Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi (Ảnh: Mehr).
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Iran phụ trách các vấn đề pháp lý và quốc tế, ông Kazem Gharibabadi, đã lên tiếng phản ứng trước việc Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng tải hình ảnh eo biển Hormuz kèm dòng chữ "Lãnh thổ mới của Mỹ".
"Sớm thôi, sự ảo tưởng của ông ấy về eo biển Hormuz sẽ tự điều chỉnh, hoặc chính chúng tôi sẽ chấn chỉnh sự ảo tưởng đó", ông Gharibabadi viết.
Những bình luận này nhằm đáp trả việc Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng một ảnh bản đồ về eo biển Hormuz kèm chú thích "Lãnh thổ mới của Mỹ". Bài đăng trên mạng xã hội Truth Social không kèm bất cứ bình luận nào, nhưng vài ngày trước ông Trump nói rằng Mỹ sẽ sớm tuyên bố Hormuz là một phần lãnh thổ.
"Sau khi chúng ta hoàn tất đánh bại Iran, thì sớm thôi, tôi sẽ tuyên bố eo biển Hormuz là một lãnh thổ của Mỹ”, ông Trump phát biểu hôm 14/8.
Eo biển Hormuz là tuyến đường thủy hẹp nối vịnh Ba Tư với vịnh Oman và biển Ả Rập. Tại điểm hẹp nhất, eo biển rộng khoảng 33km, biến nơi đây thành một trong những điểm nghẽn hàng hải nhạy cảm nhất thế giới.
Đây là tuyến đường biển duy nhất để xuất khẩu dầu mỏ của Kuwait, Iraq, Bahrain, Qatar, cũng như phần lớn lượng dầu xuất khẩu của Ả rập Xê út, UAE và Iran.
Không quốc gia nào đơn phương kiểm soát eo biển Hormuz. Bờ biển phía bắc thuộc chủ quyền của Iran, trong khi bờ biển phía nam chia sẻ giữa Oman và UAE.
Các tuyến hàng hải được quốc tế công nhận đi qua hải phận của cả Iran và Oman. Dù các quốc gia ven biển có chủ quyền đối với hải phận của mình, luật hàng hải quốc tế vẫn bảo đảm quyền quá cảnh qua eo biển dùng cho hàng hải quốc tế. Điều này đồng nghĩa với việc tàu thuyền thương mại và quân sự của mọi quốc gia về mặt pháp lý đều có quyền đi qua liên tục và không bị cản trở vô lý.
Iran và Oman đã thảo luận nhiều tuần qua về tương lai hoạt động lưu thông qua eo biển Hormuz. Tehran cho biết, hai bên đã thống nhất tọa độ địa lý của tuyến hàng hải, song nhấn mạnh sự đồng thuận này không liên quan đến thỏa thuận giữa Mỹ và Iran.
Iran về cơ bản đã đóng cửa eo biển Hormuz kể từ khi xung đột với Mỹ và Israel nổ ra hồi tháng 2. Tehran cũng để ngỏ kế hoạch thu phí dịch vụ đối với tàu thuyền qua eo biển, song Washington phản đối ý tưởng này.
Chủ tịch Quốc hội và cũng là trưởng đoàn đàm phán Iran, ông Mohammad Bagher Ghalibaf, hôm nay nêu rõ, eo biển Hormuz sẽ tiếp tục bị đóng cửa cho đến khi Mỹ đáp ứng đầy đủ điều kiện trong thỏa thuận tạm thời với Iran.
Các điều kiện này bao gồm dỡ bỏ lệnh phong tỏa hàng hải, bãi bỏ các lệnh trừng phạt, giải tỏa tài sản bị đóng băng của Iran, chấm dứt hành động quân sự trong khu vực.
