Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh 8 nhóm nhiệm vụ trọng tâm - Ảnh: VGP/Nhật Bắc
Tại Phiên họp thường kỳ Chính phủ tháng 6 và Hội nghị trực tuyến với các địa phương, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đánh giá cao nỗ lực của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương trong chỉ đạo, điều hành; khẳng định những kết quả đạt được trong 6 tháng đầu năm là nền tảng quan trọng để phấn đấu hoàn thành cao nhất các mục tiêu năm 2026 và chuẩn bị tốt hơn cho giai đoạn tiếp theo.
Phát biểu chỉ đạo Hội nghị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định năm 2026 là năm khởi động cho giai đoạn phát triển mới của đất nước, đòi hỏi cả hệ thống chính trị phải quyết liệt, khẩn trương, tạo chuyển biến rõ nét về phát triển nhanh, bền vững, tự chủ và nâng cao sức chống chịu của nền kinh tế, nâng cao mức sống thực của Nhân dân. Với những yêu cầu nêu trên, trong 6 tháng đầu năm, Chính phủ triển khai nhiệm vụ trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều khó khăn, rủi ro địa chính trị, năng lượng và thương mại gia tăng, tác động trực tiếp đến các nền kinh tế có độ mở lớn như Việt Nam.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: "Những kết quả đạt được trong 6 tháng đầu năm rất đáng ghi nhận. Đó là kết quả của sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân cả nước. Tôi đặc biệt ghi nhận nỗ lực của Thủ tướng Chính phủ, lãnh đạo Chính phủ, các Bộ trưởng Chính phủ khóa XVI mới nhận nhiệm vụ gần 3 tháng nhưng đã có nhiều nét mới trong tư duy lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành, có một số cách làm sáng tạo, khoa học, quyết liệt, kịp thời, đem lại kết quả thiết thực.
Thay mặt lãnh đạo Đảng và Nhà nước, tôi biểu dương Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân cả nước đã nỗ lực vượt qua nhiều khó khăn, vừa ứng phó với biến động bên ngoài, vừa triển khai nhiều nhiệm vụ mới, khó và chưa có tiền lệ. Đây là nền tảng quan trọng để phấn đấu hoàn thành cao nhất các mục tiêu năm 2026 và chuẩn bị tốt hơn cho giai đoạn tiếp theo."
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, vẫn còn những hạn chế, khó khăn. Đó là tăng trưởng kinh tế xấp xỉ 8,2%, chưa đạt mục tiêu đề ra là 9,7%. Có 25/34 địa phương tăng trưởng thấp hơn mục tiêu 6 tháng, trong đó Hà Nội và TP Hồ Chí Minh đều chưa đạt yêu cầu. Tiến độ giải ngân vốn đầu tư công, triển khai các dự án hạ tầng chiến lược, các chương trình mục tiêu quốc gia và một số công trình trọng điểm còn chậm so với yêu cầu; còn 7 bộ, cơ quan Trung ương có tỷ lệ giải ngân dưới 5%. Giải ngân đối với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số cũng chỉ đạt khoảng 10% tổng số vốn được giao.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: "Tôi đề nghị Chính phủ rà soát thật kỹ, quyết liệt cắt vốn dự kiến vì có tiền không tiêu được, dành vốn cho nơi khác. Đấy, các đồng chí Gia Lai đang rất khát vốn. Đừng có để cuối năm không tiêu được nữa, giữ 10 tháng lãng phí xong lại bảo trả lại, lúc ấy ai tiêu được nữa, làm chậm cả tiến độ đất nước, không những địa phương mình bị ảnh hưởng mà còn ảnh hưởng chung đến tiến độ giải ngân của Nhà nước. Quyết liệt cái đó, không vì cái cá nhân của mình, địa phương mình mà ảnh hưởng cái chung.
Thủ tướng kiên quyết công khai, minh bạch anh nào làm ăn thế nào; so sánh tại sao Phó Thủ tướng nói cơ chế này mà địa phương người ta làm được, có địa phương không làm được, có ngành không làm được là năng lực thực thi thôi, rất rõ những việc như vậy. KPI dựa vào chỉ số này, thi đua cũng nhằm vào đây, rõ ngay, phải nỗ lực cái việc như vậy thôi.
