
Mô phỏng một hệ thống tác chiến điện tử của Anh (Ảnh: BAE Systems).
Anh đang tiếp tục tăng cường hỗ trợ Ukraine, không chỉ dừng ở việc cung cấp vũ khí và viện trợ tài chính mà còn nâng hợp tác quốc phòng lên một cấp độ mới.
London đã chuyển giao quyền sở hữu trí tuệ (IP) đối với hệ thống tác chiến điện tử (EW) Stone Cloak (áo choàng đá) cho Ukraine, cho phép nước này tự sản xuất, hiện đại hóa và tiếp tục phát triển công nghệ thông qua ngành công nghiệp quốc phòng trong nước.
Quyết định này được chính phủ Anh công bố sau cuộc gặp giữa Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Thủ tướng Anh Andy Burnham. Ông Burnham mô tả Stone Cloak là "một trong những thành tựu đổi mới xuất sắc nhất của Anh, đã được kiểm chứng trên chiến trường và sẽ đóng vai trò quan trọng đối với an ninh của cả hai nước".
Hiện vẫn có rất ít thông tin được công bố về Stone Cloak. Hệ thống này được thiết kế để lắp trên UAV và tên lửa hành trình. Theo những thông tin hiện có, thiết bị này có kích thước tương đương một máy tính bảng và có khả năng ngăn các hệ thống phòng không Nga phát hiện, bám bắt và tấn công mục tiêu. Anh đã chuyển giao hàng nghìn hệ thống Stone Cloak cho Ukraine.
Nhà phát triển của Stone Cloak vẫn chưa được tiết lộ và cũng không có bất cứ thông tin chi tiết nào, cho thấy sự bí ẩn của công nghệ mới này.
Tuy nhiên, một trong những công ty hàng đầu của Anh về phát triển hệ thống tác chiến điện tử trên không là BAE Systems, doanh nghiệp cung cấp các tổ hợp EW cho nhiều máy bay chiến đấu như F-35 và F-15EX. Công ty này cũng đang phát triển hệ thống tác chiến điện tử dành cho UAV mang tên Nightshade.
Điểm đặc biệt là chính phủ Anh nhiều khả năng đã trực tiếp sở hữu quyền sở hữu trí tuệ hoặc đặt hàng phát triển Stone Cloak. Nếu không, London sẽ không thể chuyển giao quyền sở hữu trí tuệ của hệ thống này cho Ukraine.
Việc chuyển giao này cho phép Ukraine không chỉ tự sản xuất Stone Cloak, mà còn tích hợp công nghệ này vào các UAV, tên lửa hành trình hiện có và cả những mẫu tên lửa hành trình trong tương lai do nước này phát triển.
Dựa trên lượng thông tin hạn chế hiện nay, Stone Cloak có vẻ hoạt động giống hệ thống tác chiến điện tử tự vệ trên máy bay hơn là một thiết bị gây nhiễu mặt đất truyền thống.
Các hệ thống kiểu này có nhiệm vụ phát hiện tín hiệu radar đối phương, phân tích chúng rồi phát ra các biện pháp đối kháng điện tử để vô hiệu hóa khả năng bám bắt mục tiêu.
Điểm đáng chú ý là Stone Cloak được cho là thực hiện toàn bộ chức năng đó trong một thiết bị đủ nhỏ để lắp bên trong UAV, tiêu thụ ít điện năng và, xét theo số lượng lớn đã được chuyển giao, có chi phí sản xuất tương đối thấp.
Điều này cho thấy Stone Cloak không phải là thiết bị tạo nhiễu công suất lớn nhằm áp đảo radar đối phương.
Giả thuyết hợp lý hơn là hệ thống sử dụng các kỹ thuật đánh lừa điện tử tinh vi để tạo ra mục tiêu giả trên màn hình radar và/hoặc làm biến dạng tín hiệu phản xạ radar của UAV, khiến hệ thống phòng không đối phương gặp nhiều khó khăn hơn trong việc khóa mục tiêu và dẫn bắn vũ khí đánh chặn.
Khả năng này có thể giúp tăng đáng kể khả năng sống sót của UAV và tên lửa hành trình Ukraine khi xâm nhập mạng lưới phòng không Nga.
Một điểm đáng chú ý khác là dù hàng nghìn hệ thống Stone Cloak đã được chuyển giao cho Ukraine, Nga dường như vẫn chưa công khai xác định hoặc phân tích hệ thống này, cho thấy mức độ bí mật của công nghệ nói trên.
Ít nhất cho đến nay, chưa xuất hiện bất kỳ báo cáo kỹ thuật nào từ phía Nga cho thấy họ đã thu hồi hoặc nghiên cứu các mô-đun tác chiến điện tử Stone Cloak từ những UAV Ukraine bị bắn hạ.