Ông Trump ký lệnh bỏ công nghệ mới, quay lại máy phóng hơi nước trên tàu sân bay
Trong chỉ thị ban hành ngày 13/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump yêu cầu Lầu Năm Góc và hải quân Mỹ trình kế hoạch loại bỏ hệ thống máy phóng điện từ (EMALS) khỏi tàu sân bay trong vòng hai tháng, cũng như thay thang nâng điện từ trên các tàu sân bay lớp Ford.
Theo lệnh của ông Trump, tàu sân bay thứ 4 thuộc lớp Ford là USS Doris Miller sẽ sử dụng máy phóng hơi nước thay vì EMALS. Ba chiếc đầu tiên là USS Gerald R. Ford, USS John F. Kennedy và USS Enterprise đã lắp hệ thống phóng điện từ sẽ không bị ảnh hưởng.
Tuy nhiên, việc chỉnh sửa lại một lớp chiến hạm đã hoàn tất khâu thiết kế để thay đổi hệ thống quan trọng như máy phóng không phải là điều dễ dàng. General Atomics, công ty chế tạo EMALS, cho biết quyết định dừng lắp hệ thống này trên tàu Doris Miller "cần được xem xét lại một cách kỹ lưỡng".
Theo General Atomics, tiến độ chế tạo EMALS và cáp hãm đà cho tàu Doris Miller đã hoàn thành một nửa. Công ty cảnh báo việc thay đổi hướng đi vào lúc này "sẽ gây ra những rủi ro đáng kể về chi phí, tiến độ và khả năng tích hợp hệ thống".
Động thái này diễn ra sau nhiều năm ông Trump liên tục chỉ trích EMALS. Vào năm 2017, ông Trump cho rằng công nghệ EMALS không tốt và không đủ sức mạnh như máy phóng hơi nước truyền thống. "Chúng ta phải quay lại dùng máy phóng hơi nước", ông Trump khi đó nói, rồi thường xuyên nhắc lại chủ đề này trong nhiều sự kiện.
Tàu sân bay USS Gerald R. Ford đi qua eo biển Gibraltar tháng 7/2025. Ảnh: US Navy
Yêu cầu của ông Trump cũng chỉ ra một trong những vấn đề mà ngành đóng tàu Mỹ phải đối mặt là hải quân nước này liên tục thay đổi thiết kế, dẫn đến đội giá, chậm tiến độ và thậm chí khiến dự án bị hủy bỏ.
Những ưu điểm chính của EMALS là có thể phóng máy bay với tốc độ cao hơn máy phóng hơi nước, dễ bảo trì, đòi hỏi ít nhân sự vận hành và chiếm ít không gian trên tàu. Hệ thống EMALS trên tàu sân bay Ford giảm quy mô đội vận hành từ hơn 10 người xuống hai người.
Theo tài liệu mới của Lầu Năm Góc, tính đến tháng 3, tàu sân bay Ford đã thực hiện hành công 36.863 lượt phóng bằng EMALS. Lầu Năm Góc cho biết EMALS cho phép máy bay cất hạ cánh với tốc độ cao hơn máy phóng hơi nước trên tàu sân bay lớp Nimitz.
Trung Quốc là quốc gia thứ hai sau Mỹ trang bị EMALS cho chiến hạm với tàu sân bay Phúc Kiến, tàu đổ bộ tấn công lớp Type-076 Tứ Xuyên và tàu sân bay lớp Type-004 sử dụng năng lượng hạt nhân.
Nguyễn Tiến (Theo AFP, Reuters, AP)
