Một người đàn ông ngoài 60 tuổi phải nhập viện cấp cứu sau khi đột ngột xuất hiện cơn đau quặn dữ dội ở vùng thắt lưng bên phải. Nước tiểu của ông chuyển màu nâu sẫm, kèm theo buồn nôn và nôn.
Kết quả kiểm tra tại bệnh viện cho thấy cả hai quả thận của bệnh nhân chứa dày đặc sỏi canxi oxalat. Sỏi gây tắc nghẽn đường tiết niệu, khiến người đàn ông rơi vào tình trạng suy thận cấp.
Viên sỏi thận (Ảnh minh họa: Getty).
Theo China Daily News, bác sĩ chuyên khoa thận Hong Yongxiang của Đài Loan (Trung Quốc), người chia sẻ trường hợp trên, bệnh nhân đã nghỉ hưu và có một thói quen kéo dài hàng chục năm.
Mỗi ngày, ông pha một bình lớn trà đặc rồi uống từ sáng đến tối. Đáng chú ý, bệnh nhân gần như không uống nước lọc mà coi trà là nguồn bổ sung nước chính cho cơ thể.
Điều gì xảy ra khi uống quá nhiều trà đặc?
Theo bác sĩ Hong Yongxiang, bản thân trà không phải loại đồ uống cần loại bỏ khỏi chế độ ăn uống. Trà chứa nhiều hợp chất như polyphenol và catechin.
Vấn đề trong trường hợp trên nằm ở lượng trà được sử dụng, độ đậm đặc và đặc biệt là việc người bệnh dùng trà thay hoàn toàn nước lọc trong thời gian rất dài.
Một trong những yếu tố được bác sĩ lưu ý là oxalat.
Trà xanh và trà đen đều chứa hợp chất này. Khi lượng oxalat trong cơ thể tăng cao, oxalat có thể kết hợp với canxi trong nước tiểu và tạo thành các tinh thể canxi oxalat.
Đây là một trong những thành phần thường gặp của sỏi thận.
Không nên quốc quá nhiều trà (Ảnh: Getty).
Bác sĩ Hong cảnh báo việc uống quá nhiều trà đặc trong thời gian dài có thể làm tăng lượng oxalat đưa vào cơ thể, qua đó làm gia tăng nguy cơ hình thành sỏi canxi oxalat ở những người có yếu tố thuận lợi.
Một vấn đề khác là tình trạng thiếu nước.
Trà có chứa caffeine và chất này có tác dụng lợi tiểu. Theo bác sĩ, nếu một người uống lượng lớn trà nhưng gần như không bổ sung nước lọc, cơ thể có thể không được cung cấp lượng nước phù hợp.
Khi cơ thể thiếu nước, nước tiểu trở nên cô đặc. Nồng độ các khoáng chất trong nước tiểu tăng lên sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn cho tinh thể hình thành và phát triển thành sỏi.
Thiếu nước kéo dài cũng có thể làm giảm lượng máu tới thận, ảnh hưởng đến hoạt động của cơ quan này.
Bên cạnh đó, thận là cơ quan đảm nhiệm vai trò lọc máu, loại bỏ nhiều sản phẩm chuyển hóa qua nước tiểu. Cơ thể cần được cung cấp đủ nước để quá trình này diễn ra bình thường.
Theo bác sĩ Hong, trà đặc chứa nhiều thành phần mà cơ thể cần chuyển hóa và đào thải, trong đó có oxalat và theophylline. Vì vậy, việc uống trà đặc liên tục trong khi không bổ sung đủ nước có thể gây bất lợi cho những người có nguy cơ mắc bệnh thận.
Uống trà thế nào cho an toàn?
Từ trường hợp bệnh nhân trên, bác sĩ Hong nhấn mạnh vấn đề không nằm ở việc uống một vài cốc trà mỗi ngày mà là thói quen uống lượng lớn trà đặc, dùng trà thay hoàn toàn nước lọc và duy trì trong nhiều năm.
Để hạn chế nguy cơ, người trưởng thành khỏe mạnh nên coi nước lọc là nguồn bổ sung chất lỏng chính trong ngày.
Bác sĩ đưa ra nguyên tắc “1:1”. Theo đó, khi uống một cốc trà, có thể bổ sung ít nhất một lượng nước lọc tương đương, thay vì uống trà liên tục từ sáng đến tối.
Người uống cũng không nên pha trà quá đặc hoặc sử dụng loại trà đã ngâm quá lâu.
Với những người từng mắc sỏi thận hoặc đang có bệnh lý về thận, lượng và loại đồ uống sử dụng hàng ngày cần được cân nhắc phù hợp với tình trạng sức khỏe và tư vấn của bác sĩ.