Báo cáo cuối năm cần đánh giá rõ hơn chất lượng của tăng trưởng, thu nhập thực của người lao động, các nhóm dân cư, việc làm... Nhân đây, tôi cũng yêu cầu cơ quan thống kê ở Trung ương và địa phương tiếp tục nâng cao năng lực, bổ sung và hoàn thiện hệ thống chỉ tiêu mới. Số liệu thống kê phải đầy đủ, toàn diện, khách quan, chính xác, đo lường sát thực tiễn để phục vụ tốt hơn công tác phân tích, dự báo, hoạch định chính sách."
Bên cạnh đó, tăng trưởng cũng chưa lan tỏa đồng đều, cơ cấu thương mại còn nhiều rủi ro. Xuất khẩu tăng cao nhưng nhập khẩu tăng nhanh hơn; sức cầu trong nước chưa thật sự khởi sắc; môi trường đầu tư, kinh doanh đã được cải thiện nhưng chưa đáp ứng yêu cầu phát triển, thời gian và chi phí cho thủ tục còn cao. Nhiều dự án vẫn vướng quy hoạch, đất đai, giải phóng mặt bằng, vật liệu, thủ tục... Trong hơn 4.400 dự án được rà soát, mới khoảng 1/3 được tháo gỡ dứt điểm; việc vận hành chính quyền địa phương 2 cấp ở một số nơi còn lúng túng. Đời sống một bộ phận người dân còn khó khăn. Việc xây dựng đợt một 100 trường phổ thông nội trú tại các xã biên giới đang chậm tiến độ.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh những hạn chế trên đòi hỏi 6 tháng cuối năm phải tập trung xử lý các điểm nghẽn và đề nghị Chính phủ phải tổ chức một chương trình hành động đặc biệt cho 6 tháng cuối năm, với tinh thần rõ việc, rõ người, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn, rõ kết quả và rõ cơ chế kiểm tra. Trên tinh thần này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh 8 nhóm nhiệm vụ trọng tâm: Thứ nhất, tháo gỡ ngay các điểm nghẽn để thúc đẩy tăng trưởng ít nhất 10%, đồng thời giữ vững ổn định vĩ mô. Thứ hai, phát huy vai trò dẫn dắt của đầu tư công, khơi thông đầu tư tư nhân và nâng cao năng lực doanh nghiệp trong nước. Thứ ba, bảo vệ thị trường xuất khẩu, giảm lệ thuộc và nâng cao năng lực công nghiệp trong nước. Thứ tư, bảo đảm đồng bộ an ninh năng lượng, lương thực, nguồn nước, dữ liệu và chủ quyền số. Thứ năm, tiếp tục hoàn thiện thể chế, cải thiện môi trường kinh doanh và bảo đảm chính quyền địa phương 2 cấp vận hành thông suốt. Thứ sáu, phát triển văn hóa, xã hội và con người, bảo đảm mọi người dân được hưởng thành quả phát triển. Riêng nhà ở cho thuê, đây là chủ trương chung, nhưng khi triển khai cụ thể, các ngành, địa phương phải đánh giá kỹ nhu cầu thực tế, khả năng hấp thụ của thị trường và hiệu quả đầu tư; bảo đảm cân đối cung - cầu dưới sự điều tiết phù hợp của Nhà nước. Không triển khai kiểu phong trào, chạy theo thành tích. Thứ bảy, tiếp tục củng cố tiềm lực quốc phòng, an ninh. Thứ tám, tiếp tục xây dựng Đảng bộ, các cấp ủy và hệ thống cơ quan hành chính nhà nước thật sự trong sạch, vững mạnh. Đồng thời, tiếp tục tinh gọn bộ máy bên trong, rà soát, sắp xếp lại, tránh chồng chéo chức năng, nhiệm vụ, khắc phục tình trạng cắt khúc, phân mảnh trong quản lý nhà nước, chậm trễ, vướng mắc trong phân cấp, phân quyền. Nhanh chóng khắc phục các bất cập trong vận hành chính quyền địa phương hai cấp.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: "Xây dựng kế hoạch năm 2027 ngay từ quý III năm 2026, đặt trong tầm nhìn cả giai đoạn 2026 - 2030. Kế hoạch không chỉ giao chỉ tiêu mà phải dựa trên đánh giá đúng các điểm nghẽn, có kịch bản điều hành cụ thể. Xác định sớm ưu tiên chính sách, nhiệm vụ và nguồn lực. Người đứng đầu phải chịu trách nhiệm về chất lượng xây dựng kế hoạch.
