Axit uric là sản phẩm được tạo ra khi cơ thể phân hủy purin - hợp chất tự nhiên có trong nhiều loại thực phẩm.
Bình thường, axit uric được đào thải qua thận. Tuy nhiên, nếu cơ thể sản sinh quá nhiều hoặc khả năng đào thải suy giảm, nồng độ axit uric trong máu sẽ tăng lên, làm tăng nguy cơ mắc bệnh gút, sỏi thận và nhiều rối loạn chuyển hóa khác.
Theo Verywellhealth, buổi tối là thời điểm cơ thể giảm hoạt động trao đổi chất, đồng thời chức năng đào thải cũng kém hiệu quả hơn so với ban ngày. Vì vậy, lựa chọn thực phẩm phù hợp cho bữa tối có thể góp phần kiểm soát nồng độ axit uric.
Thịt đỏ
Người có tiền sử tăng axit uric nên giảm lượng thịt đỏ (Ảnh: Getty).
Thịt bò, thịt cừu và các phần thịt lợn nhiều mỡ là nhóm thực phẩm đầu tiên cần hạn chế vào bữa tối.
Đây đều là những thực phẩm chứa hàm lượng purin tương đối cao. Sau khi được tiêu hóa, purin sẽ chuyển hóa thành axit uric, khiến nồng độ chất này trong máu tăng lên.
Người có tiền sử tăng axit uric hoặc mắc bệnh gút nên giảm lượng thịt đỏ trong khẩu phần, đặc biệt vào bữa tối.
Nội tạng động vật
Gan, tim, cật, óc và các loại nội tạng động vật được xem là "kho purin" tự nhiên.
Việc ăn nội tạng thường xuyên, nhất là vào buổi tối, có thể khiến cơ thể sản sinh lượng lớn axit uric, làm tăng nguy cơ khởi phát cơn gút cấp ở những người có yếu tố nguy cơ.
Một số loại hải sản
Hải sản mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe nhưng không phải loại nào cũng phù hợp với người tăng axit uric.
Các loại như cá mòi, cá trích, tôm, cua, sò và ốc đều chứa lượng purin khá cao. Nếu ăn thường xuyên vào buổi tối, cơ thể có thể gặp khó khăn hơn trong việc đào thải axit uric khi bước vào thời gian nghỉ ngơi.
Để đảm bảo nhu cầu protein, người có nguy cơ gút nên ưu tiên các nguồn đạm ít purin hơn như thịt gà bỏ da, trứng hoặc sữa ít béo.
Bia và đồ uống có cồn
Những thức uống có cồn như bia rượu chứa hàm lượng purin cao (Ảnh: Tú Anh).
Bia là loại đồ uống cần hạn chế hàng đầu đối với người có axit uric cao.
Không chỉ chứa purin, bia còn làm giảm khả năng đào thải axit uric qua thận, khiến chất này dễ tích tụ trong máu hơn.
Các loại đồ uống có cồn khác cũng có thể ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa và làm tăng nguy cơ xuất hiện cơn gút cấp nếu sử dụng thường xuyên.
Nước giải khát nhiều đường
Những loại nước giải khát chứa nhiều đường fructose cũng được chứng minh có khả năng kích thích cơ thể sản sinh thêm axit uric.
Việc uống nước ngọt vào buổi tối không chỉ bất lợi với người tăng axit uric mà còn làm tăng nguy cơ béo phì, rối loạn chuyển hóa và đái tháo đường.
Đồ chiên rán, thức ăn nhanh
Đồ ăn nhiều dầu mỡ, thức ăn nhanh và thực phẩm chế biến sẵn không trực tiếp chứa nhiều purin nhưng lại làm tăng gánh nặng chuyển hóa cho cơ thể.
Ăn các thực phẩm này vào buổi tối còn dễ gây tăng cân, rối loạn mỡ máu và làm nặng thêm các bệnh lý chuyển hóa, trong đó có tình trạng tăng axit uric.
Ăn quá no trước khi ngủ
Bên cạnh việc lựa chọn thực phẩm, lượng thức ăn trong bữa tối cũng rất quan trọng.
Ăn quá no sát giờ đi ngủ khiến hệ tiêu hóa phải hoạt động nhiều hơn, đồng thời ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa và kiểm soát cân nặng - một yếu tố liên quan mật thiết đến nồng độ axit uric.
Các chuyên gia khuyến cáo bữa tối nên ăn vừa đủ, ưu tiên rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt, trái cây ít ngọt và uống đủ nước.
Duy trì cân nặng hợp lý, tập luyện thể dục thường xuyên và xây dựng chế độ ăn khoa học không chỉ giúp kiểm soát axit uric hiệu quả mà còn góp phần giảm nguy cơ mắc bệnh gút, sỏi thận và các bệnh lý chuyển hóa khác.
