàng hải phải được khôi phục đầy đủ theo luật pháp quốc tế”, ông Guterres nói.
Ông Guterres sử dụng bài phát biểu để nói lời chia tay với phần lớn các nhà lãnh đạo thế giới mà ông đã làm việc cùng trong 10 năm qua.
“Vì vậy, vào ngày 1/1/2027, khi tôi không còn là Tổng thư ký nữa, hãy tin chắc điều này: Dù ở đâu, dù làm gì, tôi vẫn sẽ tiếp tục thúc đẩy niềm tin rằng hòa bình là điều có thể đạt được. Tôi sẽ tiếp tục bảo vệ các giá trị của Hiến chương Liên hợp quốc và sẽ không bao giờ, tuyệt đối không bao giờ từ bỏ. Xin cảm ơn", ông nhấn mạnh.
