Gần đây, bà T. (65 tuổi) bị đau âm ỉ ở cánh tay nhưng không đi khám. Chỉ một ngày sau đó, tay người phụ nữ đau nhức dữ dội, sờ lạnh toát và mất cảm giác, phải vào bệnh viện cấp cứu.
ThS.BSCKI Nguyễn Đức Nghĩa, Trung tâm Ngoại Lồng ngực - Mạch máu, cho biết người bệnh nhập viện trong tình trạng thiếu máu chi ở mức nghiêm trọng, cánh tay phải trắng bệch, mạch không còn đập.
Kết quả siêu âm và chụp CT mạch máu ghi nhận lòng động mạch cánh tay bệnh nhân phải hẹp kín, dòng máu gần như tắc nghẽn hoàn toàn. Nguyên nhân do một khối máu đông lớn bị kẹt lại và chèn ép, chặn đứng đường lưu thông của dòng máu nuôi chi.

Bàn tay bên phải của bệnh nhân trắng bệch vì thiếu máu nuôi (Ảnh: BV).
Đáng chú ý, qua khai thác bệnh sử, các bác sĩ ghi nhận bệnh nhân có tiền sử rung nhĩ (một dạng rối loạn nhịp tim) từ một năm trước, nhưng đã bỏ tái khám định kỳ và không uống thuốc đều đặn theo chỉ định.
Bác sĩ Nghĩa giải thích, ở người bệnh rung nhĩ, tâm nhĩ (buồng trên của tim) không co bóp nhịp nhàng mà chỉ rung lên khiến dòng máu bên trong bị ứ trệ, dễ tích tụ thành khối máu đông.
Do bệnh nhân không dùng thuốc chống đông máu đều đặn khiến huyết khối phát triển lớn dần. Dưới áp lực co bóp của tim, huyết khối theo dòng máu đi khắp cơ thể, gây tắc nghẽn cục bộ tại những mạch máu hẹp.
“Khối máu đông có thể chạy lên não gây đột quỵ, hoặc chạy xuống tay, chân và các cơ quan nội tạng gây tắc mạch. Nếu không được can thiệp kịp thời để tái thông mạch máu, bệnh nhân có thể nguy hiểm đến tính mạng”, bác sĩ Nghĩa nói.
Với trường hợp của bà T., các bác sĩ nhận định khối máu đông đã chặn toàn bộ dòng máu nuôi cánh tay, không thể thực hiện các phương pháp can thiệp thông thường như dùng tia laser hay đặt stent, phải tính đến phương án phẫu thuật lấy khối máu đông ra ngoài.

Ê-kíp phẫu thuật lấy cục máu đông cho người bệnh (Ảnh: BV).
Vì người phụ nữ có bệnh rung nhĩ khiến quá trình gây mê rất khó khăn. Ê-kíp phẫu thuật và gây mê hồi sức phải phối hợp chặt chẽ, theo dõi sát sao từng nhịp tim, huyết áp và chỉ số oxy máu bệnh nhân trong suốt ca mổ.
Quá trình can thiệp, bác sĩ tỉ mỉ rạch một đường nhỏ trên thành động mạch tay phải, sử dụng ống thông chuyên dụng luồn vào lòng mạch để kéo toàn bộ khối máu đông ra ngoài.
Sau cùng, lòng mạch được bơm rửa bằng dung dịch chống đông chuyên dụng để ngăn nguy cơ hình thành huyết khối mới. Hậu can thiệp, lòng mạch bệnh nhân lập tức khơi thông, giúp cánh tay phải nhanh chóng hồng hào và ấm trở lại. Hậu phẫu, các chỉ số tim mạch ổn định, bệnh nhân được xuất viện sau 2 ngày.
Bác sĩ khuyến cáo, người có bệnh rối loạn nhịp tim cần uống thuốc đều đặn, tái khám định kỳ theo chỉ định và tuyệt đối không tự ý bỏ thuốc để tránh nguy cơ hình thành cục máu đông trong tim, gây biến chứng nghiêm trọng đến tính mạng.
Khi xuất hiện dấu hiệu đột ngột đau nhức, tê dại, tay chân lạnh hoặc biến đổi màu sắc da, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế để bác sĩ xác định nguyên nhân và xử trí kịp thời.