Xuồng cao tốc Iran gần vịnh Ba Tư (Ảnh: Getty).
Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi ngày 15/8 khẳng định eo biển Hormuz sẽ tiếp tục nằm dưới sự kiểm soát của Tehran, đồng thời kêu gọi Mỹ “chấm dứt những ảo tưởng”.
“Cuối cùng, hãy chấp nhận thực tế rằng: cho đến thời điểm này, họ (Mỹ) đã phải hứng chịu những thất bại chiến lược nặng nề. Eo biển Hormuz đã, đang và sẽ mãi là của Iran”, ông Gharibabadi nhấn mạnh trong một bài viết trên mạng xã hội.
Ông Gharibabadi khẳng định eo biển Hormuz sẽ “chỉ đóng và mở theo lệnh của Iran”.
“Nếu họ chưa chấp nhận thực tế thất bại cũng như từ bỏ những ảo tưởng viển vông, Iran sẽ tiếp tục thực thi lệnh phong tỏa”, quan chức ngoại giao Iran tuyên bố.
Theo ông Gharibabadi, eo biển Hormuz “không thể bị chiếm giữ bằng một bài đăng trên mạng xã hội, một tàu sân bay, một sắc lệnh hay một bài phát biểu tranh cử”.
Ông tuyên bố Tehran “không run sợ trước các mối đe dọa và cũng không bị khuất phục trước những màn phô trương sức mạnh”.
Cùng ngày, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei cho biết Iran đã đạt được thỏa thuận với Oman về bản đồ tuyến hàng hải qua eo biển Hormuz sau nhiều tuần đàm phán kỹ thuật.
“Bất chấp sự cản trở của Mỹ, các cuộc đàm phán đã đạt được những tiến triển tích cực trong 3 tuần qua và hai bên đã đạt được thỏa thuận về bản đồ tuyến hàng hải”, ông Baghaei nói.
Ông cho biết hai bên đang đàm phán về những vấn đề còn tồn đọng, trong đó có một tuyên bố chung dự kiến được Iran và Oman đưa ra. Ông cũng lưu ý rằng các cuộc trao đổi giữa hai nước sẽ tiếp tục cho đến khi quá trình này hoàn tất.
Ông Baghaei nhấn mạnh thỏa thuận giữa Iran và Oman là thỏa thuận độc lập giữa hai nước, nhằm bảo đảm các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz an toàn, đồng thời tôn trọng chủ quyền của cả hai quốc gia.
Trước đó, Bộ Ngoại giao Iran xác nhận hai bên đã đạt được sự đồng thuận rộng rãi về tọa độ của tuyến hàng hải qua eo biển Hormuz trong các cuộc đàm phán với Oman. Iran và Oman là hai quốc gia ven biển giáp tuyến đường thủy có tầm quan trọng chiến lược này.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran cho biết Iran và Oman đã bắt đầu các cuộc đàm phán chuyên sâu cách đây 3 tháng, sau khi ký bản ghi nhớ ngày 18/6 nhằm thiết lập các tuyến hàng hải an toàn qua eo biển Hormuz.
Vị trí eo biển Hormuz (Ảnh: Sky).
Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải hẹp, vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu từ vịnh Ba Tư ra Ấn Độ Dương và các khu vực khác. Đây được xem là huyết mạch dầu mỏ trong khu vực.
Ngay sau khi Mỹ và Israel phối hợp mở chiến dịch không kích Iran ngày 28/2, Tehran đã đóng cửa eo biển Hormuz. Mỹ sau đó đã áp đặt lệnh phong tỏa đường biển đối với các cảng biển và tàu thuyền của Iran, đồng thời khẳng định sẽ bảo vệ tự do hàng hải cho các tàu đến và đi từ các cảng không thuộc Iran.
Lệnh phong tỏa đã làm gián đoạn giao thông qua một trong những hành lang năng lượng quan trọng nhất thế giới, khiến giá dầu toàn cầu tăng vọt.
Cho đến nay, vấn đề kiểm soát eo biển Hormuz vẫn là một trong những rào cản chính trong các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran.
Ngày 12/8, Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ đã kiểm soát hoàn toàn eo biển Hormuz.
Ngày 14/8, Tổng thống Trump nói rằng ông sẽ sớm tuyên bố "eo biển Hormuz là một phần lãnh thổ của Mỹ" sau khi “đánh bại Iran”.
Theo chủ nhân Nhà Trắng, Mỹ không tìm cách loại bỏ Iran, nhưng nếu Tehran tấn công, Washington sẽ đáp trả "gấp 100 lần".
Đầu tháng này, Tehran đưa ra một loạt điều kiện để mở lại eo biển Hormuz, bao gồm bồi thường thiệt hại do chiến tranh, dỡ bỏ các lệnh trừng phạt, giải phóng các khoản tiền của Iran đang bị phong tỏa, đồng thời chấm dứt vĩnh viễn các hành động thù địch nhằm vào Iran và các đồng minh khu vực của nước này.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cũng cho biết việc mở lại Hormuz sẽ phụ thuộc vào việc Washington hoàn toàn chấp nhận các điều kiện của Tehran.
