Là doanh nghiệp trong lĩnh vực sản xuất, chế biến, xuất nhập khẩu và phân phối thủy hải sản, thực phẩm đông lạnh và tươi sống, Công ty cổ phần Tập đoàn Thực phẩm Liên Việt Xanh đã lắp đặt hệ thống điện mặt trời tại nhà máy ở An Giang.
Tiết kiệm 50% chi phí điện
Ông Phạm Hồng Tuấn, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc công ty, cho biết hệ thống có công suất dưới 1 MWp, được lắp trên khoảng 5.000 m2 mái nhà xưởng theo mô hình tự sản, tự tiêu, với tổng vốn đầu tư khoảng 10 tỉ đồng. Sau 2 năm vận hành, hệ thống giúp doanh nghiệp tiết kiệm khoảng 20% chi phí điện.
“Ở An Giang, số giờ nắng khá tốt nên doanh nghiệp chủ yếu sử dụng điện mặt trời vào ban ngày, phù hợp với thời gian sản xuất”, ông Tuấn nói.
Theo ông Tuấn, việc lắp thêm pin lưu trữ (BESS) để chuyển lượng điện tạo ra vào ban ngày sang sử dụng buổi tối sẽ làm chi phí đầu tư tăng đáng kể, tùy công suất và chất lượng pin. Trong khi đó, đặc thù sản xuất của doanh nghiệp chủ yếu diễn ra vào ban ngày nên doanh nghiệp đang cân nhắc đầu tư thêm hệ thống này.
Không chỉ doanh nghiệp chế biến thủy sản, các trang trại chăn nuôi công nghệ cao cũng đẩy mạnh lắp điện mặt trời để giảm chi phí. Bà Lâm Thúy Ái, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Mebi Farm, cho biết trang trại gà đẻ trứng của doanh nghiệp đã lắp hệ thống điện mặt trời hơn 1 MWp. Nhờ đó, chi phí điện giảm từ khoảng 1 tỉ đồng xuống 500 triệu đồng/tháng, tương đương 50%.
Tuy nhiên, hệ thống mới đáp ứng khoảng 50% nhu cầu do trang trại và hệ thống xử lý môi trường hoạt động 24/24 giờ, trong khi điện mặt trời chủ yếu phát vào ban ngày.
“Nếu đầu tư thêm pin lưu trữ, lượng điện mặt trời tạo ra ban ngày có thể được sử dụng vào các thời điểm khác, qua đó tiếp tục giảm giá thành sản phẩm. Tuy nhiên, đây là khoản đầu tư khá lớn và mang tính dài hạn”, bà Ái cho hay.
Doanh nghiệp lắp đặt điện mặt trời phục vụ sản xuất (Ảnh: Lê Tỉnh).
Theo bà Ái, hiện đã có một số đơn vị sẵn sàng đầu tư hệ thống điện mặt trời cho doanh nghiệp theo hình thức doanh nghiệp sử dụng điện và hoàn trả chi phí. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn phải cân nhắc kỹ về đối tác và hiệu quả đầu tư. Lúc này, việc có thêm chính sách hỗ trợ phù hợp sẽ giúp doanh nghiệp giảm áp lực vốn và có thêm động lực chuyển đổi sang mô hình sản xuất xanh.
Thực tế, nhiều doanh nghiệp đang tận dụng mái nhà xưởng, bãi đỗ xe và các công trình sẵn có để phát triển điện mặt trời. Như tại TP HCM, siêu thị Emart Gò Vấp lắp đặt hệ thống pin mặt trời trên khu vực bãi giữ xe; Samsung Electronics HCMC CE Complex (SEHC) triển khai dự án điện mặt trời mái nhà với công suất gần 28 MWp.
Những "nhà máy điện" trên mái nhà xưởng, khách sạn
Ông Trần Quốc Tâm, Phó Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng tái tạo TPHCM (HCMREA), cho hay tại TPHCM cũng như cả nước đang chứng kiến sự xuất hiện của những “nhà máy điện” phân tán trên mái nhà, nhà xưởng, khách sạn và khu công nghiệp.
“Điều còn thiếu của hệ thống năng lượng mới chính là hệ thống pin lưu trữ. Điện mặt trời tạo ra năng lượng thì pin sẽ quyết định khi nào năng lượng được lưu trữ, khi nào được sử dụng và khi nào tạo ra giá trị kinh tế”, ông Tâm nói.
Theo các chuyên gia, dư địa phát triển điện mặt trời trên mái nhà xưởng còn rất lớn khi khoảng 55% điện năng được sử dụng cho hoạt động công nghiệp. Để thúc đẩy nguồn điện này, cần hoàn thiện cơ chế mua bán điện dư, hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư hệ thống BESS và có hướng dẫn rõ về an toàn cháy nổ, tiêu chuẩn thiết bị, xử lý pin sau sử dụng. Khi những điểm nghẽn này được tháo gỡ, điện mặt trời mái nhà sẽ có thêm dư địa phát triển.
Đáng chú ý, ngày 26/6, Chính phủ ban hành Nghị định 243, nâng tỷ lệ điện dư từ hệ thống điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu được bán lên tối đa 50%, thay vì 20% trước đây. Đến cuối năm 2030, tỷ lệ này có thể cao hơn 50% nếu lưới điện tại khu vực đấu nối bảo đảm khả năng tiếp nhận và vận hành an toàn.
Quy định mới được kỳ vọng tạo thêm đầu ra cho điện dư, qua đó khuyến khích doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư điện mặt trời và góp phần bổ sung nguồn điện tại chỗ.
Chỉ thị 10/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường thực thi tiết kiệm điện và phát triển điện mặt trời mái nhà (ĐMTMN) ban hành ngày 30/3 đề ra mục tiêu trong 5 năm tới, 50% mái nhà, công sở sẽ lắp ĐMTMN, bình quân mỗi năm tăng 10%.
Hiện cả nước có khoảng 103.000 hệ thống điện mặt trời mái nhà, với tổng công suất hơn 9.500 MW.
