Theo thống kê từ danh sách Forbes 400, bức tranh làm giàu của giới thượng lưu Mỹ năm nay ghi nhận sự phân hóa rõ nét qua 16 nhóm ngành. Danh sách này phản ánh giá trị tài sản ròng của các tỷ phú dựa trên phỏng vấn chuyên sâu, định giá tài sản thực tế và đã khấu trừ nợ nần cùng các khoản quyên góp từ thiện.
Kết quả cho thấy, bên cạnh những cái tên quen thuộc trong thung lũng công nghệ hay phố Wall, con đường bước vào câu lạc bộ tỷ phú tại nền kinh tế lớn nhất thế giới đa dạng hơn rất nhiều so với hình dung của số đông.
Những người giàu nhất nước Mỹ hoạt động trong các lĩnh vực, ngành nghề khác nhau (Ảnh: TEW).
Hai "đầu tàu" thống trị bảng xếp hạng tài sản
Không nằm ngoài dự đoán, tài chính và công nghệ tiếp tục giữ vững vị trí độc tôn khi chiếm gần một nửa tổng số thành viên trong bảng xếp hạng.
Đứng ở vị trí quán quân là ngành tài chính và đầu tư với 108 đại diện góp mặt. Phần lớn những gương mặt sừng sỏ trong nhóm này là nhà sáng lập các quỹ phòng hộ, công ty cho vay thế chấp, quỹ đầu tư mạo hiểm và các định chế tài chính lớn. Huyền thoại đầu tư Warren Buffett là người giàu nhất nhóm với khối tài sản ròng lên tới 144 tỷ USD. Bên cạnh những nhân vật tự thân lập nghiệp, lĩnh vực này còn chứng kiến sự tiếp nối thế hệ, điển hình là những người thừa kế khối tài sản kếch xù của gia tộc Edward Johnson II - nhà sáng lập hãng quản lý quỹ Fidelity.
Bám sát ngay phía sau là ngành công nghệ với 91 đại diện. Đứng đầu danh sách công nghệ không ai khác chính là tỷ phú Elon Musk với khối tài sản ước tính 908 tỷ USD. Sức mạnh bùng nổ của nhóm này thể hiện ở việc 9 người giàu nhất ngành công nghệ thậm chí sở hữu tổng tài sản vượt qua cả Warren Buffett. Đáng chú ý, cơn sốt trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình lại bảng vàng danh giá, đưa nhiều nhân vật mới nổi vào danh sách, tiêu biểu như Greg Brockman, nhà đồng sáng lập kiêm Chủ tịch OpenAI.
"Hái ra tiền" từ nhu cầu ăn mặc và tiêu dùng hàng ngày
Trái ngược với vẻ hào nhoáng của công nghệ hay những thuật toán tài chính phức tạp, các ngành kinh doanh phục vụ nhu cầu đời sống cơ bản lại là nơi sản sinh ra những gia tộc giàu có bền vững.
Ngành thực phẩm và đồ uống hiện diện với 35 thành viên. Dẫn đầu phân khúc này là hai anh em Jacqueline và John Mars với khối tài sản đồng hạng đạt 50,3 tỷ USD. Không chỉ có những thương hiệu tiêu dùng quen mặt như chuỗi gà rán Chick-fil-A hay dòng rượu Tito's Vodka, ngành này còn tạo ra những đại gia kín tiếng ở khâu phân phối và cung ứng. Tiêu biểu là anh em nhà Reyes - những người đứng đầu tập đoàn phân phối Reyes Holdings, hay Harry Stine - người làm giàu nhờ việc sở hữu bản quyền công nghệ di truyền đối với hạt giống đậu tương và ngô.
Xếp thứ tư là mảng thời trang và bán lẻ với 26 đại diện, do gia đình Rob Walton dẫn đầu sở hữu khối tài sản 132 tỷ USD. Riêng gã khổng lồ bán lẻ Walmart đã là bệ phóng tài sản cho 8 tỷ phú trong nhóm này. Dù vậy, thị trường bán lẻ vẫn có những ngách đi độc đáo. Điển hình như anh em Jimmy và Bill Haslam, những người nắm giữ khối tài sản khổng lồ phần lớn đến từ chuỗi trạm dừng nghỉ dành cho xe tải đường dài Pilot Flying J do cha của họ gầy dựng.
Bất động sản, năng lượng và bước chuyển sang giải trí
Các ngành kinh tế trụ cột truyền thống như năng lượng và bất động sản vẫn bảo toàn vị thế vững chắc trong câu lạc bộ siêu giàu.