Tôi đề nghị Chính phủ khẩn trương cụ thể hóa các nhiệm vụ trên thành chương trình hành động có tiến độ theo tháng, theo quý, xác định rõ cơ quan chủ trì, người chịu trách nhiệm và công khai kết quả thực hiện. Người đứng đầu phải trực tiếp chỉ đạo những việc lớn, việc khó, việc liên ngành và các điểm nghẽn kéo dài. Chấm dứt tình trạng nêu khó khăn nhưng không có phương án xử lý; việc thuộc thẩm quyền cấp nào thì cấp đó phải giải quyết, vượt thẩm quyền phải báo cáo kịp thời, kèm đề xuất cụ thể.
Tăng trưởng là trách nhiệm chung nhưng phải gắn với trách nhiệm cá nhân của từng bộ trưởng, trưởng ngành, bí thư, chủ tịch địa phương. Đồng thời, phải khuyến khích cán bộ dám làm vì lợi ích chung, đi đôi với siết chặt kỷ luật, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, lợi ích nhóm và tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm."
Về chuẩn bị cho năm học 2026 - 2027, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu phải lấy Nghị quyết 71 làm trọng tâm thực hiện. Hiện nay, 30% dân số là những người trong độ tuổi đi học. Tương lai phát triển đất nước nhờ ở những thế hệ trẻ này và những thế hệ tiếp nối mai sau.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: "Tương lai phát triển đất nước, nếu không đầu tư cho giáo dục, không đầu tư cho thế hệ trẻ, chăm lo cho trẻ em thì làm gì có một thế hệ để kiến tạo. Bốn năm nữa, lứa sinh viên năm nay vào trường sẽ trở thành những người kiến tạo đất nước, quản lý đất nước. Thế bây giờ, các em vào lớp 1 thì đến năm 2045 là lúc chuẩn bị tốt nghiệp đại học. Thế chuẩn bị như thế nào bắt đầu từ lớp 1 để trở thành lớp người mới? Đấy, những việc đó thành ra khai giảng năm học này, bắt đầu từ năm nay, phải có những bước chuyển mình. Chứ không phải chỉ là khai giảng, đánh trống khai trường rồi vẫn khai giảng cùng ngày như năm ngoái. Không có gì khác hơn là không khí của thầy giáo, cô giáo, học sinh phải khác hẳn năm chưa có Nghị quyết 71."
Trên tinh thần này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh các yêu cầu để chuẩn bị cho năm học mới. Các địa phương phải bảo đảm đủ trường, lớp, giáo viên, sách, thiết bị tối thiểu và an toàn công trình trường học; tuyển dụng hết số biên chế được giao; rà soát, điều chuyển giáo viên đến từng xã, phường; giảm biên chế quản lý giáo dục không cần thiết, tăng biên chế trực tiếp giảng dạy. Bảo đảm môi trường giáo dục an toàn, phòng, chống bạo lực, xâm hại, ma túy, thuốc lá điện tử và rủi ro trên không gian mạng. Quy hoạch, xây dựng đồng bộ trường học và hạ tầng xã hội phù hợp với quy mô dân số, đặc điểm địa bàn; tháo gỡ vướng mắc về quỹ đất, thủ tục đầu tư xây dựng trường học; không để đô thị phát triển nhưng thiếu trường lớp. Trường nội trú tại các xã biên giới phải bảo đảm tiến độ, đồng bộ về giáo viên, ký túc xá, nước sạch, bếp ăn, thiết bị và vận hành hiệu quả. Khẩn trương chuyển đổi công năng các tòa nhà công vụ, trụ sở cơ quan nhà nước dôi dư thành cơ sở giáo dục, cơ sở y tế.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh đất nước đang đứng trước cơ hội phát triển rất lớn, nhưng cơ hội chỉ trở thành hiện thực khi quyết tâm cao, tư duy đúng, thể chế thông thoáng, bộ máy vận hành hiệu quả, cán bộ dám làm, doanh nghiệp mạnh lên, nhân dân đồng lòng. Tinh thần chung là phải quyết tâm cao hơn, hành động mạnh mẽ hơn, tổ chức thực hiện quyết liệt hơn; vừa phấn đấu hoàn thành cao nhất các mục tiêu năm 2026, vừa tạo nền tảng vững chắc cho năm 2027 và cả giai đoạn phát triển mới của đất nước.
