Cơn sốt viết dài của các ông trùm công nghệ
Mark Zuckerberg vốn là người khá kiệm lời trên không gian mạng. Thế nhưng gần đây, nhà sáng lập Meta đã bất ngờ đăng tải một bài viết dài hơn 6.500 từ. Bài luận tập trung phác thảo cách phân bổ sự giàu có và cơ hội do AI tạo ra, đồng thời giải tỏa nỗi băn khoăn của những cộng đồng đang tiếp nhận các trung tâm dữ liệu tốn kém. Độ dài này gấp 10 lần bài viết về "Siêu trí tuệ cá nhân" của chính ông một năm trước đó.
Zuckerberg không phải là lãnh đạo duy nhất tham gia vào xu hướng này. Trong ngành công nghệ hiện tại, việc các CEO viết bài đăng mang dáng dấp những "tuyên ngôn" đang trở thành một trào lưu thực sự.

Mark Zuckerberg, Dario Amodei và Satya Nadella đều đang viết những bài luận dài (Ảnh: Getty).
Nổi bật nhất phải kể đến CEO Anthropic, Dario Amodei. Bài luận “Machines of Loving Grace” của ông dài hơn 13.000 từ, thậm chí còn được in thành sách và rao bán lại trên eBay như một món hàng lưu niệm.
Tương tự, CEO Microsoft Satya Nadella liên tục chia sẻ các góc nhìn về nền kinh tế AI trên nền tảng X, trong khi CEO Nvidia Jensen Huang cũng tham gia vào xu hướng này. Cựu CEO Google DeepMind Demis Hassabis từng gây chú ý khi đề xuất thành lập một "Cơ quan Tiêu chuẩn" tự quản cho ngành AI.
Ở chiều ngược lại, CEO OpenAI Sam Altman có phần tiết chế hơn khi chuyển hướng sang cập nhật sản phẩm và cuộc sống gia đình, dù trước đó ông từng viết rất nhiều về điểm kỳ dị công nghệ. Có lẽ là Elon Musk là nhân vật hiếm hoi đứng ngoài cuộc đua viết dài khi vị CEO SpaceX vẫn duy trì thói quen đăng các phản hồi ngắn gọn.
Lời giải thích đằng sau những bài luận "nặng ký"
Nhiều chuyên gia tài chính nhận định, làn sóng này xuất phát từ áp lực thực tế khi phố Wall đang giám sát chặt chẽ hàng chục tỷ USD mà các tập đoàn đổ vào AI. Các CEO cần phải phác thảo một tầm nhìn đủ sức thuyết phục trước các nhà quản lý và công chúng trước khi thương mại hóa sản phẩm.
Theo ông Dan Wang, giáo sư tại Trường Kinh doanh Columbia, các công ty bắt buộc phải định hình rõ ranh giới về giá trị sử dụng của AI từ sớm. Việc trình bày một luận điểm chi tiết giúp doanh nghiệp tạo dựng niềm tin ban đầu với thị trường.
Tuy nhiên, ở một góc nhìn khác, Patrick Riccards, cố vấn truyền thông chiến lược kiêm CEO Driving Force Institute, nhìn nhận những bài luận này giống như những dấu mốc khẳng định vị thế. Theo ông, “sức nặng của thông điệp tạo ra cảm giác uy tín và tầm quan trọng”.
Bà Melissa Swift, nhà sáng lập công ty tư vấn Anthrome Insight, nhận xét rằng động cơ ban đầu của các CEO rất thuần túy, họ muốn được thị trường và độc giả hiểu đúng. Tuy nhiên, việc đưa quá nhiều suy nghĩ chưa qua sàng lọc lên tài liệu lại rất dễ dẫn đến những phản ứng ngược hoặc hiểu lầm không đáng có.
Bài học từ Warren Buffett: Viết cho ai mới là điều quan trọng
Làn sóng viết bài dài diễn ra trong bối cảnh khả năng tập trung của người dùng đang giảm mạnh. Đa số công chúng thích lướt các video ngắn thay vì đọc một bài viết chuyên sâu. Điều này đặt ra câu hỏi: Liệu có ai thực sự đọc hết những tuyên ngôn nghìn từ này?
Chuyên gia Patrick Riccards nhận định thẳng thắn rằng phần lớn công chúng sẽ không đọc. Độc giả chính của các bài viết này thường chỉ quanh quẩn ở giới đầu tư mạo hiểm, các phòng nghiên cứu đối thủ hoặc giới truyền thông. Điều đó vô tình tạo ra một "buồng vang" trong cộng đồng công nghệ, nơi các CEO viết bài chủ yếu để đối thoại với nhau thay vì tiếp cận số đông.
Để thấy sự khác biệt về hiệu quả của truyền thông viết dài, có thể nhìn vào Warren Buffett. Trong các bức thư gửi cổ đông thường niên của Berkshire Hathaway, vị tỷ phú này thường viết hơn 10.000 từ. Dù vậy, ông luôn soạn thảo với văn phong vô cùng bình dị, dễ hiểu như thể đang giải thích công việc kinh doanh cho chính người thân trong gia đình.

Buffett viết dài, nhưng nhiều người vẫn muốn đọc bởi ông chia sẻ thẳng thắn về kinh doanh, đầu tư và những bài học qua thư gửi cổ đông (Ảnh: Getty).
Warren Buffett thu hút người đọc không phải vì ông viết nhiều, mà vì ông đã chứng minh được năng lực qua hàng thập kỷ tạo ra kết quả kinh doanh vượt trội. Lời nói của ông mang trọng lượng nhờ uy tín đã tích lũy, chứ không nhờ vào việc dùng những thuật ngữ phức tạp.
Người kế nhiệm ông, Greg Abel, cũng tiếp nối truyền thống này trong bức thư đầu tiên trên cương vị CEO. Sự khác biệt nằm ở đây là Buffett biết mình đang viết cho ai.
Viết nhiều không chắc khiến người khác hiểu mình rõ hơn - đây là nghịch lý lớn nhất của “kỷ nguyên tuyên ngôn” AI. Trong một thế giới mà sự chú ý ngày càng trở nên đắt giá, thách thức với các CEO có lẽ không phải là viết được 6.500 hay 13.000 từ. Khó hơn là tìm đúng người đọc, rồi khiến họ muốn đọc đến từ cuối cùng.