Ngành năng lượng đóng góp 23 tỷ phú, người giàu nhất là bà Lyndal Stephens Greth cùng gia đình với tài sản 30 tỷ USD. Danh sách này không chỉ gồm các ông trùm khai thác mỏ hay chủ giếng dầu, mà còn mở rộng sang các doanh nhân sở hữu hệ thống hạ tầng đường ống dẫn và nhà máy lọc hóa dầu.
Lĩnh vực bất động sản sở hữu 18 thành viên, dẫn đầu là nhà phát triển địa ốc Stephen Ross với khối tài sản 21,5 tỷ USD. Đáng chú ý, các tỷ phú địa ốc Mỹ kiếm tiền theo nhiều phương thức rất linh hoạt. Jeff Greene từng kiếm hàng tỷ USD nhờ nắm bắt cơ hội từ các công cụ phái sinh hoán đổi rủi ro tín dụng trước cuộc khủng hoảng tài chính...
Ở mảng truyền thông và giải trí với 17 đại diện, gia đình Rupert Murdoch giữ vị trí dẫn đầu khi nắm trong tay 25 tỷ USD. Bên cạnh truyền hình cáp truyền thống, các loại hình truyền thông mới và sáng tạo nghệ thuật cũng là mảnh đất màu mỡ. Đạo diễn Steven Spielberg, nhà sáng tạo loạt phim "Chiến tranh giữa các vì sao" George Lucas, hay Gabe Newell - nhà đồng sáng lập công ty phát triển trò chơi điện tử Valve - là những minh chứng điển hình cho tài năng biến ý tưởng nghệ thuật thành tiền bạc.
Thú vị nhất phải kể đến nhóm thể thao với 16 thành viên, đứng đầu là ông trùm Stanley Kroenke sở hữu 27,6 tỷ USD. Điểm đặc biệt của nhóm này là phần lớn các tỷ phú chỉ coi việc mua lại các câu lạc bộ thể thao danh tiếng như một bước đi sau khi đã thành công ở ngành nghề khác. Ví dụ, Arthur Blank làm giàu từ chuỗi bán lẻ đồ kim khí Home Depot, Stephen Bisciotti phất lên từ mảng nhân sự, còn Arturo Moreno giàu lên từ biển bảng quảng cáo ngoài trời. Huyền thoại bóng rổ Michael Jordan là một trong số ít ngoại lệ đi lên từ chính sàn đấu chuyên nghiệp.
Những mỏ vàng thầm lặng ít ai ngờ tới
Bên cạnh các lĩnh vực phổ biến, danh sách do Business Insider trích dẫn chỉ ra rằng nhiều ngành nghề thoạt nhìn khô khan hoặc ít tính phô trương lại tạo ra lợi nhuận khổng lồ.
Lĩnh vực y tế và sản xuất cùng có 15 đại diện. Trong khi y tế mang lại sự giàu sang cho gia đình Thomas Frist Jr. (33,6 tỷ USD) nhờ hệ sinh thái bệnh viện, hay bác sĩ Patrick Soon-Shiong với thuốc điều trị ung thư, thì ngành sản xuất lại chứng kiến sự lên ngôi của các mặt hàng tiêu dùng thường nhật. Đơn cử, 4 thành viên thuộc gia tộc SC Johnson đã trở thành tỷ phú nhờ những sản phẩm tẩy rửa và xịt phòng quen thuộc như Windex hay Glade.
Ở nhóm dịch vụ (11 người) và ô tô (8 người), giá trị thặng dư lại đến từ khâu vận hành. Tỷ phú Gary Rollins xây dựng cơ nghiệp hàng tỷ USD từ dịch vụ diệt côn trùng và kiểm soát dịch hại. Đối với ngành xe, những người giàu nhất như Ernest Garcia II (24,3 tỷ USD), Dan Friedkin hay Shahid Khan không trực tiếp chế tạo xe hơi mà nắm trọn các khâu béo bở gồm đại lý phân phối, sửa chữa, vận chuyển và cung ứng phụ tùng linh kiện.
Các vị trí còn lại trong bảng xếp hạng thuộc về nhóm đa ngành, logistics chuỗi cung ứng, xây dựng và kỹ thuật...
Bức tranh phân bổ tài sản của giới siêu giàu Mỹ cho thấy, cơ hội kinh doanh quy mô tỷ USD không đóng khung trong những văn phòng công nghệ rực sáng hay sàn chứng khoán nhộn nhịp. Dù là một dòng mã nguồn phần mềm, một chuỗi trạm dừng chân cho xe tải hay thậm chí là dịch vụ diệt côn trùng, mọi ngành nghề phục vụ trúng nhu cầu của nền kinh tế đều có thể trở thành đòn bẩy tạo dựng những gia tài đồ sộ nhất hành tinh.
