Những năm gần đây, mỗi năm Việt Nam vẫn ghi nhận khoảng 70-100 người tử vong do bệnh dại. Năm 2025, cả nước có 77 trường hợp tử vong tại 20 tỉnh, thành phố và hơn một triệu người phải điều trị dự phòng sau phơi nhiễm.
Nhiều trường hợp tử vong do bệnh dại có thể phòng ngừa
Theo thống kê của Bộ Y tế, từ đầu năm đến ngày 12/9, cả nước ghi nhận 54 trường hợp tử vong do bệnh dại tại 21 tỉnh, thành phố.
Những năm gần đây, Hà Nội chưa ghi nhận ca bệnh dại trên người, song nguy cơ vẫn hiện hữu khi các ổ dịch trên động vật tiếp tục được phát hiện. Từ đầu năm đến nay, thành phố ghi nhận 8 ổ dịch dại trên chó.
Thông tin được chia sẻ tại hội nghị tập huấn “Từng bước chuyển đổi sinh kế bền vững: Từ buôn bán, giết mổ chó mèo sang các ngành nghề phát triển bền vững, an toàn và văn minh”, diễn ra ngày 16/9 tại Hà Nội.
Trong vài năm qua, Hà Nội không ghi nhận trường hợp tử vong do bệnh dại trên người (Ảnh: T.M).
Bệnh dại là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, có thể gây tử vong khi phát bệnh. Tuy nhiên, người bị chó, mèo nghi mắc bệnh dại cắn, cào hoặc liếm vào vùng da tổn thương có thể được bảo vệ nếu xử trí vết thương và tiêm vắc xin, huyết thanh theo chỉ định càng sớm càng tốt.
Theo các chuyên gia, việc quản lý đàn chó, mèo, tiêm phòng, kiểm soát vận chuyển và giết mổ có vai trò quan trọng trong phòng, chống bệnh dại.
Chuyển đổi sinh kế gắn với phòng, chống bệnh dại
Tại Hà Nội, theo Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y, hiện còn gần 260 điểm giết mổ chó, mèo. Phần lớn các cơ sở hoạt động theo quy mô hộ gia đình hoặc nhỏ lẻ, phân tán tại nhiều xã, phường nên việc kiểm tra, quản lý tập trung gặp khó khăn.
Nguy cơ lây truyền bệnh dại có thể xuất hiện trong suốt quá trình nuôi, vận chuyển, giết mổ và kinh doanh chó, mèo. Vì thế, việc kiểm soát tiêm phòng, quản lý vận chuyển, giết mổ, kinh doanh chó, mèo; đồng thời không giết mổ, không ăn thịt chó, mèo có ý nghĩa rất quan trọng trong việc tiến tới loại trừ bệnh dại, không còn người tử vong vì bệnh dại.
Trong bối cảnh này, thành phố triển khai dự án "Thí điểm mô hình phòng, chống bệnh dại và phát triển kinh tế bền vững - Từng bước chuyển đổi hoạt động kinh doanh thịt chó, mèo tại một số phường".
Ông Ngô Đình Loát, Phó Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y Hà Nội (Ảnh: T.M).
“Qua rà soát, ngày càng nhiều hộ kinh doanh chủ động dừng hoạt động và đăng ký chuyển đổi. Chúng tôi khuyến khích các hộ còn lại mạnh dạn tham gia chương trình, tận dụng các lớp tập huấn và gói hỗ trợ đang triển khai”, ông Ngô Đình Loát, Phó Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y Hà Nội nói.
Theo ông, Chi cục sẽ tiếp tục tăng cường kiểm tra, phối hợp với các địa phương nhằm bảo đảm an toàn dịch bệnh, an toàn thực phẩm trong quá trình thực hiện nhiệm vụ quản lý trên địa bàn.
Bà Bùi Thị Duyên, Giám đốc Doanh nghiệp xã hội Truyền thông Thay đổi Hành vi hướng tới Phát triển Bền vững Việt Nam, cho biết chuyển đổi sinh kế cần bắt đầu từ thực tiễn, để người dân được trực tiếp trải nghiệm và chủ động thay đổi.
Theo bà Duyên, khi sinh kế được cải thiện, người dân có thêm điều kiện quan tâm đến sức khỏe, vật nuôi và phòng, chống bệnh dại. Đây cũng là nền tảng để thúc đẩy cách tiếp cận Một sức khỏe (One Health), trong đó sức khỏe con người, vật nuôi và cộng đồng có mối liên hệ chặt chẽ.
