Vì sao người Maori chạm mũi khi chào nhau?
Người Maori vốn là cư dân bản địa của New Zealand. Họ di cư từ vùng Đông Polynesia đến đây hơn 700 năm trước.
Họ thực hiện hành trình trên những chiếc waka lớn (thuyền độc mộc), vượt qua những vùng biển Thái Bình Dương bao la nhờ quan sát các vì sao và những dấu hiệu tự nhiên.
Nghi thức chào hỏi bằng cách chạm mũi của người Maori (Ảnh: Trip Savvy).
Sự hiện diện của họ đã mở ra một nền văn hóa phong phú, được xây dựng trên những giá trị bền vững về tình thân tộc, sự tôn trọng thiên nhiên và nghệ thuật kể chuyện.
Khi đến thăm New Zealand, du khách sẽ nhanh chóng nhận ra rằng, văn hóa Maori không chỉ là một phần quá khứ của đất nước, còn là yếu tố cốt lõi tạo nên bản sắc sống động của quốc gia trong thời hiện đại.
Đáng chú ý, nghi thức chào hỏi truyền thống của người Maori được gọi là "hongi". Khi thực hiện, hai người áp mũi vào nhau.Nam và nữ, nữ với nữ hay nam với nam đều có thể thực hiện "hongi".
Đây không đơn thuần là một cách chào hỏi mà là nghi thức thường xuất hiện trong những dịp quan trọng. Người Maori tin rằng khi thực hiện nghi thức này, tinh thần của hai người sẽ hòa quyện vào nhau.
Theo văn hóa Maori, "hongi" gắn với câu chuyện về Tane Mahuta - vị Thần đã tạo ra người phụ nữ đầu tiên là Hineahuone, từ đất và thổi sự sống vào bà qua mũi. Câu chuyện này được xem là một phần lý giải nguồn gốc của nghi thức chạm mũi.
Trong văn hóa truyền thống, nghi thức "hongi" thường diễn ra sau những phần chính của lễ chào đón khi khách và chủ nhà chính thức gặp nhau. Nghi thức này đánh dấu sự kết nối giữa khách và chủ nhà.
Vì thế, khi bắt gặp hình ảnh hai người Maori chạm mũi vào nhau, đó không chỉ đơn giản là một lời chào.
Điệu nhảy của các cô gái người Maori (Ảnh: Trip).
Đó là một nghi thức đã được truyền qua nhiều thế hệ, phản ánh cách người Maori coi trọng con người, cộng đồng và sự kết nối trong văn hóa của mình.
Tuy nhiên trong các đợt bùng phát dịch Covid-19, người Maori từng được khuyến cáo không thực hiện nghi thức chào hỏi truyền thống này.
Không chỉ hongi, nhiều yếu tố khác trong nghi lễ Maori cũng khiến du khách đặc biệt ấn tượng.
Những màn trình diễn mạnh mẽ để chào đón khách
Một trong những hình ảnh nổi tiếng nhất của văn hóa Maori là haka. Những tiếng hô vang, động tác giậm chân mạnh mẽ, chuyển động của tay cùng biểu cảm khuôn mặt như mở to mắt, lè lưỡi nhằm thể hiện sức mạnh, lòng kiêu hãnh, sự đoàn kết và tinh thần thượng võ của cộng đồng.
Thoạt nhìn, haka có thể khiến người xem liên tưởng tới một màn thị uy của những chiến binh. Nhưng trong văn hóa Maori, haka không chỉ dành cho chiến trận.
Có những loại haka được trình diễn trong nghi lễ chào đón, trong đó haka powhiri được thực hiện để đón khách. Những tiếng hô, động tác giậm chân, biểu cảm mạnh mẽ của khuôn mặt và chuyển động toàn thân tạo nên một cách giao tiếp đặc biệt.
Người Maori vốn là cư dân bản địa của New Zealand (Ảnh: The Telegraph).
Ngày nay, văn hóa Maori không chỉ là một phần của lịch sử New Zealand mà vẫn hiện diện rõ nét trong đời sống hiện đại.
Các nghi thức truyền thống, ngôn ngữ, nghệ thuật, âm nhạc và những câu chuyện của người Maori hòa quyện vào đời sống thường nhật.
Du khách tới New Zealand có thể bắt gặp haka tại trường học, các sự kiện văn hóa, lễ tốt nghiệp, những trận đấu thể thao hay các chương trình biểu diễn.
Ngôn ngữ Maori cũng là một phần quan trọng trong bản sắc New Zealand. Cùng với tiếng Anh, tiếng Maori xuất hiện trong đời sống, giáo dục, truyền thông và các hoạt động văn hóa.
