Tại buổi làm việc giữa Thủ tướng và đoàn công tác với Ban Thường vụ Thành ủy TPHCM sáng 13/6, Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Văn Được nêu một số kiến nghị, đề xuất của địa phương liên quan tới mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội. Các kiến nghị của thành phố tập trung vào vấn đề phát triển nhà ở, nhà cho thuê, nhà cho người thu nhập thấp.
Chủ tịch UBND TPHCM cho biết, địa phương hiện có 2 nhóm quỹ đất phát triển nhà ở, gồm: Quỹ đất sạch của doanh nghiệp và quỹ đất công do Nhà nước quản lý. Đối với các doanh nghiệp đã có quỹ đất, thành phố sẽ tạo "luồng xanh" trong giải quyết thủ tục về đất đai, đầu tư và giải phóng mặt bằng, đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án.
Thủ tướng Lê Minh Hưng làm việc với TPHCM (Ảnh: Hữu Khoa).
Đối với quỹ đất công tham gia chương trình, TPHCM kiến nghị Chính phủ và các bộ, ngành nghiên cứu cơ chế phù hợp. Theo ông Nguyễn Văn Được, quy định hiện hành yêu cầu đất công phải được đấu giá, khó thu hút nhà đầu tư. Do đó, thành phố đề xuất cho phép áp dụng hình thức chỉ định thầu trong một số trường hợp để lựa chọn nhà đầu tư cùng Nhà nước triển khai dự án.
Liên quan chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, TPHCM kiến nghị Chính phủ nghiên cứu miễn, giảm tiền sử dụng đất và tiền thuê đất trong 5-10 năm đầu của chu kỳ dự án; miễn hoặc giảm thuế trong 5-10 năm đối với doanh nghiệp đầu tư nhà ở cho thuê.
Thành phố đề xuất xem xét chính sách hỗ trợ lãi suất, giảm 2-3% so với mặt bằng lãi suất của các ngân hàng thương mại, tạo điều kiện cho doanh nghiệp tham gia chương trình hiệu quả hơn.
Một nội dung khác được TPHCM kiến nghị là cho phép chuyển đổi linh hoạt giữa các loại hình nhà ở, gồm: Nhà ở tái định cư, nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê. Theo Chủ tịch UBND TPHCM, thời gian qua, việc chuyển đổi giữa các loại hình còn khá cứng nhắc.
Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Văn Được trình bày các đề xuất với đoàn công tác của Thủ tướng (Ảnh: Hữu Khoa).
Trong khi đó, nếu các dự án nhà ở tái định cư không còn nhu cầu sử dụng đúng mục đích ban đầu được phép chuyển đổi sang nhà ở thương mại, nhà ở xã hội hoặc nhà ở cho thuê sẽ góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản, đáp ứng nhu cầu thực tế và hạn chế lãng phí.
Liên quan các kiến nghị của TPHCM, Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết, trong 4 nội dung thành phố đề xuất có 3 vấn đề thuộc phạm vi quản lý của Bộ Xây dựng.
Về kiến nghị UBND TPHCM được quyết định giao chủ đầu tư trực tiếp đối với quỹ đất do Nhà nước quản lý, đất công phù hợp quy hoạch để phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân mà không thực hiện đấu giá, Bộ trưởng Trần Hồng Minh nhắc lại việc này đã được cụ thể hóa tại Điều 7, Nghị định 192/2025 của Chính phủ, quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Nghị quyết số 201 của Quốc hội thí điểm về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển nhà ở xã hội.
Theo Bộ trưởng Xây dựng, Nghị định 192 không hạn chế loại quỹ đất được sử dụng để phát triển nhà ở xã hội, chỉ yêu cầu phù hợp với quy hoạch đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
"Để thực hiện chuyển tiếp mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Chính phủ cũng đã ban hành Nghị quyết 664. Các nội dung liên quan đến kiến nghị của TPHCM về quỹ đất phát triển nhà ở đều được trình HĐND xem xét, quyết định theo quy định của pháp luật", Bộ trưởng Xây dựng thông tin.
Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh phát biểu tại buổi làm việc (Ảnh: Hữu Khoa).
Đối với kiến nghị sớm ban hành chính sách miễn, giảm tiền sử dụng đất, thuế và hỗ trợ lãi suất ngân hàng đối với nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân, Bộ trưởng Trần Hồng Minh trả lời rõ rằng, Luật Nhà ở đã có quy định miễn, giảm tiền sử dụng đất, ưu đãi thuế và hỗ trợ tín dụng đối với các dự án nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân.
Riêng đối với nhà ở cho thuê, Bộ Xây dựng đang phối hợp các cơ quan liên quan nghiên cứu, đề xuất cơ chế ưu đãi về đất đai, thuế và lãi suất nhằm khuyến khích nhà đầu tư tham gia lĩnh vực này.
Liên quan đề xuất cho phép chuyển đổi linh hoạt các loại hình nhà ở thương mại, nhà ở xã hội, nhà ở tái định cư và nhà ở cho thuê trong cùng dự án, Bộ trưởng cho biết nội dung chuyển đổi công năng nhà ở đã được quy định tại Điều 49 Nghị định 95/2024 hướng dẫn thi hành Luật Nhà ở. Đối với những nội dung vượt phạm vi quy định hiện hành, Bộ trưởng đề nghị TPHCM tổng hợp, nghiên cứu và đề xuất trong quá trình xây dựng dự án Luật Đô thị đặc biệt.
Bộ trưởng cũng cho rằng loại hình nhà ở có thời hạn sử dụng 50 năm là nguồn lực lớn đối với các đô thị như TPHCM và Hà Nội. Trong thời gian tới, các địa phương cần tham mưu Chính phủ, Trung ương nghiên cứu cơ chế chuyển đổi phù hợp để khai thác hiệu quả nguồn lực này, phục vụ phát triển nhà ở xã hội.
