Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio (Ảnh: AFP).
“Chiến dịch tấn công quân sự đã kết thúc. Như Tổng thống đã thông báo với quốc hội, chúng tôi đã hoàn thành chiến dịch Cuồng nộ (tấn công Iran)”, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio phát biểu trong một buổi họp báo tại Nhà Trắng ngày 5/5.
Ông nói thêm: “Chúng tôi đã đạt được các mục tiêu của chiến dịch đó. Bây giờ chúng tôi chuyển sang chiến dịch Tự do. Đó là những gì chúng tôi đang thực hiện lúc này. Những gì chúng có thể dẫn tới trong tương lai chỉ là suy đoán”.
Chiến dịch Tự do được Tổng thống Trump công bố vào đầu tuần này nhằm dẫn dắt các tàu buôn đi qua eo biển Hormuz. Ông Rubio cho biết, ưu tiên của Mỹ hiện nay là mở lại eo biển Hormuz.
Ông Rubio nhấn mạnh, Mỹ đang cố gắng khôi phục “quyền tự do hàng hải” và nếu Iran tấn công bất kỳ tài sản nào của Mỹ hoặc một trong những tàu thương mại đang quá cảnh qua eo biển, Mỹ sẽ phản ứng và bảo lưu quyền sử dụng vũ lực.
Ông nói, Mỹ đang giúp đỡ những quốc gia phụ thuộc vào eo biển Hormuz, nhưng đến một thời điểm nhất định, các quốc gia đó sẽ phải tự mình tiếp quản.
Ngoại trưởng Rubio cho biết nhiều quốc gia đã bày tỏ sự sẵn lòng, cả công khai và riêng tư, trong việc hỗ trợ chiến dịch khơi thông Hormuz, nhưng ông từ chối nêu tên cụ thể.
Ông Rubio gợi ý, một số quốc gia có thể đóng góp theo những cách ít rõ ràng hơn nhưng nhấn mạnh tính nhạy cảm của việc tiết lộ chi tiết. “Có những cách khác mà họ có thể giúp đỡ, những cách độc đáo mà họ có thể hỗ trợ. Và tôi không muốn đi sâu vào việc đó là những quốc gia nào, vì những lý do hiển nhiên”, ông cho hay.
Về tiến trình ngoại giao, Ngoại trưởng Mỹ cũng đề cập rằng các đặc phái viên Trung Đông Jared Kushner và Steve Witkoff vẫn đang làm việc, nhưng hiện tại, điều Iran cần làm là đưa ra các nhượng bộ để có thể có được các cuộc đàm phán hiệu quả.
Nhà Trắng đã thông báo cho quốc hội Mỹ vào tuần trước rằng các hành động thù địch chống lại Iran đã được “chấm dứt” khi đạt tới ngưỡng 60 ngày - thời điểm đòi hỏi phải có sự ủy quyền chính thức từ các nhà lập pháp. Tuy nhiên, ông Trump vẫn không loại trừ khả năng nối lại chiến dịch ném bom nếu các cuộc đàm phán sụp đổ hoặc Iran phá vỡ lệnh ngừng bắn hiện tại.
Ngoại trưởng Rubio cho biết các câu hỏi về chương trình hạt nhân của Iran, bao gồm cả kho dự trữ uranium làm giàu cấp độ cao, sẽ được giải quyết thông qua đàm phán.
“Về vấn đề đàm phán, tôi nghĩ Tổng thống đã nói rõ rằng một phần của quá trình thương lượng không chỉ là việc làm giàu, mà còn là điều gì sẽ xảy ra với số vật liệu đang được cất giấu rất sâu ở đâu đó”, ông nói.
“Tôi không muốn làm nguy hại đến các cuộc đàm phán, nhưng chỉ cần nói rằng Tổng thống và toàn bộ đội ngũ này nhận thức được tính trọng tâm của câu hỏi đó, và vấn đề đó sẽ phải được giải quyết bằng cách này hay cách khác”, ông Rubio khẳng định.
