Đó là chia sẻ của PGS.TS Nguyễn Ngọc Vũ, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Ngoại ngữ - Tin học TPHCM tại hội thảo "Hướng đến tiếng Anh như ngôn ngữ thứ hai tại Việt Nam: Góc nhìn từ giảng dạy, chính sách và thực tiễn" được tổ chức vào ngày 7/8.
Theo PGS.TS Nguyễn Ngọc Vũ, việc chuyển từ mô hình dạy tiếng Anh như một ngoại ngữ (EFL) sang phát triển tiếng Anh như một ngôn ngữ thứ hai (ESL) không đơn thuần là thay đổi về thuật ngữ.
Điều này đòi hỏi phải nhìn nhận lại toàn diện từ chính sách ngôn ngữ, chương trình đào tạo, phương pháp giảng dạy, kiểm tra đánh giá, đào tạo giáo viên đến việc tạo môi trường sử dụng tiếng Anh cả trong và ngoài lớp học.
Ông nhấn mạnh, quá trình chuyển đổi chỉ thực sự có ý nghĩa khi được hiện thực hóa trong hoạt động hằng ngày của nhà trường, giáo viên, người học, gia đình và cộng đồng.
"Tiếng Anh không chỉ là một môn học, mà còn phải trở thành một công cụ có ý nghĩa phục vụ học tập, giao tiếp nghề nghiệp, hợp tác, sáng tạo và tham gia vào thế giới rộng lớn hơn", ông Vũ nói.
Học sinh TPHCM trong ngày tựu trường (Ảnh: Bảo Quyên).
Theo ông, mục tiêu phát triển tiếng Anh như ngôn ngữ thứ hai không phải để thay thế tiếng Việt hay làm phai nhạt bản sắc văn hóa dân tộc, mà nhằm mở rộng cơ hội cho người học, thúc đẩy đa ngôn ngữ, củng cố sự tự tin về bản sắc văn hóa và tăng cường hội nhập quốc tế một cách thực chất.
Đồng tình với quan điểm trên, TS Nguyễn Thụy Hồng Vân, Chuyên gia đào tạo của INTESOL Worldwide, cho rằng việc đưa tranh biện vào lớp học không nhằm đào tạo học sinh thành những nhà hùng biện, mà giúp các em sử dụng tiếng Anh như một công cụ để học tập, tư duy và giao tiếp.
Theo bà, khi tiếng Anh trở thành ngôn ngữ của quá trình học, học sinh sẽ không còn quá tập trung vào ngữ pháp hay cấu trúc câu mà chuyển sang chú ý đến những ý tưởng và tri thức mà ngôn ngữ đó truyền tải.
Rào cản lớn nhất là thời lượng tiết học hạn chế, sĩ số lớp đông, trình độ học sinh không đồng đều, chương trình còn nặng về thi cử, giáo viên chưa được tập huấn đầy đủ và thiếu học liệu.
"Muốn thay đổi lớp học, chúng ta không thể chỉ truyền cảm hứng cho giáo viên mà còn phải trang bị cho họ những công cụ cần thiết", bà nói.
Ở một góc nhìn khác, bà Ada Hou, chuyên gia tư vấn cao cấp về dịch vụ học thuật của National Geographic Learning (Mỹ), cho rằng lớp học tiếng Anh hiện đại không chỉ hướng đến việc dạy ngôn ngữ mà còn phải góp phần hình thành những năng lực thiết yếu của công dân tương lai.
Theo bà, bên cạnh năng lực sử dụng tiếng Anh, người học cần được phát triển tư duy phản biện, sáng tạo, giao tiếp, hợp tác, giải quyết vấn đề và khả năng thích ứng với những thay đổi nhanh chóng của thị trường lao động toàn cầu.
Trong khi đó, PGS.TS Gulnur Polkina Mannurovna (Trường Đại học Sư phạm Quốc gia Naberezhnye Chelny, Tatarstan, Nga) chia sẻ kết quả nghiên cứu cho thấy, việc lồng ghép lịch sử và văn hóa địa phương vào các bài học tiếng Anh giúp học sinh vừa nâng cao năng lực ngôn ngữ, vừa hiểu sâu hơn về bản sắc quê hương và phát triển năng lực giao tiếp liên văn hóa.
Theo đó, mục tiêu của việc học tiếng Anh không phải tách người học khỏi văn hóa bản địa mà ngược lại, giúp họ tự tin giới thiệu văn hóa của chính mình với thế giới.
