Khi tra cứu điểm thi, Trần Tuệ Khả Ái, học sinh lớp 12 Văn, Trường THPT chuyên Quốc Học Huế, run tay đến mức bấm nhầm số báo danh. Khi nhập được đúng số báo danh, nữ sinh lại vỡ oà cảm xúc khi xem điểm môn văn.
Với Khả Ái, 9,75 điểm môn ngữ văn là “quả ngọt” sau quá trình dài học tập và ôn luyện. Đây không chỉ là một điểm số đẹp, mà còn là sự ghi nhận cho quá trình học bền bỉ, ít phụ thuộc vào việc "học tủ" đề hay ghi nhớ máy móc.
Trần Tuệ Khả Ái, học sinh Trường THPT chuyên Quốc Học Huế đạt 9,75 điểm môn văn trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 (Ảnh: NVCC).
Cũng như Khả Ái, Đinh Thùy Trang, học sinh Trường THPT Cao Bá Quát, Gia Lâm, Hà Nội đã "hét vang nhà" khi biết mình đạt 9,75 điểm môn văn. Ban đầu, nữ sinh chỉ đặt mục tiêu đạt 9,25 điểm.
Chia sẻ cảm xúc sau khi biết điểm, cả hai nữ sinh đều cho rằng để đạt điểm cao môn văn, học thuộc không phải con đường duy nhất, càng không phải con đường bền vững. Cả hai có điểm chung là xây dựng hệ thống kiến thức khoa học, đọc hiểu đề và diễn đạt logic.
Khả Ái thường xem lại các bài làm cũ để nhận ra mình cần sửa đổi gì, sau đó ghi chú và điều chỉnh. Nữ sinh không đặt nặng việc làm thật nhiều đề, mà dành thời gian đọc sách, báo, xem thời sự để mở rộng vốn sống và vốn từ.
“Văn học là những lát cắt của đời sống”, Khả Ái nhận định.
Với Trang, kiến thức văn học cần được học theo hệ thống. Em thường liên kết tác giả với tác phẩm, đề tài, phong cách sáng tác và giai đoạn văn học. Khi kiến thức trở thành một mạch thống nhất, Trang dễ mở rộng vấn đề, thay vì chỉ ghi nhớ từng ý rời rạc.
Trang cũng có thói quen đặt mình vào những góc nhìn mới, đôi khi đối lập với số đông, để tự đánh giá một vấn đề. Cách học này giúp nữ sinh rèn tư duy phản biện và khả năng lập luận, hai yếu tố quan trọng trong các câu hỏi có tính phân hóa cao.
Thuỳ Trang xuất sắc trở thành thí sinh duy nhất đạt 9,75 điểm môn văn tại Hà Nội (Ảnh: NVCC).
Trang cho biết, tại kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026, ở phần câu nghị luận xã hội, đã chọn cách không thu hẹp câu trả lời vào một cá nhân. Với em, “Steve Jobs Việt Nam” có thể được hiểu rộng hơn là những người trẻ biết làm chủ công nghệ, có tư duy chiến lược và tầm nhìn phù hợp với sự chuyển mình của đất nước.
Chính cách mở rộng vấn đề này giúp bài viết của Trang không dừng ở việc giải thích một hình tượng nổi tiếng. Bài làm kết nối được với bối cảnh hiện nay, khi người trẻ được kỳ vọng không chỉ giỏi kiến thức, mà còn biết sáng tạo, phản biện và tham gia vào sự phát triển của toàn xã hội.
Còn với Khả Ái, em ấn tượng nhất với phần nghị luận văn học, đặc biệt là yêu cầu phân tích thơ. Theo nữ sinh Quốc Học Huế, thơ thường gợi ra nhiều cách nghĩ khác nhau, nên người viết phải chọn được những điểm hợp lý, có chiều sâu và diễn đạt bằng lập luận thuyết phục.
Từ trải nghiệm của mình, Khả Ái nhắn nhủ các sĩ tử hãy bình tĩnh, tự tin và xem văn như một câu chuyện mà mình là người kể. Còn với Trang, học văn không chỉ để lấy điểm, mà còn để nuôi dưỡng tâm hồn, khả năng cảm nhận và cách nhìn riêng về con người.
Đạt Hữu - Hoàng Yến
