World Cup 2026 đang diễn ra với quy mô chưa từng có tiền lệ. Không chỉ dừng lại ở việc mở rộng từ 32 lên 48 đội tuyển, giải đấu này còn được xem là kỳ World Cup đầu tiên vận hành dựa trên nền tảng AI. Mọi diễn biến trên sân, từ đường chuyền, cú sút cho đến hành vi của khán giả, đều trở thành dữ liệu quý giá.
World Cup 2026 được kỳ vọng sẽ tạo ra hơn 11 tỷ USD doanh thu, trở thành giải đấu có doanh thu cao nhất trong lịch sử bóng đá (Ảnh: Beinsports).
"Hệ điều hành" thay thế sân cỏ truyền thống
Theo dữ liệu từ Bank of America (BofA), lượng dữ liệu trực tiếp phát sinh từ giải đấu năm nay có thể đạt mức 90 petabyte. Con số này lớn gấp 45 lần so với những gì chúng ta từng chứng kiến tại kỳ World Cup Qatar 2022. Khi tích hợp các mô hình AI, hệ thống dự báo và nền tảng phát trực tuyến, tổng lượng dữ liệu tạo ra thậm chí có thể tiến gần mức 2 exabyte, tương đương khoảng 45.000 năm video chất lượng 4K.
World Cup giờ đây đã chuyển mình thành một “sản phẩm dữ liệu trực tiếp”. Các đội tuyển tham dự hiện có quyền tiếp cận các mô hình AI phân tích hàng trăm triệu điểm dữ liệu từ FIFA, cùng hơn 2.000 chỉ số hiệu suất theo thời gian thực.
Trong khi đó, các bản sao kỹ thuật số của sân vận động và trung tâm điều hành ứng dụng AI sẽ hỗ trợ quản lý đám đông, an ninh, hậu cần và tổ chức trên phạm vi 3 quốc gia với tổng cộng 104 trận đấu.
Nếu những kỳ World Cup trước chủ yếu là sản phẩm truyền hình, thì World Cup 2026 đang được nhìn nhận như một "hệ điều hành" dành cho thể thao trực tiếp trên quy mô toàn cầu.
Từ dữ liệu đến cỗ máy kiếm tiền trị giá 11 tỷ USD
Song hành với hạ tầng dữ liệu khổng lồ là một “cỗ máy” kiếm tiền cực kỳ hiệu quả. Theo BofA, ngân sách doanh thu của FIFA trong giai đoạn 2023-2026 dự kiến đạt 11 tỷ USD, tăng mạnh so với con số 7,6 tỷ USD của chu kỳ trước. Các nguồn thu từ bản quyền truyền hình, dịch vụ khách sạn và quyền tiếp thị thương mại đang tăng trưởng chóng mặt nhờ số lượng trận đấu gia tăng.
Tuy nhiên, điều tạo nên khác biệt là khả năng khai thác người hâm mộ trên nhiều nền tảng cùng lúc. Số đội tuyển tăng từ 32 lên 48, số trận đấu tăng lên 104, lượng khán giả theo dõi mở rộng và thời gian tương tác của người hâm mộ kéo dài hơn. Mỗi màn hình theo dõi, mỗi lượt xem trực tuyến hay mỗi tương tác trên nền tảng số đều có thể được chuyển hóa thành doanh thu.
Thị trường cá cược cũng ghi nhận sự bùng nổ chưa từng thấy. Theo số liệu từ Bookies.com được BofA dẫn lại, tổng giá trị cá cược và giao dịch trên các thị trường dự đoán tại Mỹ có thể chạm mốc 5,9 tỷ USD, cao gấp hơn 3 lần so với kỳ World Cup 2022. Riêng các thị trường dự đoán được kỳ vọng đóng góp khoảng 2,7 tỷ USD.
World Cup đã trở thành một nền tảng tài chính nơi người hâm mộ không chỉ theo dõi mà còn xây dựng các mô hình dự báo và định giá theo thời gian thực.
Kỷ lục doanh thu đi cùng bài toán người hâm mộ
Tuy nhiên, doanh thu tăng mạnh cũng kéo theo những tranh luận mới. Theo Bloomberg, việc áp dụng các mô hình định giá linh hoạt và sự bùng nổ của thị trường bán lại vé đang đẩy chi phí lên cao.
Andy Milne, cổ động viên lâu năm của tuyển Anh, cho biết đây sẽ là kỳ World Cup thứ 10 ông tham dự nhưng cũng là giải đấu đắt đỏ nhất từ trước tới nay.
Peter Moore, cựu Giám đốc điều hành Liverpool, nhận định FIFA đang đối mặt với nguy cơ phải đánh đổi giữa mục tiêu doanh thu và khả năng tiếp cận của người hâm mộ. Theo ông, nếu chi phí tham dự ngày càng cao, bầu không khí đặc trưng trên các khán đài World Cup có thể bị ảnh hưởng.
Giới chuyên gia vẫn giữ sự thận trọng nhất định về lợi ích kinh tế dài hạn. Dù World Cup 2026 được kỳ vọng đóng góp 41 tỷ USD vào GDP toàn cầu và hỗ trợ hơn 800.000 việc làm, câu hỏi về việc liệu các thành phố đăng cai có thực sự hưởng lợi bền vững hay chỉ là sự dịch chuyển dòng vốn tạm thời vẫn còn đó.
Điểm sáng của giải đấu lần này là việc tận dụng hệ thống sân vận động hiện có thay vì xây mới, giúp giảm thiểu rủi ro lãng phí tài sản công. Tuy nhiên, khi World Cup ngày càng vận hành như một nền tảng dữ liệu và kinh doanh toàn cầu, liệu những lợi ích kinh tế mà nó tạo ra có tiếp tục tồn tại sau khi trận chung kết khép lại hay không? Đó có lẽ mới là phép thử thực sự của kỳ World Cup AI đầu tiên trong lịch sử.
